بیرهاتنێن دوهیهكا گهش
هاته بهرچاڤان دهمێ ئهو د ناڤ مالهكا تهنا ورحهت دا، یا تژى تێك گههشتن وڤیان وخۆشى مهزن بووى، دهمێ ئهو هێشتا زارۆكهكا بچویك ل بهر دهستێ دهیك وبابهكێن دلفرههـ وڕویگهش ودهولهمهند هاتیه پهروهردهكرن، پاشى دهمێ بوویه كچهكا تمام یا تژى بزاڤ ولڤین وڕویگهشى، وڕۆژا ئهو بۆ زهلامێ وێ هاتیه پێشكێشكرن، زهلامێ وێ ئهوێ بهریكا وى یا ڤالا ژ مالێ دنیایێ، بهلێ دلێ وى یێ تژى ژ ڤیان وقهناعهتێ، ودهستێ وى یێ تژى ژ جامێرى وسهخاوهتێ.. وێ ب دلهكێ خۆش ڤه پشكداریا زهلامێ خۆ یێ خۆشتڤى د ڤیان وههژاریا وى دا كر، ب دهستهكى شۆلێ مالا خۆ وزهلامێ خۆ دكر، و ب دهستێ دى بهڕهڤانى ژ وێ گازیێ دكر یا ههر ژ ڕۆژا ئێكێ بابێ وێ خۆ دایه د گهل وپهیمان داى كو سهر ومالێ خۆ گۆرى بكهت، ڕاسته مالا وێ ب پیڤانا حهژێكهرێن دنیایێ یا خالى بوو ژ (تهرهفێ) ووان تشتێن چاڤ پێڤه دئێنه گرێدان، بهلێ ب حسێبا خودان دلان ئهو مالهكا ئاڤاكرى بوو ل سهر بناخهیێ ڤیانێ وئیخلاصێ وتێكگههشتنێ، وههر مالهكا ل سهر ڤان ههر سێ بناخهیان هاتبته ئاڤاكرن دێ خۆشیێ ههمیێ د ناڤ خۆ دا حهوینت.
دهمێ خهیالا زهلامێ وێ ئهوێ دویر ژ مهكههێ سهرێ خۆ داناى پشتى دهستهكێ ڕهش ب نك ڤه درێژ بووى، وگولا ژیێ وى چنى، د بهر چاڤان ڕا بۆرى، وێ ههست پێ كر كو ههر وهكى خوینا جحێلینیێ جارهكا دى ب گهرمى یا د دهست وپیێن وێ دا دگهڕیێت، تهخمین كر كو ڕۆناهى جارهكا دى یا زڤڕیه چاڤێن وێ، وگڕنژینهكا وهكى یا جاران، ئهوا ژ مێژه وهره ژ لێڤێن وێ سل بووى دوباره لێ زڤڕى وگهشاتیا خۆشیێ وسۆراتیا گهنجینیێ ل سهر ڕویێ وێ یێ چرمسى نهخشانده ڤه، حهتا دهرهجهكێ یێ نوكه وێ ببینت دێ هزر كهت ئهو نه ئهو پیرهژنه یا خهمێن سهد سالان ل سهر ملى، بهلكى كچهكا ههڤده سالیه!!
وهێشتا خهیالا وێ ئهو پتر د گهل خۆ بر، حهتا نێزیك بووى دهنگێن وان سرۆدێن ئهڤینێ بێنه گوهان یێن ژ خۆشیا ژیانا وان دهاتنه بسترین، نێزیك بوو ئهو دهستێ خۆ بهر ب .. وى ڤه درێژ بكهت، دا سهرێ خۆ یێ وهستیاى وتژى خهم وخیال د ناڤ سنگێ وى ڕا ڤهشێرت، وبدانته سهر دلێ وى یێ مهزن ئهوێ ههردهم بۆ باوهریێ وسهرفهرازیێ وڤیانێ خۆ دهلاڤێت.. بهلێ ڕهقى وساریا وى بهرى یێ وێ سهرێ خۆ دانایه سهر زوى گهرمیا وان خهونان د سهرێ وێ دا ڤهمراند یێن وێ ب هشیارى ددیتن، وئهو ل وى واقعێ دژوار زڤڕانده ڤه یێ نوكه ئهو تێدا دژیت، جارهكا دى ئهو ل ئهڤرۆیا وێ هشیار كره ڤه، جارهكا دى ئهو كفن هاته بهرچاڤان یێن گرانى وسهختیا ژینێ ب سهر ههمى خۆشیێن وێ یێن بۆرین دا ئینایه خوارێ!
دوهیا وێ یا گهش ئهوا نوكه د دهستان دا نهماى، گهلهك خۆشى وبیرهاتنێن وێ یێن د گهل خۆ برین.. ههر بهوستهكێ ژ گهلى ونهال وجادێن مهكههێ بیرهاتنهكا وێ یا ل سهر نهخشاندیه، ههر ژ هنگى وهره دهمێ ژ نوى ئهو ب سهر پیان دكهت، و ژ بابێ خۆ یێ مهزن فێرى مهردینى ودلفرههى وبستهییێ بووى، وحهتا ئهو گههشتیه زهلامێ خۆ گولا جڤاتا جحێلێن قورهیشیان ل مهكههێ، ئهوێ ل سهرى تشتهك د مالێ دا نهههى، پاشى پشتى خودێ كهرهم ب باوهریێ د گهل كـرى ووى هــهر ژ دهسـپـێـكـێ خــۆ دایـه د گهل پێلا ڕۆناهیێ ئهوا ئێكهمین جار ژ چیایێن مهكههێ ههلاتى، ڕۆژهك ب سهر دا هات وى ب تنێ هزار ههسپێن كاركرى د ڕێكا خودێ دا گرێددان..
وشهلیتا بیرهاتنێن وێ ل نك وێ ڕۆژێ ژى ڕاوهستیا دهمێ وێ ئهو ههلویست وهرگرتى یێ گهلهك زهلامێن ب جهرگ نهدشیان وهرگرن، ڕۆژا بابێ وێ د گهل ههڤالێ خۆ یێ خۆشتڤى خۆ د شكهفتێ ڤه ڤهشارتى، حهتا كافرێن مهكههێ ژێ بێ هیڤى ببن، دا ژ نوى ئهو ڕێكا مشهختبوونا بهر ب مهدینێ ڤه بدهنه بهر سنگێ خۆ، هنگى وێ مێدهكا خۆ تژى خوارن دكر، وبهر ب چیاى ڤه دچوو، و ب دزى ڤه خوارن بۆ ڤهشارتیان دگههانده شكهفتێ، وڕۆژا بابێ وێ د گهل ههڤالێ خۆ بڕیار داى بدهنه ڕێ، وێ چو مێدهك نـهدیـتـن ئـهو خوارنا وان بكهته د ناڤ دا ئینا وێ شیتكا خۆ ژ پشتا خۆ كر، وكـره دو پــرت: پــرتـهك بۆ خوارنا وان كره مێدهك، ویا دى د پشتا خۆ ئالاند.. و ژ هنگى وهره ئهو ب لهقهبێ: (خودانا دو شیتكان) هاته نیاسین، هنگى كوڕێ وێ عهبدللاهـ د زكى بوو.. عهبدللاهـ، ههر جارهكا وێ ئهو ددیت، خۆ نوكه پشتى چاڤێن وێ تارى ژى بووین، گاڤا ئهو نێزیكى وێ دبت، ئهو وه ههست دكهت كو بــێـنـا قههرهمانیا بابێ وى ژێ دئێت، عهبدللاهـ ئهو بهندكێ ب هێز بوو یێ ئهو ب ڤێ دنیایێ ڤه گرێددا، بهلێ گاڤا كوڕێ وێ عهبدللاهـ هاتیه سهر هزرێ، خهونێن وێ ههمى ژ بهر چاڤان ڤهڕهڤین.. وهێدى وێ خوزیهك د گهل خۆ ڕاهێلا:
- نوكه ئهو چ دكهت؟ خوزى من زانیبا كانێ حالێ وى چیه؟
شهڤ ل بهر وێ گهلهك درێژ بوو، وعهدهتێ شهڤێیه ههر گاڤ ئهو د چاڤێن وان كهسان دا درێژ دبت ئهوێن ل چاڤهڕێى هیڤیهكا شرین دمینن، وهیڤى ل وان بهرزه دبت! تاریا شهڤێ، وڤالاتیا وى خانى یێ ئهو تێڤه، بیرا وێ ل مرنێ ئیناڤه، وێ ب جوانترین ناڤان گازى مرنێ كر، چـهنـد كارهكێ مهزنه خۆ مرن ژى د گازیا مرۆڤى نهئێت!! بیرا وێ ل وان خۆشتڤیان هاته ڤه ئهوێن مرنێ د گهل خۆ برین، دلێ وێ چوو نێزیكیا وان، بهلێ نوكه ئهو چ بكهت؟ دهستێن وێ یێن كورت بووین، خۆ ناگههنه قهبرێن خۆشتڤیان ژى، وما دێ چاوا گههنێ و د ناڤبهرا وێ ووان دا دهشت وچیا ونهالێن كویر ههنه؟!
بۆچى هێشتا ل مهدینێ ئهو نهدمر، دهمێ خۆشتڤیێن وێ ههمى ل دۆران، و ژ ڤیانێ پێڤهتر تشتهك نهدهاته ڕێكێ؟ دهمێ ڕۆژانه ڕۆناهیا عهسمانى بهر ب عهردى ڤه ل هنداڤى مهزهلكا خویشكا وێ بۆ پێغهمبهرى -سلاڤ لێ بن- دهاته خوارێ؟ بۆچى هنگى ئهو نهدمر دهمێ ئهو كچا خهلیفهیێ ئێكێ ئهوێ ل زهمانێ رددهتێ د ڕویێ خهلكى ههمیێ دا ڕاوهستیاى وگۆتى: هنگى ئهز دێ تهنا بم حهتا ئهز خهلكى ل وێ بزڤڕینمه ڤه یا پێغهمبهرى -سلاڤ لێ بن- ئهو ل سهر هێلاین؟ یان بۆچى ئهو هنگى نهدمر دهمێ زهلامێ وێ زوبهیرى -وهكى ههڤالێن خۆ یێن دى- قهستا مهیدانا شهرهف وقههرهمانیێ كرى، حهتا دویماهیێ سهرێ خۆ د ڤێ ڕێكێ دا داناى، یان ژى دهمێ كوڕێ وێ عهبدللاهـ بوویه ئهو خهلیفه یێ سۆز داى د مهسهلا حوكمى دا ئوممهتێ ل سوننهتا خهلیفێن راشدى بزڤڕینته ڤه پشتى ئهو وهكى گۆیهكێ لێ هاتى جحێلێن بنهمالا ئومهییهى یاریان بۆ خۆ پێ دكهن.. دهمێ حیجاز وعیراق وجهزیره ههمى كهفتیه بن دهستى ونێزیك بوو ئهو شامێ ژى -هێلینا ئهمهویان- بێخته بــن دهسـتـێ خۆ؟ بۆچى مرنێ ئهو بۆ ڤى دهمى هێلا.. دهمێ ههمى تشت ژ دهستان دهركهفتى،وههمى خۆشتڤى ژ بهر دلى چووین، وئهو د خانیكێ خۆ یێ تهنگ وتارى ڤه ب تنێ ماى د گهل خهم وخیالێن خۆ؟
بۆچى.. بهلێ ما كهنگى مرنێ بهرسڤا پسیارێن مرۆڤهكى دایه، یان خۆ لێ گرتیه حهتا ئهو ڕێكێ بدهتێ یان نهدهتێ؟
د نـاڤ تـاریـا شهڤێ دا وێ ههست دكر كو گاڤ بۆ گاڤێ دهنگێ نالینهكا كویر ژ دهرڤهى خانیكێ وێ یێ دئێتێ، ژ لایێ وان زێرهڤانێن بریندار ڤه یێن كو ل ڤێ ڕۆژا سهخت ودژوار ل دۆر وڕهخێن كوڕێ وێ كهفتین.. لهو وێ ژى ژ كویراتیا دلێ خۆ ئاخینك ڕادهێلان، وهیڤى دكر دهستێ وێ یێ كورت نوكه گههشتبا عهبدللاهى وتێر دابا بهر سنگێ خۆ، وبێهنا قههرهمانیا بابێ وى ودیرۆكا وى یا تژى سهرفهرازى ژێ سهح كربا.. وڤێ بیرئینانێ دوباره ئهو ل ڕۆژێن وێ یێن بۆرین زڤڕاندهڤه، ڕۆژا وێ شیاى دفن بلندیا قورهیشیان ل ئاخێ بدهت، دهمێ وێ خۆ ل بهر گهفێن (ئهبوو جههلى) گرتى ولاواز نهبووى، ڕۆژا بابێ وێ د گهل ههڤالێ خۆ یێ خۆشتڤى ب شهڤ ژ مال دهركهفتى وقهستا چیاى كرى وخۆ ل وێ شكهفتێ ڤهشارتى ئهوا ل درێژیا دو سێ ڕۆژان ئهو حهواندین بهرى دهست بدهنه چوونا خۆ یا دیرۆكى بهر ب مهدینێ ڤه، هنگى وێ وعهلیێ كوڕێ ئهبوو گالبى ب تنێ دزانى كانێ پێغهمبهر وبابێ وێ ل كیڤهنه، وعهدهتێ زڕتهكێن جاهلییهتێ ل هـهمـى دهمـان ئـهوه گـاڤـا ئهو ژ (مواجهها) زهلامان بێ هیڤى بوون، ڕادبن زیرهكیا خۆ یا ژ درهو ل سهر سهرێ ژن وزارۆكان ب جهـ دئینن، ئهبوو جههلى قهستا بهر دهرێ مالا وان كر، وێ بێ ترس دهرگههـ ڤهكر..
- كانێ بابێ ته؟
- ما ئهز چ دزانم.. نه ل ماله!
هنگى ئهبوو جههلى دهستێ خۆ دا پاش وشهقهكا وهسا داوهشانده ڕویێ ئهسمائێ گوهاركێ وێ ژ گوهى فڕى.. وهۆسا قههرهمانێ قورهیشى زیرهكیا خۆ ئاشكهرا كر، شهقهك دانا ژنكهكا ب حهمله، دا فهشهلا خۆ د گهل بابێ وێ ڤهشێرت!
