(24)
(لیلة القدر)
و بۆچى ئهو یا ئاشكهرا نینه؟
بـهرى ئیسلام بێت هندهك ههیڤێن ب قهدر وقیمهت ل نك عهرهبان بوون، وان بهایهكێ زێده ددایێ، وهكى وان ههر چار ههیڤێن دگۆتنێ: (الأشهر الحرم)، وهندهك ڕۆژ ژى ههبوون وان ڕێزهكا تایبهت لێ دگرت، وهكى وان ڕۆژێن حهجا وان تێدا دهاتهكرن.. بهلێ ههیڤا رهمهزانێ وڕۆژێن وێ نه ژ وان ههیڤ وڕۆژان بوون یێن جههكێ تایبهت ل نك عهرهبان ههین، ووان چو بیرهاتن ژى -یێن دینى- د گهل نهبوون، و د گهل دهسپێكا هاتنا ئیسلامێ وهنارتنا پێغهمبهرى -سلاڤ لێ بن- ڤێ ههیڤێ جههكێ تایبهت بۆ خۆ كر، چونكى د ڤێ ههیڤێ دا، و د ئاههنگهكا عهسمانى یا بێ وێنه دا قورئانا پیرۆز ب ئێكجارى ژ عهسمانێن بلند بۆ عهسمانێ دنیایێ هاته خوارێ، ووێ ب ڤێ هاتنه خوارا خـۆ ئـهڤ شهڤه ب قهدر ئێخست، وكره شهڤهكا ب خێرتر ژ هزار شهڤان.
مهعنا: ڤێ شهڤێ قهدر وبهایێ خۆ ژ وێ ڕویدانا مهزن وهرگرت یا كو تێدا چێبووى، كو هاتنهخوارا قورئانێ بوو، لهو یا ژ ههمیێ باشتر بۆ وى كهسى یێ بڤێت ڤێ شهڤێ زێندى بكهت ئهو وێ ب خواندنا قورئانێ زێندى بكهت، قورئانێ بخوینت وهزرێن خۆ د مهعنایێن وێ دا بكهت، وكارى پێ بكهت، بوخارى وموسلم ژ پێغهمبهرى -سلاڤ لێ بن- ڤهدگوهێزن، دبێژت: ( من قام لیلة القدر إیماناً واحتساباً غفر له ما تقدم من ذنبه ) ههچیێ ل شهڤا ب قهدر بۆ كرنا عیبادهتى ڕاببت، گونههێن وى یێ بۆرین دێ بۆ ئێنه ژێبرن..
وزانایێن مه یێن پێشین دئێته ڤهگوهاستن كو ئهوان ل ڤێ شهڤا هه كارێ خۆ دكر، باشترین جلكێن خۆ دكرنه بهر خۆ، وبێنێن خۆش ل خۆ دكرن، ومزگهفتێن خۆ ژى ڕوهن وبێن خۆش دكرن، كا چاوا مرۆڤ خۆ ومالا خۆ بۆ جهژنێ بهرههڤ دكهت.. و (تهمیمێ دارى) كراسهك ب هزار دهرههمان كڕیبوو، ل وێ شهڤێ دكره بهر خۆ یا وى هزر دكر دێ (لیلة القدر) بت.
وكانێ چاوا وان ب خۆ خهملاندنا ب سهرڤه سهرڤه بۆ ڤێ شهڤێ خۆ بۆ ڤێ شهڤێ بهرههڤ دكر، وهسا وان خهم ژ خۆ خهملاندنا باطنى ژى دخــوار، ب شـویشتنا دلى ب تهوبهیهكا ژ دل و ژ ڕاستى، وخۆ دویركرنا ژ ههمى ڕهنگێن خرابى وگونههان.
و ل سهرى ئهڤ شهڤه بۆ پێغهمبهرى -سلاڤ لێ بن- هاتبوو ئاشكهرا كرن، پاشى حهزكرنا خودێ ل سهر هندێ چێبوو كو ئهو وێ ل بهر وى بهرزه كهت، موسلم ژ ئـهبــوو هـورهیرهى ڤهدگوهێزت، دبێژت: پێغهمبهرى -سلاڤ لێ بن- گۆت: ( أریت لیلة القدر، ثم أیقظني بعض أهلي فنسیتها، فالتمسوها في العشر الغوابر ) شهڤا ب قهدر بۆ من هاته نیشادان، یهعنى: د خهونێ دا، پاشى هندهك عهیالێ من ئهز هشیار كرم ومن ئهو ژ بیركر، ڤێجا هوین ل دههێن بۆرین، یێن دویماهیێ، لێ بگهڕیێن.
وئهگهر ئهم سهح بكهینێ خودێ هندهك دهمێن پیرۆز ل بهر مه یێن ڤهشارتین، وهكى ڤێ شهڤێ، ووێ سهعهتێ یا دوعا لێ دئێنه قهبویلكرن ژ ڕۆژا ئهینیێ، بۆ هندێ دا ئهم پتر خۆ ب كرنا عیبادهتى ڤه ل ڤان دهمان بوهستینین، وئاشكهرایه كو ههر دهمهكێ ب قهدر بت، وهكى ڕۆژا ئهینیێ، وههیڤا رهمهزانێ، وشهڤێ ب گشتى، وڕۆژا عهرهفێ.. دویماهیێ وان ژ بهراهیا وان ب قهدرتره، لهو یا باشتر ئهوه مرۆڤ ل دویماهیا شهڤێ، ل (لیلة القدر)، دهمێ پاشیڤێ، پتر خۆ ب كرنا عیبادهتى ڤه بوهستینت، نه كو ل دهسپێكا شهڤێ عیبادهتى بكهت، پاشى بنڤت..
ڤێجا یا فهره ئهو ئهم نههێلین ئهڤ شهڤه بێ مفا ژ دهست مه دهركهڤن، عیبادهتى زێده تێدا بكهین، چونكى ئهم نزانین كانێ جارهكا دى ئهم دی گههینه ڤێ شهڤێ یان نه.
