ناڤبرا چارێ
عهطوه ڕوینشت وما ل هیڤیا مهحموودى، دیمهنێ نهبیلایێ د هزرا وى دا دهات ودچوو، نهبیلا ب خۆمهزنكرن وئاخفتنێت وێ ڤه.. بهس كێماسیهكا ل نك وێ ههى، ئهو ژى نهگوهداریا وێ یه، گوهداریا گۆتنێت وى ناكهت.. یا حهقه ئهو قهدرێ وى نزانت، بهلـێ ئهو دێ نیشا وێ دهت!
دو لهشكهران ملێت مهحموودى گرتن وئینا هاڤێته سهر خیزى.. عهطوهى باش بهرێ خۆ دایێ و ب دهنگهكێ زڤر ڤه گۆتێ:
ــ مهحموود.
مهحموودى چاڤێت خۆ ب گرانى ڤه ژ سهرێك ڕاكرن، ما بهرێ خۆ دا ملكێ خودێ.. ئێدى ئهو پویته ب چو ناكهت، مرن ومان ل بهر چاڤێت وى وهكى ئێك یێت لێ هاتین، وى خۆ یێ هێلایه ب هیڤیا خودێ ڤه، بهرێ خۆ دا لهشكهرى وئهفسهران ل دۆر ورهخێت خۆ.. دێ بێژى ئهو هندهك زارۆكن یاریان بۆ خۆ دكهن، یان ژى هندهك مرۆڤێت سهرخۆشن د شانۆگهریهكا عنتیكه دا د پیێت خۆ دهلنگڤن، بیرا وى ل وان بویكێت لاستیكى هاتهڤه ئهوێت هندهك داڤێت دهزیێ زراڤـ دئێخنه سهرێ وان و ل سهر دهپێ شانۆیێ دلڤلڤینن.. عهطوه ژى ئێك ژ وان بویكانه هندهك داڤێت دهزیێ زراڤـ یێت ب سهر ودهست وپێ وچاڤێت وى ڤه.. ئهڤـ عهسمانێ هه یێ تژى داڤێت دهزیه ژ سهرى یێت هاتینه داهێلان، ل وێرا هه ل بلندیێ دهستهكێ ڕهش وگونههكار یێ خودان پهنج ونینۆك ئهو ههمى داڤـ یێت گرتین، وئهوه وان دلڤلڤینت، لهو ئهڤـ زارڤهكهره یان ئهڤـ بویكێت لاستیكى دهژیێن.. دهنگ ژێ دئێن.. صه دڕهون، مهحموود هێدى گڕنژى، ڤیا باخڤت بهلێ نهشیا.
عهطوه دوباره لێ خوڕى:
ــ مهحموود.. باخڤه.
ڤێ جارێ ئهو نهشیا دهڤێ خۆ ژێك ڤهكهت، چاڤێت خۆ نقاندن، شڤێدى وى دهیكا خۆ د خهونێ دا دیت بوو.. وێ ب دهستێ خۆ نیڤشك وهنگڤین ژ سێنیكهكا سپى ددایێ حهتا ئهو تێر بووى.. "سویند ب خودایێ مهزن ئهز تێر بــووم.. حـهتـا ڤــێ گــاڤـێ ژى ئهزێ تێرم.. بهلێ خۆشتڤیا دلى ( ئهمهل ) ژى هاته نك من جلكهكێ سپى د بهر بوو، من بهس دهست وڕویێ وى ددیتن، ئهو ڕویێ وهكى ڕویێ فریشتهیان، ههردو چاڤێت ئهڤین ژێ دبارت، ودلێ منێ بهیار زێندى دكهت.. دهستێ خۆ یێ نهرم ددانا سهر سهرێ من یێ حۆچ، گڕنژى.. پاشى كره گرى، ئهز پێ حهسیام گیان هاته ههمى لهشێ من، من گۆتێ: كێ تو ئینایه ڤێرێ؟ وێ گۆت: ڤیانێ! من گۆتێ: دێ چاوا دهركهڤى؟ وێ گۆت: وهكى ئهز هاتیم.. ب شهڤێ ههمیێ ئهمهل ما ل نك من، خۆ فریشتهیان ژى ستران بۆ مه دگۆتن، ئاوازێت وان دهاتنه گوهێت مه ههر وهكى عهورێ سپى جۆقهكێ مۆسیقى د گهل خۆ دئینت..
من دگۆتێ: ئهمهل، پێغهمبهرى ژى سهرا من دا، دێمێ وى یێ گهش بوو، ئهز دامه بهر سنگێ خۆ وگۆت: خوزى ئهز ژى ل نك ته بامه. بێنهكا خۆش مه هاى ژ خۆ نهما.. پاشى مـن گــۆت: مــن دگــۆتــێ: ئـــهى پێغهمبهرێ خودێ، ئــهم یــێ ل زهمانێ شهیتانى دژین، وى گۆته من: شهیتان ل ههمى جه وههمى دهمان یێت ههین.. من گۆتێ: ئهى پێغهمبهرێ خودێ ڕێك یێت تیكهل بووین وهزر ویر یێت مشه بووین، وى گۆت: من ئهو تشتێ ل ناڤ ههوه هێلا یێ ئهگهر هوین خۆ پێڤه بگرن هوین چو جاران د سهر دا ناچن: قورئان وسوننهت.. وتو ڕێكێ باش دزانى مهحموود. ودهمێ وى ناڤێ من گۆتى لهشێ من ههمى هژیا، ئهمهل پێغهمبهرى ناڤێ من گۆت، ئهمهل پێغهمبهر من دنیاست.. مهزنێت دنیایێ ههمى د چاڤێت من دا شكهستن، خۆ قونبهلا زهررى ل بهر من وهكى یاریێت بچویكان لێ هات، من گۆته پێغهمبهرى: ئهى خۆشتڤێ من، من ژى د گهل خۆ ببه.. ئهو گڕنژى گڕنژینهكا وهسا یا من چو گڕنژینێت وهكى وێ نهدیتین وگۆت: نه ڤێ گاڤێ.. پـاشـى مــن دیت ئیمام عـهلـى ب نك من ڤه دهات ودگۆت: " ئاخ بۆ قویناغا دویر، ونهخۆشیا ڕێكێ، وكێمیا زادى" ئهمهل تێ گههشت لهو گڕنژى، ووێ گاڤێ كهیفخۆشترین مرۆڤـ ئهز بووم.. پاشى پێغهمبهر چوو وئهز هێلامه ب تنێ، ههر چهنده من ب چوونا وى نهخۆش بوو ژى بهلێ ئهزێ كهیفخۆش بووم، ئهمهلێ گۆته من: خوزى ئهز ژى د گهل ته بامه.. من گۆتێ: خۆشتڤیا من! ههر دهم تو یا د گهل من.
جارهكا دى عهطوه لێ خوڕى پێنهك دانایێ گۆتێ:
ــ مــهحـــمــوود.. بـاخــڤـــه، ئـــهز د ڤــان حیلان دگههم، مــن گهلهكێت وهكى ته یێت دیتین.
وى مهحموود ژ هزرێت وى یێت خۆش ئینادهر وجیهانا وى یا جوان ههڕفاند.. مهحموودى چاڤێت خۆ ڤهكرن جارهكا دى بویكێت لاستیكێ وداڤێت دهزى هاتنه بهر چاڤان، ڤێ جارێ وى دختۆر ژى دیت خودانێ بهرچاڤكێت سپى، موصیبهتا مهزن ئهوه دختۆر ژى ب داڤێت دهزى دلڤلڤت، د گهل هندێ ژى دختۆرى گۆت:
ــ من گۆته ته عهطوه بهگ پێتڤیه ئــهم وى بــبــهیــنــه خهستهخانێ.
ــ دختۆر، ئهوێت هه ههمى وهكى كتكان دحهفت رحن.
ــ عهطوه، ئــهڤـــه دو ڕۆژه وى نـــه چــو خواریه ونه چو ڤهخواریه.. لهشێ وى یێ تژیه ژ برینێت ب كێم، نه كو ئهو تووشى تهسهمموما خوینێ ببت.. مرنا وى چو فایدهى ناگههینته ههوه.. بۆچى تو هنده یێ ب لهزى؟ حهفتیهكه دێ ساخ بت وئهگهر نهمرت دێ بۆ ههوه زڤڕینین.. چو تێ نهمایه! عهطوه گوهێ خۆ بده من، ههمى تشت ب هێزێ نائێنه ستاندن.
عهطوه چوو وگۆت:
ــ ببهن.. خهستهخانه بت قوڕهدهر دبت.. بچت ونهئێت!
* * *
عهطوه زڤڕى مهیدانا سۆر، جهێ قهسابخانا مرۆڤان، گهنجهكێ سوودانى یێ ئهسمهر دیت، خۆ نێزیك كر وگۆتێ:
ــ تویى رزق ئیبراهیم؟
ــ بهلێ ئهفهندى.
ــ ئهز بابێ ته دنیاسم.. لهعنهتى ئهفسهرهكێ مهزنێ چاویشان بوو، گهلهكێ بێ ئهدهب بوو.
رزقى ب تۆره ڤه گۆت:
ــ (بهحسێ باشیێت مریێت خۆ بكهن) ئهفهندى، بابێ من ئێك ژ داخوازكهرێت ئێكهتیێ بوو د ناڤبهرا مصر وسوودانێ دا، مصرێ ئهو خهلات كر و ل گۆڕستانا نهمران ڤهشارت.
عهطوهى ددانێت خـۆ چـڕكاندن وخۆ نێزیك كر، شهقهك ل پاتكا وى دا وگۆت:
ــ تو دێ تۆرهى نیشا من دهى ڕهزیل! پێنجى قامچیان لێ بدهن.
ههر د گاڤێ دا قامچى بێ هژمار ب سهر رزق ئیبراهیمى دا بارین، پشتى بێنهكێ عهگوهى دهستێ خۆ بلندكر وگۆت:
ــ بهسه.
پاشى ل سهر ملێ خۆ زڤڕى وگۆته چاویشى:
ــ ئهڤى صهى ئعتراف كر یان نه؟
ــ بهلێ ئهز بهنى.
رزق پێشڤه چوو وپشتى چاڤێت وى تژى ڕۆندك بووین گۆت:
ــ مهسهله ههمى ئهوه من چارێك جونهیه دا مالا كهسهكێ گرتى.
ــ ئهرێ بۆچى بهس تو هاریكاریان ددهیه مالێت گرتیێت ئیخوانان؟
ــ ههچى كهسێ پێتڤى بت ئهز هاریكاریان ددهمێ.
ــ بهلێ تو ژى ئهندامهكێ وانى؟
ــ بهلێ..
بوو حیل حیلا عهطوهى وگۆت:
ــ ناڤێ وى ژى بكهنه د ناڤـ كۆما چهكداران دا.
ــ پێ نهڤێت دێ وه كهین ئهز بهنى!
رزق ئیبراهیمى ب دهنگهكێ بلند گۆت:
ــ ئهڤه زۆرداریه.
عهطوهى خۆ نێزیك كر وگۆت:
ــ فهرق نینه تو د گهل چهكداران بى یان نه.. یا گرنگ ئهوه تو یێ د گهل ئیخوانان.
ــ ڤێجا ما جهریمهیه مرۆڤـ د گهل وان بت؟
ــ ههرێ!! ما هێشتا ته نهزانیه؟
ــ گهلهك زهلامێت شۆڕهشێ یێت مهزن د گهل مه بوون.
عهطوهى ب چاڤهكێ كێم بهرێ خۆ دایێ:
ــ د گهل ههوه؟ وللا خۆش!
ــ هندهك ژ وان د شهڕێ قهنال وفلسطینــێ دا د گهل مه بوون، وسهرۆك ب خۆ چوو سهر گۆڕا ئیمام حهسهن بهنناى ل ڕۆژا بیرهاتنا وى وبهحسێ خهباتا وى یا مهزن كر ومهدحێت دویكهفتیێت وى كر.
ــ دیاره تو ژ شهڕكهران بووى ل قهنال وفلسطینــێ؟
ــ بهلێ.. ئهز شانازیێ ب ڤێ چهندێ دكهم، یا ل سهر خۆ من كر.
عهطوهى ب كهیف ڤه گۆت:
ــ خۆش! ئهڤه ئعترافهكا دى، بنڤیسن.. ئهڤى دیرۆكهكا ڕهشا ههى یا وهكى ڕویێ وى، ئهڤه ژ ههژى قنارهكرنێ یه.
د دویڤ گۆتنا وى ڕا چاویشى گۆت:
ــ ئهز بهنى عهطوه بهگ وان ڕاپۆرتان ژ بیر نهكه یێت گههشتینه مه ئهوێت دبێژن: سوودانێ دڤێت ژ مه ڤهببت وببته كۆمارهكا سهر ب خۆ .
رزق خوڕى:
ــ هوین ئهگهرن..
ــ ها.. ئهم ئهگهرین، یان بۆ ههوه نهخۆش بوو مه سهرۆكێ ئێكێ محهمهد نهجیب دهرێخست چونكى دهیكا وى سوودانى بوو؟ پێنجى قامچیێت دى ل ڤى كوڕێ صهى بدهن..
جارهكا دى قامچى ب سهر لهشێ رزق ئیبراهیمى یێ ڕویس دا هاتنه خوارێ .. عهطوهى ئهو ل پاش خۆ هێلا وچوو..
د هاتن وچوونا خۆ دا ل ناڤـ قهسابخانا مرۆڤان دا عهطوهى گوهــ ل جحێلهكى بوو ههوار دكر، ژ ئاخفتنا وى یا دیار بوو كو ئهو نه خهلكێ مصرێ یه، عهطوهى خۆ نێزیك كر وگۆتێ:
ــ ناڤێ ته چیه خۆشتڤیێ من؟
ــ ناڤێ من عهبدلحهمید ئهلنهجاره ئهفهندى..
ــ تو ژ كیژ وهلاتى هاتى؟
ــ ژ فلسطیــنێ..
ــ تو ژى ژ ئیخوانایى.. ههرێ.. ما یا ههوه تێرا ههوه نینه؟
ــ دهمێ ههوه پشكدارى د شهڕێ فلسطینــێ دا كرى مه خوارن وچهك ب دزى ڤه بۆ ههوه دئینا فالۆجا، گهلهك ژ مه سهرا ههوه هاتنه كوشتن..
عهطوه سۆر بوو وقههرى.. ئهو ڕۆژێت ڕهش هاتنه بیرێ یێن وى ل فالۆجا بۆراندین پشتى دۆر ل وان هاتیه گرتن، شهڤێت ترسێ وبرسێ هاتنه بیرێ، دهمهكێ وهسا بوو دنیا ل بـهر چاڤـێـت وى ڕهش بــوو، دلـێ وى ژ مهزنیێ ڕهش بوو، ژ ههمى وان مرۆڤان یێت د خۆشیان دا دژین ل چى جهێ ئهو لێ بن.. د وان ڕۆژان دا مهزنى وپهرداغ وژنك ژ دهستان دهركهتبوون، ئهو وهكى گورگهكێ برسى دژیا، ههستیك دئالیستن و ل چنیا دگڕیا وێ ڕۆژێ وى بڕیار دا كو ئهو بۆ خۆ ب تنێ بژیت ــ ئهگهر ما ساخ ــ بۆ خۆ ب تنێ، عرووبهت ئیسلام ههمى بلا بچن ، د جههنهم دا، مرۆڤـ ــ وهكى عهطوه هزر دكهت ــ بۆ هندێ یێ چێبووى دا خۆشیێ بۆ خۆ چێ كهت، كهیفێ بكهت، وى چ دڤێت بلا بكهت.
فـالـۆجـایـێ نیشا وى دا كو خۆگۆریكرن پویچاتیه، زیرهكى درهوه، براینى حیلهیه، سهركهفتن بۆچیه؟ دێ چ ژێ گههته وى؟ مادهم هۆیه بلا ئهو عهبدینیا وى كهسى بكهت یێ وى تشتى بۆ وى بكهت یێ دلێ وى دچتێ، ئهگهر خۆ ئهو كهس دزیكهرهك بت یان قاتل وغهدرهچیهك بت.
ئهرێ ما عهطوه دێ وێ ڕۆژێ ژ بیر كهت ڕۆژا وى ڤیاى كچهكێ ژ گوندهكى بۆ خرابیێ بڕهڤینت ل سهر دهمێ شهڕى ئینا مهزنێ وى یێ لهشكهرى ئهو گرت وقامچى لێدان، ئهو مهزنێ ئهحمهق! بۆ وى بهحسێ باشیێ كر.. ترسا ژ خودێ، هزر دكر نامویس خرابكرن گونهههكا مهزنه چو جاران نائێته ژبیركرن.. ئهه! پا ئهو ڕۆژ د ڕهش بوون.
پشتى هشێت وى هاتینه سهرى ل سهر ملێ خۆ زڤڕى:
ــ یهعنى تو ژى ژ فیدائیان بووى عهبدلحهمید ئاغا؟
ــ بهلێ ئهفهندى.
ــ ئهڤه مهزنترین نیشانه ل سهر گونههكاریا ته..
ــ ما یا بهرعهقل بوو ئهز وهلاتێ خۆ بهێلمه د دهستێت گورگان دا، دا ئهو وى بهنجنن؟ پا ڤێجا ئهز موسلمانێ چمه؟
ــ ب ههر ڕهنگهكێ ههبت تو دشێى بهڕهڤانیێ ژ وهلاتێ خۆ بكهى، بهس تو بچیه د گهل ئیخوانان ئهڤه تشتهكێ دیه.
ــ چاوا ئهفهندى؟
ــ عهبدلحهمید! ئهز باش دزانم كو گازیا ههوه د سهر وهلاتینیێ ڕایه، وئهو د سهر ههمى تشتێت دى ڕایه، لهو ئهز دبێژم ئارمانجا ههوه ئازادكرنا فلسطینــێ نهبوو.. بهلكى ئارمانجا ههوه ئهو بوو هوین ژ لایێ لهشكهرى ڤه خۆ فێر بكهن، دا هوین پشتى هنگى ههمى باژێرێت عهرهبان بستینن وبێخنه د بن دهستێ ئیخوانان ڤه.
عهبدلحهمیدى خۆ بێ دهنگ كر، پاشى گۆت:
ــ ئهم بۆ خودێ شهڕى دكهین.. وچو جاران ئهڤـ تهكتیكه نههاتیه سهر هزرا مه.
ــ ماش للاه!! پهیڤا (تهكتیك) ژى تو دزانى؟
عهطوه ل دۆر خۆ زڤڕى وگۆته چاویشى:
ــ من نهگۆته ته ئهڤه ژى ژ فتنهچیانه وئێك ژ سهرێت وانه؟
ــ وهیه ئهز بهنى..
عهبدلحهمیدى گۆت:
ــ مهسهله ههمى ئهوه ئهم بۆ ژیانهكا چێتر وپتر دادى گازى دكهین..
ــ دادى؟ ما زێدهتر ته چ دادى دڤێت؟ پێنجى قامچیان لێ بدهن.
دهمێ قامچى ب عهبدلحهمیدى دكهفتن وى ب دهنگهكێ بلند ڤه گازى كر:
ــ ههوار گهلى مرۆڤان گونهها من چیه؟
عــهطوهى پـــشـــت دایـــێ وبــــهردهوامــى دا گــهڕیــانـا خۆ ل مــهیـــدانا گـــرتــیــخـانێ.. باشچاویش دهنگێ خۆ یێ زڤر ب خهبهران بۆ ڤى ووێ هه یێ بلند دكهت.. چاویش ئهمین یێ قامچیا خۆ باددهت باددهت وباش د لهشهكێ ڕویس وهردكهت.. عهبدلمهقصود وعهبدلجهواد وبهیرهم وهندهك لهشكهرێت دى ژ ڤێرێ دچنه وێرا هه ههر ژ بۆ هندێ دا دلسۆزیا خۆ بۆ عهطوهى ئاشكهرا كهن.. ما بۆچى وه ناكهن؟ ڕۆژ بۆ ڕۆژێ ئهو وان خهلات دكهت وپارێت زێده ژ بهر كارێ وان ددهته وان..
گههشته بهرانبهر خاچا دارى ئهوا دبێژنێ: (عهرووسه) گــرتــیــهكـــێ پــێـــڤــــه هلاویستى بوو، خۆ نێزیكى وى كر وگۆتێ:
ــ من دڤێت بهگى بنیاسم..
ــ ئهز بهنى ب خودێ تهعدایى یا ل من هاتیهكرن، بۆ خاترا پێغهمبهرى.
ــ هــهى كـــوڕێ كـــهســــێ نـــه.. ئهز ته دنیاسم تو خهلكێ جیزهیى.. پا ئهو چ چهك بوو؟
ــ چهك نه یێ من بوو، ئهو ئێمانهت بوو من دا خودانان.
ــ كینه خودان؟
ــ ئهز نهشێم بێژم..
ــ ئهو دێ وه ل ته كهم تو بێژى..
عهطوهى دهستێ خۆ درێژكر جگارا هلكرى وهكى ههر جار ب بن چاڤێ وى یێ چهپێ ڤهنا و د بهر ڕا گۆت:
ــ مخابن هێشتا نیڤهكا وێ مابوو!
ــ دێ ئاخڤم..
ــ دێ بێژه حهیوان.
ــ چهك یێ سهرۆكى بوو..
ــ و.. من دهیكا ته ب ڕهش كر! نه وه بت جارهكا دى ڤى ناڤێ پیرۆز ب ئهزمانێ خۆ یێ پیس بێژى.
ــ یا ڕاست ئهڤهیه.. وى ئهو دانابوو نك من، من بۆ وى هلگرت بوو، وگاڤا وى ژ من خواستى من بۆ وى زڤڕاند.
ــ ته هندهك یێ بۆ خۆ هێلاى.
ــ خۆ تشتهك من بۆ خۆ نههێلایه.. حهسكهى پسیارا وى بكهن..
ــ پسیارا كێ؟
ــ یا سهرۆكى.
ــ جارهكا دى.. باشه..
زڤڕى وگۆته لهشكهرهكى:
ــ پێنجى قامچیان.. وئهگهر جوان نهئاخڤت دوباره بكهن.
پشتى هنگى عهطوه ب نك مهزلا خۆ ڤه چوو، وهنگى دهنــگــێ ســتــرانـا (یا جمال یا مثال الوطنیه..) بلند دبوو.. و ب سهر گرتیخانێ دكهت، عهطوه خوڕى:
ــ یـهلــلا.. گرتیخانه ههمى د گهل (أم كلثوم) ێ سترانێ بێژن..
خــودانــێــت قـامچـیـان ب ناڤـ گرتیان كهتن و ب قامچیان ل پشتێت وان ڕاوهستان: سترانێ بێژن، لهو ئاخ وئۆخ د گهل سترانێ تێكهل بوون.
دهمێ عهطوهى دیتى سماعه هاتهگرتن جارهكا دى خوڕى: حهیوان.. بلا ستران یا بهردهوام بت.
جارهكا دى دهنگێ گرتیان ب سترانا نشتیمانى بلند بوو ڕاسته ئهو ستران بوو بهلێ دا بێژى پێگۆتنه، یان تازیه. وێنێ سهرۆكى ل هنداڤى ههمیان بوو دهستێ خۆ یێ بلندكرى و ب سهر بلندى ڤه یێ دگڕنژت، عهطوه كهنى وگۆت:
ــ حهیوانێت حهیوان.. فێرى هۆنهرى ببن.
