هەڤپەیڤینەك د گەل قەبری
گەلەك جاران مرۆڤ د گەل خۆ پسیارەكێ دكەت : ئەرێ كیژ هەردووان د حەقیقەتا خۆ دا ڕاستییە ، ئەو تشتێ مرۆڤ پێ كەیفخۆش دبت یان ژ بەر غەمگین دبت ؟
مــرۆڤـەكــی دێ بـیـنـی د حالەتەكێ خۆ دا تامەكا خۆش ژ تشتەكی دبینت ، پاشی حالەتەكێ دی دێ ب سەر دا ئێت هەر ئـەو مرۆڤە وهەر ئەو تشتە بەلـێ نە هەر ئەو تامە ، یان ژی ئەو ل دەمەكی دیمەنەكی دێ بینت د چاڤا دا گەلەك دێ یێ جوان بت ، پاشی ل دەمەكێ دی هەر ئەو مرۆڤە وهەر ئەو دیمەنە ژی بەلـێ هەر ئەو جوانی نینە ..
ڤێجا تو بێژی ئەڤە ژ ڕەنگێ وێ ســویــراتـییا شرینە ئەوا د خەیالـێ دا دئێتە سەر هزرا مرۆڤی و د واقعی دا نەشێت ببینت ؟
وهندەك جارێن دی مرۆڤ پسیارەكا دی ژ خۆ دكەت : ئەرێ كیژ هەردووان د حەقیقەتا خۆ دا درەوە ، ژین یا نوكە ئەم دبینین یان مرن ئەوا ئەم ب غار ب نك ڤە دچین ؟
شاعرەكێ مەزن جارەكێ خۆشتڤییەكێ وی مر .. ڕابوو شعرەكا نازك پێ ڤەهاند ، د مالكەكێ دا ژ ڤێ شعرێ دبێژت :
نصیبك فی حیاتك من حبیب
نصیبك فی منامك مـن خیال
بارا تـە ژ خـۆشـتـڤـییەكێ تە د ژینا تە دا وەكی بارا تە یە ژ خەیالەكێ د خەونێ دا .. ڤێجا تو بێژی وی ژین دیت بت خەونەكا درەوین یا مەزن مرۆڤ ب مرنێ ژێ هشیار دبت ؟
دویر ژ ڤێ ( تەشائوما شاعری ) دێ بێژم : ڕاستییەكا مەزن هەیە ئەم هەمی دبینین وسەح دكەین ، ویا غەریب ئەوە ئەم ژ هەر ڕاستییەكا دی پـتـر لـێ دگەڕیـێـیـن ڤێ ڕاستییێ ژ بیـرا خۆ ببەین ، ئەو ژی ئەڤەیە : ژینا دنیایێ سەربۆڕەكا زەمەنییە ، چەند درێژ بت یان كورت بت ، بڤێت نەڤێتە دێ گەهتە دویماهییێ ، بەلـێ گەلەك جاران مە نەڤێت هەما هەر هزرا خۆ د ڤێ دویماهییێ دا بكەین .. بۆچی ؟ ئەڤە جهێ حنێرێ یە ل نك مرۆڤی ! ئەم لەیلانێ ( سەرابێ ) ل سەر ڕوییێ عەردی دبینین دتەیست ، وهەر چەندە ئەم باش دزانین كو ئەڤ سەرابا ل بەر چاڤێن مە وەكی ئاڤێ دیار دبت ئەگەر هەمی بێتە كۆمكرن كاچكەكێ ب تنێ ژی تژی ناكەت ، بەلـێ د گەل هندێ ژی ئەم چانتكێ هیڤییێن خۆ یێن بەرفرەهــ پێڤە دهلاویسین !
هەر تشتەكێ مرۆڤ ژێ بتـرست دێ ژێ ڕەڤت و ل پشت خۆ هێلت ، تشتەكێ ب تنێ تێ نەبت هندی تو پتـر ژێ بڕەڤی تو پتـر خۆ نێزیك دكەی ، ئەو هەر وهەر یێ ل جهێ خۆ ، وتو هەر وهەر ب نك ڤە دچی ، تشتەكێ ئەڤە ژ وێ ڕۆژێ وەرە یا مرۆڤ تێدا ل ڤی عەردی بوویە مێڤان نە ناڤێ وی ونە ڕەنگێ وی نەهاتییە گوهاڕتن .. وئەز دبێژم نوكە هەوە هەمییان زانی كو ئەو تشتێ ئەم ل ڤێرێ بەحس ژێ دكەین ( قەبرە ) !
قەبر ئەگەر ب ئەزمان كەفتبا من باوەرە ئەو حالـێ مە مرۆڤان ئەوێن ئەم قـۆچانێ ل سەر دنیایێ دكەین وەسا دا مە تەصویر كەت وەكی كەرێ پەزی دەمێ بۆ سەربڕینێ دبەنە قەصابخانێ ، و ل وی دەمێ ئەو سرایێ بۆ سەربڕینا خۆ دگرن هندەك ژ وان سەرا مستەكا ئالفی یان فڕەكا ئاڤێ قۆچانێ د گەل هندەكان دكەن ، و ژ بـیـر دكەن كانێ بۆچی یان ژ بەر چ ئەو ل ڤی جهی هاتینە ئامادەكرن .
جارەكێ ئەگەر تو ل هنداڤ قەبرەكی یان كۆمەكا قەبران ڕاوەستی وپسیارێ ژێ بكەی :
كانێ مال وحال ؟ كانێ جوانی وحەسەب ونەسەب ؟ كانێ هێز وحەشامەت ؟
تو هزر دكەی دێ چ بەرسڤێ دەتە تە ؟
یا ژ من ڤە ئەو دێ بێژت : ئەڤ ڕەنگ وڕوییێن هوین كێشان وپیڤانێ پێ دكەن هندەك ( تەصویرن ) ئەز نانیاسم ، چونكی هوین بێی وان دئێنە نك من ، وئەڤە ڕۆژا ئەز هەیم ومن هوین نیاسین هێشتا من نەدیتییە كەسەك هاتبتە نك من هەستییێن وی ژ زێڕی بن ، یان عەچهلاتێن وی ژ ئاسنی بن ، یان چەرمێ وی ژ ئاڤـرمـیـشـی بــت ، چو زەنگین نەهاتینە نك من قاصەك د هناڤێن وی دا بت یان ڕوییێ وی ژ مەرمەری بت !
قەبر .. ئەگەر ل دەسپێكێ هاتبا نە ل دویماهییێ بەلكی وی مرۆڤ باش فێری ( موساوات ) ویەكسانییێ كربا وئەو تێ گەهاندبان كـو مـیـر وفـەقـیـر ژ تشتەكی یێن چێبووین ودێ بۆ تشتەكی زڤڕن .. ڤێجا چ مەعنا بۆ ڤێ جوداهییێ هەیە ؟!
قەبر ب جیهانا خۆ یا بێ دەنگ ڤە دو جاران بەرێ مە ددەتە یەكسانییێ ، جارا ئێكێ ئەو بوو یا نوكە مە بەحس ژێ كری .. وجارا دووێ ئەوە دەمێ ئەو كەسەكی ژ ناڤ مرۆڤێن وی دڤەقەتینت ئەو وان ـ بۆ دەمەكی ـ ژ خۆشی وشەهەواتێن رحێن وان ژی دڤەقەتینت ووان د خەم وكۆڤانان دا وەكی ئێك لـێ دكەت ، بەرێ خۆ بدێ هەر مرییەك دەمێ د قەبری دا دئێتە داهێلان ، بلا ئەو د چاڤێن خەلكی دا چەند یێ نزم بت یان چەند یێ بلند بت ، هەمی جوداهییێن ئینسانی د ناڤبەرا ساخان دا دئێنە لادان ، زمان دبتە زمانێ ڕۆندك ونالین ودلكوزرینێ .. ئەڤەیە هەمی سەرمالـێ وان .