(17)
ئهرێ رهمهزانێ ئهڤ گوهۆڕینه
ل نك ته پهیدا كرینه؟
و حهتا تو بزانى كانێ رهمهزانێ فایده گههاندیه ته یان نه، ڤێ پسیارێ ژى ژ خۆ بكه:
ئهرێ رهمهزان شیایه ته ژ وێ ژههرێ ڕزگار بكهت یا دلى دمرینت، یان نه؟
ودبت پسیار بێتهكرن: ئهو ژههرا دلى دمرینت چیه؟ د بهرسڤێ دا دێ بێژین: ئهو ژههرا دلى دمرینت، ئهو شهوهته یا دلى تژى خهم وخیال دكهت، ژ شههوهتا خهمخوارنا ل سهر دنیایێ بگره وحهتا تو دگههیه شههوهتا تێركرنا زكى یا بهردهوام.. ئبن ماجه ژ عهبدللاهێ كوڕێ مهسعوودى ڤهدگوهێزت، دبێژت: من گوهـ ل پێغهمبهرێ ههوه بوو -سلاڤ لێ بن- دگۆت: ( من جَعَلَ الهُمُومَ هَمًّا وَاحِدًا، هَمَّ المَعَادِ، كَفَاهُ الله هَمَّ دُنْيَاهُ، وَمَنْ تَشَعَّبَتْ بِهِ الهُمُومُ في أَحْوَالِ الدُّنْيَا، لم يُبَالِ الله في أَيِّ أَوْدِيَتِهِ هَلَكَ )ههچیێ خهمێن خۆ ههمیان بكهته ئێك خهم: خهما ئاخرهتێ، خودێ خهما دنیایا وى دێ ژ وى ڤهكهت، وههچیێ خهمێن وى د سهروبهرێ دنیایێ دا بژاله ببن، خودێ چو منهت پێ نینه ئهو د كیژ نهالێن دنیایێ دا تێ بچت.
د ڤێ ههیڤێ دا هزرا خۆ د خهمێن دنیایێ دا ب كار نهئینه، بلا ئاخرهت خهما ته یا ئێكانه بت، وبهرێ خۆ بدێ چاوا بارێ ته دێ یێ سڤك بت، ئارمانجا خۆ بكه ئێك ئارمانج: چاوا دێ شێى رازیبوونا خودێ ب دهست خۆ ئێخى، چاوا دێ شێى ب سهركهفتى ژ ڤێ ههیڤێ دهركهڤى، ئهڤهیه ئهو خهم وئهو هزر یا كو دڤێت نهئێته (تهئجیلكرن) وههر خهمهكا دى یا ههبت دئێته تهئجیلكرن بهلكى ژبیركرن ژى.
د رهمهزانێ دا بلا خهما ته یا سهرهكى ئهو نهبت دێ چ پاشیڤێ خۆى، یان دێ چهند ڕهنگێن خوارنێ بۆ فتارێ حازر كهى، وبیرا خۆ ل گۆتنا پێغهمبهرى -سلاڤ لێ بن- بینهڤه، دهمێ دبێژت: ( ما مَلَأَ آدَمِيٌّ وِعَاءً شَرًّا من بَطْنٍ، حَسْبُ الْآدَمِيِّ لُقَيْمَاتٌ يُقِمْنَ صُلْبَهُ، فَإِنْ غَلَبَتْ الْآدَمِيَّ نَفْسُهُ، فَثُلُثٌ لِلطَّعَامِ، وَثُلُثٌ لِلشَّرَابِ، وَثُلُثٌ لِلنَّفَسِ )مرۆڤى ئامانهكێ خرابتر ژ زكى تژى نهكریه، تێرا مرۆڤى ههیه هندهك پاریكێن ئهو خۆ پێ ڕاگرت، وئهگهر نهفسا مرۆڤى شیایێ بلا ئهو سێئێكێ بۆ خوارنێ بهێلت، وسێئێكێ بۆ ڤهخوارنێ، وسێئێكێ بۆ بێنێ.
د رهمهزانێ دا خۆ ژ ڤان ههمى زێدهییان بده پاش: زێده خوارن، زێده ئاخفتن، زێده نڤستن، زێده تێكهلیا مرۆڤان.. ئهگهر ته ڤیا رهمهزان فایدهیهكى بگههینته ته.
پسیارا دى: ئهرێ رهمهزان شیایه (رووحا مونافهسێ) ل نك ته پهیدا بكهت؟
نه مونافهسا د (موتابهعا) هژمارهكا پتر یا (زنجیرێن درامایێ) دا، ونه مونافهسا د پتكرنا هژمارا چوونێن سویكێ دا، ههڤالهكێ خودان هیممهتهكا بلند ب دهست خۆ بێخه، وتو وئهو مونافهسێ بكهن كانێ كى ژ ههوه پتر جاران دێ قورئانێ ختم كهت، كى پتر شهڤان دێ (قیام اللیل) كهت، كى پتر دێ خێران دهته مرۆڤێن ههژار، ( وفي ذلك فليتنافس المتنافسون)وههر جارهكا ته دیت نهفسا ته د ڤێ مونافهسێ دا سست بوو، بێژێ: ئهرێ ما ته دڤێت پشتى ههمیان بچیه بهحهشتێ؟ تو قهبویل دكهى ژ بهر نڤستنا سهعهتهكێ، یان بێنڤهدانا دانهكى فلان كهس بهرى ته ڕاكهت د چوونا بهحهشتێ دا؟
ئهرێ رهمهزان شیایه شعوورهكا وهسا ل نك ته پهیدا بكهت كو خهلك ههمى حهز ژ ته دكهن، وكهس ژ وان كهرب ژ ته ڤهنابن؟
هندى خۆشیێن دنیایێ من دیتینه من نهدیتیه خۆشیهك ژ وێ مهزنتر بت مرۆڤ ههست ب هندێ بكهت كو خهلك ههمى حهز ژ مرۆڤى دكهن، وكهس ژ وان حهسویدیێ ب مرۆڤى نابهت، ودوژمنیا وى ناكهت، وچو نهخۆشیێ ژى ژ وێ مهزنتر نینه ههمى هزرا مرۆڤى ئـهو بـت كو خهلكى -ب تایبهتى مرۆڤێن مرۆڤى یێ نێزیك- كهرب ژ مرۆڤى ڤهدبن وحهز ژێ ناكهن.
هندهك كهس یێن ههین ب دهستێن خۆ خۆ عهزاب ددهن، دهمێ دلێ خۆ تژى كهرب وكین دكهن ل سهر خهلكى ههمیێ، چونكى ئهو هزر دكهن كهس حهز ژ وان ناكهت، لهو دێ بینى ئالایێ سلبوون ونهیارهتیێ ههمى گاڤا د دهستێن وان دا یێ بلنده، رهمهزان باشترین دهلیڤهیه بۆ ڤان توخمه كهسان كو ئهو ڤێ خهمێ ژ دلێن خۆ دهربێخن، دهستێ ئاشتیێ بۆ ههمى كهسان درێژ بكهن، قهنجیێ د گهل ههمى كهسان بكهن، خۆ ئهگهر ل سهر حسێبا هندهك (تهنازلێ) ژى بت ژ حهقێ خۆ، چو كێماسى ناگههته ته دهمێ تو خـۆ بـۆ مرۆڤهكێ كێم دكهى ودچى ژێ ئاشت دبى دهمێ ئهو خۆ ژ ته سل دكهت، بلا تو یێ حهق ژى بى وئهو یێ نهحهق بت، ئهگهر ڕاسته تو یێ حهقى، وئهگهر ڕاسته ته دڤێت تو یێ حهق بى ل دویڤ وى ههڕه، بلا ئهو -یان خهلك- ڤێ چهندێ بۆ ته ب كێماسى حسێب بكهن، خودێ وێ بۆ ته ب بلندى حسێب دكهت.. جارهكێ د ناڤبهرا ئیمامێ حوسهین وبرایێ وى موحهممهدى دا نهخۆش بوو، وئاشكهرایه كو ههردو كوڕێن ئیمام عهلینه، بهلێ دهیكێن وان نهئێكن، سێ ڕۆژان ئهو ژێك دویر كهفتن، بهرى ڕۆژا سیێ ب دویماهى بێت، موحهممهدى بهرێ خۆ دایێ برایێ وى حوسهین نههات ژێ ئاشت ببت، وبۆ زانین حوسهین مهزنتر بوو ژ موحهممهدى، ئینا موحهممهدى مرۆڤهك هنارته نك حوسهینى وگۆتێ: ئهڤه نێزیكه ڕۆژا سیێ دێ ب دویماهى ئێت، وئهم ژێك دسل، وتو دزانى كو بۆ موسلمانان چێ نابت ژ سێ ڕۆژان زێدهتر ژێك سل بن، وپێغهمبهر -سلاڤ لێ بن- دبێژت: ههچیێ بچت ژ یێ دى ئاشت ببت ئهو چێته، وچونكى تو ژ من چێترى ودهیكا ته ژ دهیكا من چێتره (چونكى دهیكا وى فاطمایا كچا پێغهمبهرى بوو) ئهز حهز دكهم تو بێى ژ من ئاشت ببى، دا تو ل نك خودێ ژ من چێتر بى، وئهگهر تو نهئێى ئهڤ ئهز دێ ڕابم ئێم.. گاڤا قاصدێ وى ئهڤ گۆتنه بۆ حوسهینى ڤهگێڕاى، ئێكسهر حوسهین ڕابوو وقهستا مالا برایێ خۆ كر وژێ ئاشت بوو! ئهگهر ته بڤێت یێ چێتر توبى، تو ب نك مرۆڤێ خۆ ڤه ههڕه، نهبێژه: ئهز ژ وى مهزنترم بلا ئهو بێت، ونهبێژه: ئهو یێ نهحهقه بلا ئهو بێت، هێشتا ئهو نههاتى لهزێ بكه تو ههڕه.. دا یێ چێتر ل نك خودێ توبى.
