سالوخەتێن خودا پەرێسان (3)
•ومرۆڤێ خودا پەرێس یێ سەرخۆیە ومرۆڤێن نەزان وی د سەردا نابەن وسڤكی و دودلییێ بۆ وی چێ ناكەن [فَاصْبِرْ إِنَّ وَعْدَ اللَّهِ حَقٌّ ۖ وَلَا يَسْتَخِفَّنَّكَ الَّذِينَ لَا يُوقِنُونَ ـ تو بێهنا خۆ ل سەر وێ نەخۆشییێ فرەه بكە یا ژ مللەتێ تە دگەهتە تە ، هندی ئەو سۆزە یا خودێ دایە تە كو تە ب سەربێخت وخێرێ بدەتە تە ڕاستییە وچـو گـومـان تـێـدا نـیـنـە ، وئەوێن باوەرییێ ب ئاخرەتێ نەئینن بلا سڤكییێ و دودلییێ بۆ تە چێ نەكەن ] ( الروم 60 ) .
•ومرۆڤێ خـودا پـەرێس ب مللەتێ خۆ ڤە یێ گرێدایە وپەیوەندییان موكم دكەت [وَإِنَّ هَٰذِهِ أُمَّتُكُمْ أُمَّةً وَاحِدَةً وَأَنَا رَبُّكُمْ فَاتَّقُونِ ـ وهندی دینێ هەوەیە گەلی پێغەمبەران ئێك دینە كو ئیسلامە ، وئەز خودایێ هەوە مە ڤێجا هوین تەقوا من بكەن ، وگوهدارییا فەرمان وپاشڤەلێدانێن من بكەن ] ( المؤمنون 52 ) .
•ومرۆڤێ خودا پەرێس حورمەتا مالان دزانت [يَا أَيُّهَا الَّذِينَ آمَنُوا لَا تَدْخُلُوا بُيُوتًا غَيْرَ بُيُوتِكُمْ حَتَّىٰ تَسْتَأْنِسُوا وَتُسَلِّمُوا عَلَىٰ أَهْلِهَا ـ ئەی ئەوێن باوەری ئینای ژ بلی مالێن خۆ هوین نەچنە د چو مالێن دی ڤە حەتا هوین دەستویرییێ ژ خودانێ مالـێ دخوازن وسلاڤ دكەنێ ] ( النور 27 ) .
•ومرۆڤێ خودا پەرێس یێ شەرمین و دەهمەن پاقژە [قُلْ لِلْمُؤْمِنِينَ يَغُضُّوا مِنْ أَبْصَارِهِمْ ـ تو بێژە خودان باوەران بلا ئەو چاڤێن خـۆ ژ وی تشتی بگرن یێ بۆ وان حەلال نەبت ] ( النور 30 ) .
•ومرۆڤێ خودا پەرێس یێ ب تەحەممولە وگۆتنێن نەزانان ب چو ڤە ناگرت [ وَإِذَا خَاطَبَهُمُ الْجَاهِلُونَ قَالُوا سَلَامًا ـ وبەنییێن خودێ یێن چاك ئەون یێن ئەگەر نەزان وبێ عەقل خەلەت د گەل وان ئاخفتـن ئەو ب گـۆتنەكا جوان بەرسڤا وان ددەن ، ووەسا د گەل وان دئاخڤن كو پێ ژ گونەهێ ب سلامەت بن ] ( الفرقان 63 ) .
•ومرۆڤێ خودا پەرێس زێدە یێ ب ئابۆرە ، ومالی جوان ب ڕێڤە دبەت [وَالَّذِينَ إِذَا أَنْفَقُوا لَمْ يُسْرِفُوا وَلَمْ يَقْتُرُوا وَكَانَ بَيْنَ ذَٰلِكَ قَوَامًا ـ وئەوێن ئەگەر تشتەك ژ مالـێ خۆ خەرج كر ددەست بەردای نابن ، وخۆ دەست گرتی ژی لـێ ناكەن ، وخەرجكرنا وان یا ناڤنجییە د ناڤـبـەرا دەسـت بەردان ودەست گرتنێ دا ] ( الفرقان 67 ) .
•ومرۆڤێ خودا پەرێس حەز ژ درەوێ وشاهدە زۆرییێ وموژیلاهییێ ناكەت [وَالَّذِينَ لَا يَشْهَدُونَ الزُّورَ وَإِذَا مَرُّوا بِاللَّغْوِ مَرُّوا كِرَامًا ـ وئەون یـێن شاهدەیییێ ب درەو نادەن و ل وی جهی ژی ئامادە نابن یێ شاهدە زۆری لـێ دئـێـتـە دان ، وئـەگـەر بێ دەستی د بەر هندەك لەغوەچییان ڕا بۆرین پشتا خۆ ددەنە وان وخۆ ژ گۆتنێن وان دپارێزن ، وپێ ڕازی نابن ] ( الفرقان 72 ) .
•ومرۆڤێ خودا پەرێس یێ وژدان ساخ وهەست نازكە [يَا بُنَيَّ إِنَّهَا إِنْ تَكُ مِثْقَالَ حَبَّةٍ مِنْ خَرْدَلٍ فَتَكُنْ فِي صَخْرَةٍ أَوْ فِي السَّمَاوَاتِ أَوْ فِي الْأَرْضِ يَأْتِ بِهَا اللَّهُ ـ ئەی كوڕكێ من تو بزانە هندی باشی وخرابییە ئەگەر ئەو چەند دندكەكا هویر ژی بت ، و د نیڤا چیایەكی دا بت ، یان ل چی جهێ بت ژ عەرد وعەسمانان ، خودێ ل ڕۆژا قـیـامـەتـێ دێ وێ ئینت ، وحسێبێ سـەرا وێ كەت ] ( لقمان 16 ) .
•ومرۆڤێ خودا پەرێس دەمێ بەرانبەر دوژمنی ڕادوەستت پێ وی یێ موكمە ئەگەر چەند هێزا هەڤڕكی یا چەند بت [وَلَمَّا رَأَى الْمُؤْمِنُونَ الْأَحْزَابَ قَالُوا هَٰذَا مَا وَعَدَنَا اللَّهُ وَرَسُولُهُ وَصَدَقَ اللَّهُ وَرَسُولُهُ ۚ وَمَا زَادَهُمْ إِلَّا إِيمَانًا وَتَسْلِيمًا ـ ودەمێ خودان باوەران ئەو پارت دیتیـن یێن كو ل دۆر ( مەدینێ ) كۆم بووین ، بـیـرا وان هاتەڤە كو دەمێ سەركەفتنێ یێ نێزیك بووی ، لەو وان گۆت : ئەڤەیە یا خودێ وپێغەمبەرێ وی سۆز پێ دایە مە ژ تەنگاڤییێ وسەركەفـتـنـێ ، وخودێ سۆزا خۆ ب جه ئینا ، وپێغەمبەرێ وی ڕاستی گـۆت ، ودیـتـنا وان پارتان ژ باوەرییێ وخۆ تەسلیمكرنا بۆ قەدەرا خودێ پێڤەتر تشتەك ل وان زێدە نەكر ] ( الأحزاب 22 ) .
•ومرۆڤێ خودا پەرێس هەردەم زكرێ خودێ دكەت وچو تشت وی ژ زكری موژیل ناكەت [ يَا أَيُّهَا الَّذِينَ آمَنُوا اذْكُرُوا اللَّهَ ذِكْرًا كَثِيرًا * وَسَبِّحُوهُ بُكْرَةً وَأَصِيلًا ـ ئەی گەلی ئەوێن باوەری ئینای هوین ب دل وئەزمانێ خۆ گەلەك خودێ ل بیـرا خۆ بینن ، و ل هەمی دەمێن خـۆ هوین زكرێ وی بكەن ، ل سپێدە وئێڤاران ] ( الأحزاب 41-42 ) .
•ومرۆڤێ خودا پەرێس كەسەكێ بێ زەوق ودار گران نینە [ يَا أَيُّهَا الَّذِينَ آمَنُوا لَا تَدْخُلُوا بُيُوتَ النَّبِيِّ إِلَّا أَنْ يُؤْذَنَ لَكُمْ ـ ئەی گەلی ئەوێن باوەری ئینای هوین نەچنە د مالێن پێغەمبەری ڤە وەسا تێ نەبت ئەو دەستویرییێ بدەتە هەوە ] ( الأحزاب 53 ) .
•ومرۆڤێ خودا پەرێس یێ نەزان نینە [قُلْ هَلْ يَسْتَوِي الَّذِينَ يَعْلَمُونَ وَالَّذِينَ لَا يَعْلَمُونَ ـ تو بێژە : ئەرێ ما ئەوێن خودایێ خۆ دناسن ودینێ وی یێ ڕاست دزانن وەكی وانە یێن تشتەكی ژ وێ چەندێ نەزانن ؟ نە ، ئەو وەكی یەك نابن ] ( الزمر 9 ) .
•ومرۆڤێ خودا پەرێس یێ بێ فام وغەبی نینە [إِنَّمَا يَتَذَكَّرُ أُولُو الْأَلْبَابِ ـ هەما ئەو ل بیـرا خۆ دئـیـنـن وفەرقێ دزانن یێن خودان عەقلێن ساخلەم بن ] ( الزمر 9 ) .
•ومرۆڤێ خودا پەرێس هیڤییەكا بەرفرەه وئومێدەكا مەزن ب رەحـمـا خـودێ هەیە [ قُلْ يَا عِبَادِيَ الَّذِينَ أَسْرَفُوا عَلَىٰ أَنْفُسِهِمْ لَا تَقْنَطُوا مِنْ رَحْمَةِ اللَّهِ ۚ إِنَّ اللَّهَ يَغْفِرُ الذُّنُوبَ جَمِيعًا ۚ إِنَّهُ هُوَ الْغَفُورُ الرَّحِيمُ ـ تو بێژە وان بەنییێن من یێن گەلەك ب ناڤ گونەهێ ڤە چووین ، و ب كرنا خرابییان تەعدایی ل خۆ كری : ژ بەر گونەهێن خۆ یێن مشە هوین ژ دلـۆڤانییا خودێ بێ هیڤی نەبن ، هندی خودێیە گونەهان هەمییان ژێ دبەت بۆ وی یێ ژێ تـۆبە بكەت و ل خۆ بزڤڕت ، هندی ئەوە ئەو باش گونەه ژێبـرێ گونەهێن بەنییێن خۆ یێن تۆبەكەرە ، ویێ دلۆڤـانكارە ب وان ] ( الزمر 53 ) .
•ومـرۆڤـێ خــودا پـەرێس یێ نەرم وتێكەلی خۆشە [ وَلَا تَسْتَوِي الْحَسَنَةُ وَلَا السَّيِّئَةُ ۚ ادْفَعْ بِالَّتِي هِيَ أَحْسَنُ فَإِذَا الَّذِي بَيْنَكَ وَبَيْنَهُ عَدَاوَةٌ كَأَنَّهُ وَلِيٌّ حَمِيمٌ ـ وباشییا وان یێن باوەری ب خودێ ئینای ، وخۆ ل سەر شریعەتێ وی ڕاست كری ، وقەنـجـی د گەل خەلكی كرین ، وەكی خرابییا وان نابت یێن كوفر ب خودێ كری وبێ ئەمرییا وی كری ، ونەخۆشی گەهاندینە خەلكی . تو ب لێبۆرین ونەرم وحەلیمییا خۆ خرابییا وی پالڤەدە یێ خرابی گەهاندییە تە ، وبەرانبەر خرابییا وی تو باشییێ د گەل بكە ، ڤێجا ب ڤێ چەندێ ئەوێ خرابی گەهاندییە تە ودوژمناتی د ناڤبەرا تە ووی دا هەی دێ وە لـێ ئـێـت هەر وەكی ئەو دۆستەكێ تە یێ نێزیكە ] ( فصلت 34 ) .
•ومرۆڤێ خودا پەرێس گەلەك ژ مەغروورییێ یێ دویرە [قُلْ إِنَّمَا أَنَا بَشَرٌ مِثْلُكُمْ ـ تو ئەی موحەممەد بێژە وان : هەما ئەز ژی وەكی هەوە مرۆڤەكم ] ( الكهف 110 ) .
•ومرۆڤێ خودا پەرێس باوەرییا وی ب سۆزا خودێ یا موكمە ودلـێ وی یێ تـژی رحەتـی وتەناهییە [ أَلَّا تَخَافُوا وَلَا تَحْزَنُوا وَأَبْشِرُوا بِالْجَنَّةِ الَّتِي كُنْتُمْ تُوعَدُونَ ـ هوین نەترسن و ب خەم نەكەڤن ، ومزگینییا مە ب وێ بەحەشتا ژڤان بۆ هەوە پێ دهاتە دان ل هەوە بت ] ( فصلت 30 ) .
•ومرۆڤێ خودا پەرێس مل كەچییێ بۆ حەقییێ دكەت وخۆ د سەر ڕاستییێ ڕا نابینت [وَإِذْ لَمْ يَهْتَدُوا بِهِ فَسَيَقُولُونَ هَٰذَا إِفْكٌ قَدِيمٌ ـ وكو ئەو ب قورئانێ ب هیدایەت نە هاتـیـن ئـەو دێ بـێـژن : ئەڤە درەوەكە ژ مرۆڤێن بەرێ یا هاتییە ڤەگـوهاسـتـن ] ( الأحقاف 11 ) .
•ومرۆڤێ خودا پەرێس لەزێ د دیاركرنا بۆچوونێ ودانا حوكمی دا ناكەت [يَا أَيُّهَا الَّذِينَ آمَنُوا إِنْ جَاءَكُمْ فَاسِقٌ بِنَبَإٍ فَتَبَيَّنُوا ـ ئەی ئەوێن باوەری ئینای ئەگەر فاسقەكی گۆتنەك بۆ هەوە ئینا بەری هوین باوەر ژێ بكەن وگۆتنا وی ڤەگوهێزن هوین خۆ ژێ پشت ڕاست بكەن ] ( الحجرات 6 ) .
•ومرۆڤێ خودا پەرێس قاصدێ ڤیانێ یە فتنە وهەڤڕكییێ هل ناكەت [إِنَّمَا الْمُؤْمِنُونَ إِخْوَةٌ فَأَصْلِحُوا بَيْنَ أَخَوَيْكُمْ ۚ وَاتَّقُوا اللَّهَ لَعَلَّكُمْ تُرْحَمُونَ ـ هندی خودان باوەرن د دینی دا برانە ، ڤێجا هوین صولحێ د ناڤبەرا برایێن خۆ دا بكەن ئەگەر ئەو ب شەڕ چوون ، و د هەمی كارێ خۆ دا هوین ژ خودێ بتـرسن ، دا ڕەحم ب هەوە بێتە برن ] ( الحجرات 10 ) .
•ومرۆڤێ خودا پەرێس تەعەصصوبێ بۆ ڕەنگی ونفشی ومللەتی وگەلی ناكەت ، وڕۆژەكێ ژ ڕۆژان ئەو باوەرییێ ب هندێ نائینت كو مرۆڤەك ژ ئێكی چێتـرە [يَا أَيُّهَا النَّاسُ إِنَّا خَلَقْنَاكُمْ مِنْ ذَكَرٍ وَأُنْثَىٰ وَجَعَلْنَاكُمْ شُعُوبًا وَقَبَائِلَ لِتَعَارَفُوا ۚ إِنَّ أَكْرَمَكُمْ عِنْدَ اللَّهِ أَتْقَاكُمْ ـ ئەی گەلی مرۆڤان هندی ئەمین مە هوین ژ بابەكێ ب تنێ كو ئادەمە ، و دایكەكا ب تنێ كو حەووایە ئافراندینە ، ڤێجا نەسەبا كەسێ ژ یا كەسێ باشتـر نینە ، و ژ لایێ دووندەهێ ڤە مە هوین كرنە گەلەك مللەت وئویجاخ ، دا هندەك ژ هەوە هندەكان بناسن ، هندی باشتـرینێ هەوەیە ل نك خودێ ئـەوە یـێ ژ هەمییان پتـر تەقوا خودێ بكەت ] ( الحجرات 13 ) .
•ومرۆڤێ خـودا پـەرێـس یـێ ب ئەخلاقە یارییان ب مرۆڤان ناكەت وسڤكییێ ب كەسێ ناكەت [يَا أَيُّهَا الَّذِينَ آمَنُوا لَا يَسْخَرْ قَوْمٌ مِنْ قَوْمٍ عَسَىٰ أَنْ يَكُونُوا خَيْرًا مِنْهُمْ ـ ئەی ئەوێن باوەری ئینای كۆمەكا خودان باوەر بلا یارییان بۆ خۆ ب كۆمەكا دی یا خودان باوەر نەكەت ، بەلكی ئەوێن یاری پێ دئێنەكرن ژ یێن دی دچێتـر بن ، وچو ژنێن خودان باوەر بلا یارییان بۆ خۆ ب چو ژنێن دی یێن خودان باوەر نەكەن ، بەلكی ئەو ژنێن یاری پێ دئێنەكرن ژ یێن دی دچێتـر بن ] ( الحجرات 11 ) .
•ومرۆڤێ خودا پەرێس كەسێن پێتڤی ب بەر خۆ دئێخت ویێ دلفرەهە [ وَيُؤْثِرُونَ عَلَىٰ أَنْفُسِهِمْ وَلَوْ كَانَ بِهِمْ خَصَاصَةٌ ـ وئەو ئەنصاری مشەختییان ومرۆڤێن پێتڤی ب بـەر خـۆ دئێخن ، ئەگەر خۆ ئەو دهەوجە بن ژی ] ( الحشر 9 ) .
•ومرۆڤێ خودا پەرێس دلسۆزێ دین ووەلاتێ خۆیە وپشتەڤانییا دوژمـنـان ناكەت [يَا أَيُّهَا الَّذِينَ آمَنُوا لَا تَتَّخِذُوا عَدُوِّي وَعَدُوَّكُمْ أَوْلِيَاءَ تُلْقُونَ إِلَيْهِمْ بِالْمَوَدَّةِ ـ ئەی ئەوێن باوەری ب خودێ وپێغەمبەرێ وی ئینای وكار ب شریعەتێ وی كری ، هوین دوژمنێن من ودوژمنێن خۆ بۆ خۆ نەكەنە دۆست وسەركار ، دلـێ خۆ بدەنێ ودەنگ وباسێن پێغەمبەری سلاڤ لـێ بن بۆ ببەن ، ونهێنییێن موسلمانان بۆ بێژن ] ( الممتحنة 1 ) .
•ومـرۆڤـێ خـودا پـەرێـس تـەعـەصصوبێ ناكەت و ژ قەستا نەڤیانا مرۆڤان هل ناگرت [ لَا يَنْهَاكُمُ اللَّهُ عَنِ الَّذِينَ لَمْ يُقَاتِلُوكُمْ فِي الدِّينِ وَلَمْ يُخْرِجُوكُمْ مِنْ دِيَارِكُمْ أَنْ تَبَرُّوهُمْ وَتُقْسِطُوا إِلَيْهِمْ ۚ إِنَّ اللَّهَ يُحِبُّ الْمُقْسِطِينَ * إِنَّمَا يَنْهَاكُمُ اللَّهُ عَنِ الَّذِينَ قَاتَلُوكُمْ فِي الدِّينِ وَأَخْرَجُوكُمْ مِنْ دِيَارِكُمْ وَظَاهَرُوا عَلَىٰ إِخْرَاجِكُمْ أَنْ تَوَلَّوْهُمْ ۚ وَمَنْ يَتَوَلَّهُمْ فَأُولَٰئِكَ هُمُ الظَّالِمُونَ ـ گـەلـی خودان باوەران خودێ هەوە ژ وان كافران پاشڤە لـێ نادەت یێن شەڕێ هەوە سەرا دینی نەكری ، وهوین ژ وارێ هەوە دەرنەئێخستیـن كو هوین باشییێ د گەل وان بكەن ، وكو هوین ب قەنجی دادییێ د گەل بكەن . هندی خودێیە حەز ژ وان دكـەت یێن د گۆتن وكریارێن خۆ دا دادییێ دكەن . هەما خودێ هەوە ژ وان پاشڤە لـێ ددەت یێن شەڕێ هەوە سەرا دینی كری وهوین ژ وارێ هەوە دەرێخستین ، وهاریكارییا كافران ل سەر دەرێخستنا هەوە كری كو هوین دۆستینی وپشتەڤانییا وان بكەن ، وهەچییێ وان دژی خودان باوەران بۆ خۆ بكەتە دۆست وهـۆگـر ، ئــەو ئــەون یـێـن زۆرداری ل خـۆ كری ، و ژ توخویبێن خودێ دەركەفتیـن ] ( الممتحنة 8-9 ) .
•ومرۆڤێ خودا پەرێس یێ سەرفەرازە ، هەڤالینییا سەرشۆڕی وشەرمزارییێ ناكەت [وَلِلَّهِ الْعِزَّةُ وَلِرَسُولِهِ وَلِلْمُؤْمِنِينَ ـ وسەرفەرازی یا خـودێ وپـێـغـەمبەرێ وییە ، ویا وانە یێن باوەری ب خودێ وپێغەمبەرێ وی هەی نە یا كەسێ دییە ] ( المنافقون 8 ) .
و ب ڤی ڕەنگی ، هەر تشتەكێ سەربلندییێ پەیدا بكەت د هەر تشتەكێ هەبت دا خودان باوەرێ پەرستڤان دكەتە خودان عەقلەكێ دورست ، وئەخلاقەكێ باش ، وكارەكێ ب هێز ، وهۆسا پەرستنا خودێ دئێتەكرن .
ما ئەو دەم نەهاتییە یێ موسلمان تێدا ب گۆتن وكـریـار ب تەعلیماتێن كـیـتـابـا خودێ داخبار ببن ؟ حـەتـا كـەنـگـی ئـەڤ غـەفـلـەتـە دێ ب سـەر عـەقل ودلان دا گـرت ؟ [أَلَمْ يَأْنِ لِلَّذِينَ آمَنُوا أَنْ تَخْشَعَ قُلُوبُهُمْ لِذِكْرِ اللَّهِ وَمَا نَزَلَ مِنَ الْحَقِّ ـ ئەرێ ما نە وەختە بۆ وان یێن باوەری ب خودێ وپێغەمبەرێ وی ئینای ودویكەفتنا ڕێكا وی كری ، كو ل دەمێ زكرێ خودێ وخواندنا قورئانێ دلێن وان نەرم ببن ] ( الحدید 16 ) .
وهەر چاوا بت هیڤی ب كنارێ خودێ یا مەزنە ، چونكی ئەوە هزرا باشا ب خۆ د نەفسێن مە دا دچینت ، وهەردەم بیرا مە ل شیانا خۆ دئینتەڤە [ اعْلَمُوا أَنَّ اللَّهَ يُحْيِي الْأَرْضَ بَعْدَ مَوْتِهَا ـ هوین بزانن كو هندی خودێ یە عەردی پشتی دمرت ب بارانێ زێندی دكەت وشینكاتی ژێ دەردئێخت ] ( الحدید 17 ) .
وئـەڤ ئایەتا پـیـرۆز بـەرێ مە ددەتە هندێ كو ئەم ب تـمامی بزانین كو خودێ دشێت دلێن غافل پشتی خەوەكا درێژ زێندی بكەت ، ودەستێن حێبەتییان بگرت وبەرێ وان بدەت ڕێكا ڕاست ، بلا ئەم بۆرییێ نەخۆش ژ بـیـر بكەین و ب هیڤییەكا مەزن بژین ، وبلا ئەم لەزێ ل كاری بكەین ، وكەسەردارییا ل سەر تشتێ بۆری چو مفا تێدا نینە وچو خێر پێڤە نائێت .
وما قد تولی فهو قد فات ذاهبا
فهل ینفعنی لیتـنـی ولـعـلـنـی
( وتشتێ بۆری ئەو چوو ونەما ڤێجا ما خوزی وبەلكی دێ مفایەكی گەهیننە من ؟ ) .
وئەگەر ئەڤا ئەم تێدا نەخۆشی گەهاندبتە مە وەك موسلمان ، وئەو گەلەك یا نەخۆشە ، ئەو دویماهییا بڤێت نەڤێت نینە بۆ موسلمانان ، د گەلەك جهێن خوینەلۆ دا ئەم هاتبووینە شكەستن ، بەلـێ تاما شكەستنێ ناكەفتە گەڕویێ هنگی نەبت ئەگەر ئەم پێ رازی بووین ومە ئەو داعویرا ، ژ خۆ ئەگەر مە بەرگەڕیان كر كو ئەم ڕوییێ وێ بگوهۆڕین ، ئەو نامینت شكەستن ، بەلكی ئەو دێ بتە لێدانەك ژ لێدانێن ژینا سەخت ، ودێ د شیان دا بت مرۆڤ بشێتێ و ب باوەری وبزاڤ وهزركرن خۆ ژێ ڕزگار بكەت ، وڕۆژ د ناڤ مرۆڤان دا دئێنە وەرگێڕان ، ڕۆژەكێ دێ نەخۆشی گەهتە مە وڕۆژەكێ دێ دلخۆش بین ، وشكەستن ئەو نینە دەسكەفتییەكی تو ژ دەست بدەی ، شكەسـتـن ئـەوە تـو ئەخلاقی ومێرینی وهیڤییێ ژ دەست بدەی .
وئەگەر ژ گرنگتـرین كارێن موسلمانان ئەو بت ئەو ڕاستییێن بۆرییێ خۆ یێ مەزن بۆ ئوممەتا خۆ یا ئیسلامی ئاشكەرا بكەن ، دا ئەو ڕێكێن پەروەردەیا دورست بگرن و ژ شكەفتنا خۆ یا كرێت ڕاببن ، وئەگەر یا دورست بت بـۆ مـفـا وەرگـرتـن و پێكئینانا بـزاڤان كو ئەم گەلەكێ ژ غەیری خۆ بزانین ، یا دورستـتـر و ب مفاتر ئەوە ئەم گەلەكتـرێ ژ ئیسلاما خۆ بزانین ، چونكی تشتەك تێنكا مە ناشكێنت ئەو نەبت ئەم قەستا سەرەكانییا خۆ یا زەلال بكەین ، ئەوا ب ڕاستی مفای دگەهینت وئەنجامێن عەجێب ب جـه دئینت .
