مرۆڤ دناڤبهرا نهفسێ و عهقلى دا
ژ بلى ڕێبهرێن ڕێكا باشییێ و ڕێكا خرابییێ، كو پێغهمبهر و دویكهفتییێن وان و شهیطان و ههڤالێن وانه، وهكى مه گۆتى، د ناڤخۆییا مه ب خۆ ب خۆ ژى دا، خودێ پشتهڤان بۆ ڤان و بۆ ڤان ژى داناینه، د ههر ئێك ژ مه دا پشكهك ههیه پشتهڤانییا پێغهمبهران دكهت ئهم دبێژینێ: عهقل، و پشكهك ههیه پشتهڤانییا شهیطانان دكهت ئهم دبێژین: ئهو نهفسا فهرمانا ب خرابییێ دكهت.
و بهلكى هوین بێژن: عهقل چییه و نهفس چییه؟
بۆ دیاركرنا ڤێ چهندێ نموونهیهكا ئهم ههمى ههست پێ دكهین دێ ڤهگێڕین:
ئهگهر تو ل بهر دهرێ جههكێ خۆشییهكا حهرام لێ ههى ڕاوهستیێى، و چو ئاستهنگ د ناڤبهرا ته و چوونا وى جهى دا نهبن، دهمێ تو هزرا وێ خۆشییێ دكهى یا كو ب ساناهى ل وى جهى دێ ب دهست ته كهڤت، تو دێ ههست پێ كهى دهنگهك د ناڤخۆییا ته دا دێ بێژته ته: پێشڤه ههڕه.. بهلێ ئهگهر دلێ ته ب باوهرییێ یێ ئاڤا بت، دهنگهكێ دى دێ ئێته ته و بێژته ته: پێشڤه نهچه، ئهڤ جهه ب كێر ته نائێت، و چو خێر د وێ خۆشییێ دا نینه یا شهرمزارى د دویڤ دا ههبت.
ئهو دهنگێ دبێژته ته: پێشڤه ههڕه.. دهنگێ نهفسێیه، ئهوا فهرمانا ب خرابییێ ل خودانى دكهت، و دهنگێ دى یێ كو دبێژته ته: پێشڤه نهچه، دهنگێ عهقلییه، ڤێجا تو دێ گوهدارییا كێ ژ ههردویان كهى؟
خودێ ڕهنگهكێ مهخلووقى بۆ پهڕستن و گوهدارییا خۆ ب تنێ یێ داى، چو جاران گوهدارییا وى دهنگى ناكهت یێ بهرێ خودانى ددهته خرابییێ، و ئهڤ مهخلووقه ئهوه یێ ئهم دبێژینێ: ملیاكهت، و ڕهنگهكێ دى یێ مهخلووقى ههیه كار و كهسبێ وى نهگوهدارى و بێ ئهمرییا خودێیه، و ئهو ئهوه یێ ئهم دبێژینێ: شهیطان، و ئهم مرۆڤ نه ژ واینه و نه ژ وان، یهعنى: خودێ ئهم نهداینه ملیاكهت، چو جاران بێ ئهمرییا وى نهكهین، ههر وهسا وى ئهم نهداینه شهیطان ژى كو چو جاران گوهدارییا وى نهكهین، و مهعنا ڤێ چهندێ ئهوه: دبت هندهك جاران ئهم گوهدارییا دهنگێ نهفسێ بكهین ئهوا فهرمانێ ب خرابییێ دكهت، و هندهك جاران گوهدارییا دهنگێ عهقلى بكهین ئهوێ بهرێ كمه ددهته ڕێكا دورست، و د ناڤبهرا ڤان ههردو ڕێیان دا مرۆڤ ڕادوهستت.
مــرۆڤ چـێـكـریـیـهكـێ عنتیكهیه، هندهك ژ ملیاكهتان و چهندهك ژ شهیطانان و پیچهك ژ حهیوانهتان ژى ل نك وى ههیه! بهلكى هوین بێژن: چاوا؟
بهرێ خۆ بدهنه مرۆڤهكى، گاڤا دلێ وى زهلال بوو، و خودایێ خۆ نیاسى، و شرینییا تاما باوهرێ سهحكر، و بهر ب عیبادهتى ڤه بلند بوو، هنگى ئهو تبیعهتێ ملیاكهتان ئهوێ د وى دا ههى ل سهر وى زال دبت، لهو ئهو وهكى ملیاكهتان لێ دئێت.. بهلێ ئهگهر دلێ وى تارى بوو، و كوفر ب خودایێ خۆ كر و پشت دا پهڕستنا وى، یان بهر ب شركێ ڤه نزم بوو، هنگى تبیعهتێ شهیطانى ل سهر وى زال دبت، و دبته دهستهبرایێ وى.. ژ خۆ ئهگهر كهربێ دلێ وى تژى كر، و ڕهها ناڤچاڤێن وى ستویر بوو، و حهزكر ههڤڕكێ خۆ ب نینۆكان بخندقینت، یان ب پییان بچته سهر، یان ژى ئهگهر ئاگرێ شههوهت و دلچوونا د هناڤێن وى دا گهشبوو، و ڕههێن لهشێ وى شاراندن، و ژبلى تێركرنا گازییا شههوهتێ تشتهك ل بهر چاڤان نهما، هنگى چو جوداییا وهسا د ناڤبهرا وى و یا حهیوانى دا نامینت..
ئهڤه ڕاستییا مرۆڤییه، مهخلووقه بۆ باشییێ و بۆ خرابییێ ژى یێ بهرههڤه، هۆسا خودێ ئهو یێ داى، بهلێ ژ بیر نهكهن كو: ڕاسته خودێ نهفسهكا وهسا یا دایێ خرابییێ ل بهر وى شرین بكهت، بهلێ پا عهقلهكێ وهسا ژى یێ دایێ ئهو جوداییێ پێ د ناڤبهرا باشى و خرابییێ دا بكهت، و ئیرادهیهكا وهسا یا دایێ ئهو ڕێكا ڕاست پێ هلبژێرت، و ههر جارهكا وى عهقلێ خۆ ب دورستى دا كارى، و ئیرادهیا خۆ باش ب كارئینا، ئهو ل دنیایێ ڕێكا دوست دێ هلبژێرت، ڕێكا چوونا بهر خودێ ڤه ئهوا ل ئاخرهتێ وى دكهته ئێك ژ مرۆڤێن دلشاد..
