حەدیسا پێنجیێ
عَـنْ عَبْدِ الله بْنِ بُسْرٍ -رَضِيَ الله عَنْه- قَالَ: قَالَ أَتَى النَّبِيَّ -صَلَّى الله عَلَيْهِ وَسَلَّمَ- رَجُلٌ فَقَالَ: يا رسولَ الله، إِنَّ شَرَائِعَ الْإِسْلَامِ قَدْ كَثُرَتْ عَلَيَّ، فَبَابٌ نَتَمَسَّكُ بِهِ جَامِعٌ، قَالَ: ( لَا يَزَالُ لِسَانُكَ رَطْبًا مِنْ ذِكْرِ الله ).رواه أحمد
ژ عهبدللاهێ كوڕێ بوسرى -خودێ ژێ رازى بت- گۆت: زهلامهك هاته نك پێغهمبهرى -سلاڤ لێ بن- وگۆتێ: ئهى پێغهمبهرێ خودێ، شریعهتێن ئیسلامێ ل من زێده بوون، دهرگهههكێ كۆمكهر بۆ من بێژه ئهز خۆ پێڤه بگرم، وى گۆت: بلا ئهزمانێ ته ههرێ تهڕ بت ژ زكرێ خودێ. ئهحمهد ڤهدگوهێزت
بهرى نوكه و د پتر ژ حهدیسهكێ دا بهحسێ زكرێ خودێ، وبهایێ مهزنێ هندهك زكرى هاتیه، و د ڤێ حهدیسا دویماهیێ دا بهحسێ قهنجى وبهایێ بهردهوامیا ل سهر زكرى دئێتهكرن.
د گهلهك حهدیسان دا هاتیه كو ژ سالۆخهتێن پێغهمبهرى -سلاڤ لێ بن- ئهو بوو وى د ههمى حالێن خۆ دا زكرێ خودێ دكر، و د حهدیسهكێ دا یا موسلم ژ ئهبوو هورهیرهى ڤهدگوهێزت هاتیه كو جارهكێ پێغهمبهر -سلاڤ لێ بن- د گهل صهحابیێن خۆ ل وهغهرهكێ بوون، ئهو د چیایهكى ڕا دهرباس بوون، دگۆتنێ: چیایێ (جومدان)، ئینا پێغهمبهرى -سلاڤ لێ بن- گۆت: بدهنه ڕێ ئهڤه جومدانه، ویێن (موفهررد) بهرێ ڕاكریه.. گۆتن: ئهى پێغهمبهرێ خودێ موفهررد كینه؟ وى گۆت: ئهون یێن گهلهك زكرێ خودێ دكهن.
وهلكهفتنا ڤێ گۆتنێ د ریوایهتهكا دى دا پتر بۆ مه ئاشكهرا دبت، موعاذ دبێژت: دهمێ ئهم گههشتینه چیایێ جومدان، پێغهمبهرى -سلاڤ لێ بن- گۆته من: كانێ ئهوێن بهرى مه ڕاكرى؟ من گۆت: یێن چووین وخهلكێ ل پشت خۆ هێلاین.. گۆت: وى گۆت: ئهى موعاذ، یێن بهرێ ڕاكرى ئهون یێن گهلهك زكرێ خودێ دكهن.
یهعنى: سـبـاقـا دورست ئــهو نینه مــرۆڤ بــهرى خهلكى ڕاكهت، ووان ل پشت خۆ بهێلت، بهلكى سباقا دورست ئهوه مرۆڤ بهردهوام زكرێ خودێ بكهت، هنگى ئهو دێ بهرى خهلكى ڕاكهت وقهستا جهێن خۆش ل بهحهشتێ كهت..
وعومهرێ كوڕێ عهبدلعهزیزى ژى -خودێ ژێ رازى بت- ئیشارهت بۆ ڤێ چهندێ دابوو دهمێ دا حهجى ژ عهرهفێ ڤهڕهڤن پشتى ڕۆژ ئاڤا بووى، وى دیت ههر ئێك یێ لهزێ دكهت دا بهرى ههڤالێ خۆ ڕاكهت، وى گۆت: ئهوێ بهرێ ڕادكهت نه ئهوه یێ حێشترا وى زویتر بچت، بهلكى ئهوه یێ دچت وگونههێن وى بۆ هاتینه غهفراندن.
ودا مرۆڤ د ههمى دهمێن خۆ دا خودێ ل بیرا خۆ بینتهڤه، پێغهمبهرى -سلاڤ لێ بن- بۆ ههر حال وكارهكى زكرهكێ تایبهت دهسنیشان كریه، دهمێ مرۆڤ ژ خهو ڕادبت، دهمێ دنڤت، دهمێ خوارنێ دخوت، خۆ دهمێ دچته دهستاڤێ، وژێ دهردكهڤت ژى! دا چو دهمان ئهو دویر ژ خودێ نهژیت.
وههما بهسه بێژین: خودایێ مهزن د قورئانێ دا دهمێ بهحسێ منافقان دكهت، دبێژت: ( وَلَا يَذْكُرُونَ اللَّهَ إِلَّا قَلِيلًا) (النساء: 142) یهعنى: كێمهكێ تێ نهبت ئهو خودێ ل بیرا خۆ نائیننه ڤه، وههر ژ بهر ڤێ چهندێ هندهك پێشیێن ڤێ ئوممهتێ دگۆت: ههچیێ گهلهك زكرێ خودێ بكهت دێ یێ بهرى بت ژ نفاقێ.
وئبن حببان ژ موعاذێ كوڕێ جهبهلى ڤهدگوهێزت، دبێژت: تشتێ دویماهیێ یێ منژ پێغهمبهرى گوهـ لێ بووى، وپشتى هنگى من ئهو نهدیته ڤه، ئهو بوو من گۆتێ: كارێ ژ ههمیان باشتر ومرۆڤى پتر نێزیكى خودێ دكهت چیه؟ وى گۆت: كو تو بمرى وئهزمانێ ته یێ تهڕ ژ زكرێ خودێ.
•مفایێن حهدیسێ:
1- ئهڤ حهدیسه هندێ دگههینت كو دهرگههێ كۆمكهر بۆ خێرێ ئهوه مرۆڤ بهردهوام زكرێ خودێ بكهت.
2- كو ئهزمانێ مرۆڤى ههردهم یێ تهڕ بت ب زكرێ خودێ ئهو باشترین كاره مرۆڤ دكهت.
هیڤیا مه ژ خودێ ئهوه ئهو بهردهوامیا زكرى ب رزقێ مه بكهت،ودهمێ ئهو مه دمرینت ئهم بمرین وئهزمانێ مه یێ تهڕ بت ب زكرێ وى.. وحهمد بۆ وى خودایى بن یێ تهوفیقا مه داى بۆ تمامكرنا ڤى كارى.
