ناڤبرا بیست و حەفتێ
گوندێ (منیه البندره) گوندهكێ بچویكه، ل سهر عهردهكێ كهسك یێ درێژكریه، د نیڤا وى ڕا ڕێكا شهمهندهفڕێ دچت، خهلكێ وێ ههمى جۆتیار ودلپاكن، ووهكى هزاران گوندیێت مصرى پهزى ب خودان دكهن.. دێ بێژى ئهو ههمى ئێك مالن، ل خۆشى ونهخۆشیان د ههوارا ئێك ودو دچن، ل شاهیان كۆم دبن، و ل بههیان دلهى دلهى ئێك ددهن، هـهمـى پـێـكـڤـه ملێت خۆ ل مزگهفتێ ددهنه ئێك، و ل دهمێ شـۆلـى زبارهیان بۆ ئێك ودو دكهن، ههژارێت وان ل سهر كهسێت ژ خۆ ههژارتر ددلنهرمن، وگهنجێت وان یێت خواندهڤان، ههردهم هزرێت ژیانهكا چاكتر وتژى دادى وتهناهى دكهن، دهرهبهگ وكهدخوار ب ڕهخ وان ڤه دژین، بهلێ دویراتیهكا دویر د ناڤبهرا وان ووان دا ههیه..
ل وێ ڕۆژا مهحموود صهقر هاتیه گرتن، زهلام كهفتنه خهما وى، وژنكان ڕۆندكێت گهرم بۆ وى باراندن، ههردهم ئهو دهاتنه نك دهیكا مهحموودى ودلهى دلهى وێ ددا، ودوعــا بــۆ گــرتــیــێ خـۆشـتـڤــى دكـرن، كو خودێ زوى وى ژ دهستێت زۆرداران ڕزگار بكهت، مانێ مهحموود كوڕێ وان ههمیان بوو، كاغهز وقائیمێت وان ههمیان وى دنڤیسین، وى ژى وهكى بابێ خۆ بهرسڤا پسیارێت وان یێت دینى ددان، ودهرس ددانه زارۆكێت وان هێشتا بهرى ئهو بچنه مهدرهسێ دا ئهو زیرهك ببن.. پاره ژ خودان خێران كۆم دكرن، دا مزگهفتێت وان یێت كهڤن پێ نوى بكهتهڤه، ودهستێ هاریكاریێ بۆ مرۆڤێت ههوجه درێژ بكهت، ئهگهر ئێك ژ وان كارهك ل فهرمانبهریهكا حوكمهتێ ههبا، ئهو د گهل وى دچوو، حهتا كارێ وى بۆ دقهتاند، ژ بهر ڤێ چهندێ گرتنا وى كارهكێ مهزن ل وان ههمیان كر.. وى باوهرى ههبوو كو ئاخفتن وگۆتنێت دهڤى ب تنێ خرابیێ نابرینن، بهلكى بهرگریا گرفتاریان وكارێ دلسۆز و ب باوهرى ب تنێ دبته ئهگهرا سهرفهرازیێ..
خافلهتى ب گوندیان كهفت دهمێ وان دیتى هژمارهكا مهزن چاویشان ب دارێ زۆریێ قهستا گوندى كرى، ئهرێ ما وان چ تشتێ دى دڤێت؟ بهرى نوكه وان مهحموود صهقر یێ گرتى، ڤێجا ڤێ گاڤێ وان كى دڤێت؟ وهى بۆ ڤى زهمانێ عهجێب! خهلك ل ههردو لایێت جادێ ڕێز بوون، و ب كهرب ڤه وان بهرێ خۆ ددا ئهفسهر ولهشكهرى ئهوێت ب پێلاڤێت خۆ یێت گران دهنگ ژ عهردى دئینا، وتۆز ژێ ڕادكر..
قهپانچیێ گوندى گۆت:
ــ چ چێبوویه؟ دیاره هندهك جاسووسان یان بازرگانێت موخهددیراتان خۆ ل گوندێ مه ڤهشارتیه؟
پیرهژنهكێ گۆت:
ــ ئهڤه چ زهمانه!!
زهلامهكێ صووفى ژ دلهكێ سۆتى گۆت:
ــ یێ ئێك ئهوه، وههر ئهو دێ مینت، ههر كهسهكێ ههى دێ مرت، ومان بۆ وى ب تنێیه، ئهى زێندى ل زێندیان ببۆره..
دهنگ ودۆر بلند بوو، موختارێ گوندى ب عهبایێ خۆ یێ هریێ وشاشكا خۆ یا سپى ڤه د گهل نۆبهداران د ناڤ قهرهبالغێ ڕا دكره غار، وقهستا مالا مهحموود صهقرى دكر، خهلك ههمى حێبهتى بووبوون و د مهسهلێ نهدگههشتن.. وان دزانى كو بهرى نوكه وان مهحموود یێ گرتى، بهلێ ڤێ گاڤێ وان چ دڤێت؟ دیاره ئهو دێ بابێ وى یان دهیكا وى یان ئێك ژ برایێت وى گرن؟؟
ئهو چوونه د مالا مهحموودى ڤه، وئهو سهرك وبنك كر، هندهك مرۆڤان گۆته موختارى:
ــ ئهرێ چ قهومیه موختار؟
موختارى ب ترس ولهرز ڤه گۆت:
ــ حهیوانێت حهیوان! مهحموود ژ گرتیخانهیێ یێ ڕهڤى.
ههر زوى ئهڤ خهبهره ل تاخێت گوندى یێت بچویك گهڕیا، وخهلك د دل دا كهیفخۆش بوون، زهلامـهكـێ نـاڤـدار ب سهرخۆشیێ گۆت:
ــ عهفهرم.. سهحهتا ته خۆش بت مهحموود.. ب خودێ تو زهلامێ كوڕێ زهلامانى.. ب پێغهمبهر تو ژ (ئهدههمێ شهرقاوى) دلێرتر وزیرهكترى..
زهلامهكێ دى یێ ناڤدار ب حزباتیا كهڤن، و ئێك ژ حهژێكهرێت حزبا (ئهلوهفد) یا مصرى، وسهرۆكێ وێ (نهحاس پاشا)ى هێدى گۆت:
ــ چو جاران وهكــى ڤــان ڕۆژێــت ڕهش ب ســــهر مــــه دا نههاتینه، زهمانێ ئنگلیزان چێتر بوو..
مهلایێ پیر ئهحمهد صهقر، بابێ مهحموودى، ب ڕۆندك ڤه گۆت:
ــ ئهز كوڕێ دنیاسم.. ئهو چو جاران ژ مقهدهرێت خودێ ناڕهڤت..
سهرۆكێ وێ هێزا چهكدار لێ ڤهگێڕا:
ــ حوكمهت درهوان ناكهت، بهلێ تو یێ درهوان دكهى، وته دڤێت مه بخاپینى..
ــ نه كوڕێ من نه، حاشا.. بۆ خۆ لێ بگهڕیێن، بهلێ دلێ من دبێژت: ئهو نهڕهڤیه..
ئهفسهرى ب دلڕهقى ڤه ئهو كێشا نك خۆ وگۆتێ:
ــ بێژه.. كانێ مهحموود؟
ــ ب خودێ ئهڤه ههوه ئهو برى من تشتهك ژێ نهزانیه، هوین دبهرپسیارن..
ئهفسهر پێ كهنى وگۆت:
ــ یهعنى تو مهحكهمێ ب مه دكهى؟
ــ ما ئێك ژ مه دوێرت وه بكهت؟!
ــ باشه.. ناڤێت ههڤالێت وى بۆ مه بێژه، چ ل ڤێرێ بن یان ل باژێرهكى دى بن..
ــ بۆچى؟
ــ دا ل نك وان لێ بگهڕیێین..
پیرهمێر نه ژ دل گڕنژى وگۆت:
ــ گوندیێت مه ههمى ههڤالێت وینه..
ــ تو یاریان ب مه دكهى؟
ــ وههڤالێت كوڕێ من گهلهكن..
پیرهمێر بێنهكێ بێ دهنگ بوو، پاشى گۆت:
ــ گهلهكجاران ئهز هاتمه گرتیخانهیێ دا سهرا كوڕێ خۆ بدهم، ههوه نههێلا ئهز وى ببینم، ئهرێ د كیژ دینى دا ئهڤه چێ دبت؟
ــ هوین نه ههژى رهحمێنه، ته ژ بیركر كوڕێ ته چ كربوو؟
ــ سویند بت بۆ ههوه ئهز تشتهكى نزانم..
ئهفسهرى ب چاڤهكێ كێم بهرێ خۆ دا پیرهمێرى وگۆت:
ــ وى دڤیا سهرۆكى بكوژت..
ــ كوڕێ من كوشتنێ بكهت؟ ئهڤه نابت.. ههر ژ زارۆكینیا خۆ ئهو یێ فێربووى كو مال ونامویس وخوینا موسلمانى بۆ موسلمانى نه یا دورسته..
ئهفسهرى گۆت:
ــ من گوهــ ل ته دبت ئهز باوهر ژ ته دكهم، وگاڤا ئهز كریارێت ته دبینم ئهزحێبهتى دمینم!
پاشى ئهو ل لهشكهرى زڤڕى وگۆت:
ــ ڤى زهلامى بۆ نك تورمبێلێ بكێشن..
مهلا ئهحمهدى گۆت:
ــ من؟ بۆچى؟
ــ لازمه ئهم هندهك پسیاران ل دۆر ڕهڤینا كوڕێ ته ژ ته بكهین، پاشى بزڤڕه..
ــ من خۆ هێلا ب هیڤیا خودێ ڤه..
پیرهمێرى دهست دا گۆپالێ خۆ، و د ناڤ چهكداران ڕا بۆرى، وڕۆندكێت وى ب سهر ڕیهێت وى یێت سپى دا دكهتن، گوندیهك ب نك ڤه چوو، وكره ههوار:
ــ من پێش وى ڤه ببهن، پێ وى یێ ل سهر لێڤا قهبرى..
زڕێن ژ دێمێ وى هات ژ بهر وێ شهقا ئهفسهرى ژ كهرب ڤــه دانــأیــێ، و ل بــهر چاڤێت گوندیێت حێبهتى لــهشــكــهر ب شهق وپێنان پێ وهرهاتن حهتا ئێخستیه عهردى.. لــهشـــكــهر ڤــهڕهڤــیـن، وتــورمـبـێــل دانه ڕێ، خهلكى دهست ب ئاخفتن وقهرهبالغێ كر، ژنكهكێ سهرێ خۆ د كولهكێ ڕا دهرێخست بوو، گۆت:
ــ ئهڤه دویماهیا زهمانیه..
ئێكا دى ل بهرانبهر وێ گۆت:
ــ مهلا ئهحمهد ژ مرۆڤێت خودێیه.. بهرهكهتا گوندى ئهوه.. نهخوزیێت مه پشتى وى..
خهمێ گوند ههمى د ناڤ خۆ دا پێچا.. كچكان ب بێ دهنگى جهڕكێت خۆ تژى ئاڤ دكرن، بهرى نوكه وان سترانێت مللى د بهر ڕا دگۆتن، جۆتیاران ب دلهكێ پڕ خهم ڤه قهستا بیستانێت خۆ كرن، موختارى بڕیار دا گوندیهكێ ب تنێ ژى بهحسێ ڤێ چهندێ نهكهت، ونه وه بت ئێك نهرازیبوونا خۆ دیار بكهت، چونكى وان ب ئاشكهرا یێ گۆتى: ههر ئێكێ ڤى بهحسى بكهت، ئهو ژى دێ ب دویڤ مهحموودى وبابێ وى دا چت.
پشتى دو ڕۆژان، مهلایێ پیر وهستیاى وخهمگین وبێ ڕیه زڤڕى گوندى..
خهلكى د گوهێ ئێك ودو دا گۆت: ((وهى بابۆ! یێ بێ ڕیهه..)) ههر كهسهكى دڤیا پسیارا وى بكهت، بهلێ كهس نهدوێریا، ژنا وى تێ نهبت ئهوا ب سنگێ خۆ داداى وگۆتى: ((وهیلا ل منێ!! بابێ مهحموودى بۆچى ته وه ل خۆ كریه؟)) ڕۆندكێت وى ب ڕویێ قورمچى دا هاتنه خوارێ وهێدى گۆت:
ــ (لا حـــول ولا قــوه إلا بالله)! وان گــۆتــه پسیاركهرهكێ نهێنى: وى بڤێت نهڤێت ڕیهێت وى بتراشه، من گۆتێ: حهرامه، پێغهمبهرى ڕیهێت خۆ نهتراشی بوون، وئهز زهلامهكێ ئهختیارم.. بهلێ وان پویته ب گۆتنا من نهكر، وگۆتنه من: ئهڤه خۆ موسلمانكرنه.. هنگى من زانى ئهڤه مللهتهكن نه ژ خودێ شهرم دكهن، ونه مرۆڤى بهایهك ل نك ههیه، نهخاسم ئهگهر ئهو مرۆڤ یێ موسلمان بت.. دهیكا مهحموودى، وان دلێ من ب گومان ئێخست، ئهم برینه نك ههمى مرۆڤێت مه دا كو ل مهحموودێ ڕهڤى بگهڕیێن.. من دیت لێگهڕیانا وان یا سهرڤه سهرڤهیه، دلێ من دبێژت: ئهڤه تهمسیلیهكا ئهرزانه، من گۆته خۆ: ئهڤه چیه؟ لازم تشتهكێ بۆ ڤێ چهندێ ههى وئهز نزانم، چاوا مهحموود ژ گرتیخانهیا دێ ڕهڤت؟ ئهرێ دبت مهحموود خۆ د سهر شویرهێت بلند وسیمهى ڕا بهاڤێژت، و ژ وان لهشكهرێت ب شهڤ وڕۆژ دهشیار خلاص ببت؟! ئهڤه تشتهكێ بهرعهقل نینه، بهس خودێ دزانت.. من هاى ژ ڕیهێت خۆ نینه، سوباهى ئهو دێ ئێنهڤه.. بهلێ ئهزێ كهفتیمه د هزرێت مهحموودى دا..
دهیكا ههژار دهستێ دانا سهر دێمێ خۆ یێ تهڕ ژ بهر ڕۆندكان، وما د عهسمانێ بێ دویماهى فوكرى، ژ بلى دیمهنێ مهحموودێ خۆشتڤى وچاك وێ تشتهك نهددیت..
ب خهم ڤه وێ گۆت:
ــ ئهز پێ دحهسیێم كو ئهو یێ نێزیكه ژ من.. جارجار ئهز وى ل بهرا خۆ دبینم، ئهز دزانم درهوه ئهو نه ل نك منه، بهلێ پا ئهو ژ من دویر ناكهڤت.. ئهز باوهر دكهم ونزا بۆچى كــو مــهحــمــوود نــه ل گــرتـیـخانهیا حهربیه، بهلكى وى خۆ ل زڤیهكێ ڤهشارت بت، یان ل مزگهفتێ، یان ل ڤێرێ ل مال، یان بهلكى وى خۆ ل جههكێ دى ڤهشارت بت و(ئهمهل) ڤێ دكهڤت، ما بۆچى ئهم پسیارا ئهمهلێ ناكهین، تو چ دبێژى؟
پیرهمێرى ڕۆندكێت خۆ هشك كرن وگۆت:
ــ هێشتا تو یا د خهونا خۆ دا دژى..
دهمهكى بێ دهنگ بوون، پاشى دهیكێ گۆت:
ــ مهلا ئهحمهد، ئهرێ ما بـۆچــى تــو ناچیه نك سهرۆكى ب خۆ ومهسهلێ بۆ بێژى، بهلكى دلێ وى ب مه بسوژت، ئهگهر وى مهحموود نیاسیبا دا وى دانته سهر سهرێ خۆ..
ئهوگڕنژى و ب كۆڤان ڤه گۆت:
ــ ژ بلى خودێ، ئهزههوارێت خۆ ناگههینمه ئێكێ دى..
ــ ئهز دزانم.. بهلێ خودێ ئهو نهگرتیه، سهرۆكى ئهو یێ گرتى..
مهلاى گۆت:
ــ استغفر الله.. چو تشت بێى خودێ نابن.
ــ ما خودێ حهز دكهت زۆردارى ل مهحموودى بێتهكرن؟
ــ ئێك ژ ناڤێت خودێ (العدل)ه، ڤێجا چاوا ئهو دێ حهز ژ زۆرداریێ كهت؟
ــ ئێدى ئهز خۆ د تشتهكى ناگههم.. یێت پویچ وخراب مهزنن ودلهیزن، یێت باش بۆ تاریستانێت گرتیخانهیان دئێنه ڕاكێشان، چ مهعنا بۆ ڤێ چهندێ ههیه؟
ڕاست ڕابوو، بهژنا خۆ بلند كر وگۆپالێ خۆ ل عهردى دا وگۆت:
ــ ئهگهر خودێ ئێك ڤیا دێ نهخۆشیان دهتێ..
وێ گۆت:
ــ بۆچى؟
وى گۆت:
ــ بۆ جهڕباندن..
ــ بۆ جهڕباندن؟
ــ بهلێ، یێ ب سهركهڤت جهێ وى بهحهشته، ئهڤ جیهانه قویناغهكا كورته.. چهند دهلیڤهیهكن، خهونهكه، دێ خلاص بت دا ژیانا دورست دهست پێ بكهت، جهێ خۆشیێ وههرمانێ بۆ موسلمانانه، ما دێ بۆچى خۆ ترسینین ودلێ خۆ نهخۆش كهین؟ دنیایێ ههمیێ ل نك خودێ بهایێ پهڕێ پێشیهكێ نینه.. ڕابه حورمهت نڤێژا ئێڤارى بكه، ژ بلى گاعهتێ خودێ مه چهكهكێ دى نینه، مهحموود ئێمانهتێ خودێیه، وچو جاران ئهو ئێمانهتان بهرزه ناكهت..
ودوباره زهلام ل گریێ زڤڕى..
دهیكێ ب حێبهتى ڤه بهرێ خۆ دا زهلامێ خۆ وگۆتێ:
ــ بۆچى تو دكهیه گرى؟
ــ نزا.. ئهزێ پێ دحهسیێم كو شهوقهكا دژوار بۆ نك خودێ د دلێ من دا یا هلددهت، ههچیێ ب دورستى خودێ بنیاست دێ یێ ب شهوق بت بۆ نك وى..
پاشى پیرهمێرى ڕاست وچهپ سهرێ خۆ هژاند، چاڤێت خۆ یێت ب ڕۆندك گرتن، وئهڤ مالكێت رابیعا عهدهوى گۆتن:
فلیتك تــحــلــو والحـیــاة مریره
ولـیـتك ترظى والأنام غضاب
ویا لیت مــا بینی وبینك عامر
وما بینی وبین العالمین خراب
فإن صح منك الود فالكل هین
وكل الذی فـوق الـتـراب تراب
ئینا دهیكێ كره ههوار:
ــ كوڕێ من مریه..
پیرهمێر لێ نهزڤڕى، ههر ما چاڤگرتى، وڕۆندك ب ڕویان دا دهاتنه خوارێ، وشعر دگۆتن، خهلكى ب نك ڤه كره غار، دهمێ وانگوهــ ل ههوارێ بووى، ههمى ل حهوشا بهرفرههــ كۆم بوون، ژ بهر ههوارێ حهیوانهت وتهرش ژى ڤهجنقین، قهبانچیێ شارهزا وڕۆژنامهخوین گۆت:
ــ ئهرێ ما هندهك دهنگ وباسێت نوى ههنه؟
مهلا ئهحمهدى بهرسڤا وى نهدا، هێشتا وى سهرێ خۆ دهژاند، وشعرێت صووفیان دخواندن:
أحــــبــــك حــبــیــن حـــب الهوى
وحــــبـــــاً لأنــــــك أهــــل لــذاكـــا
فـــأمــــا الـــذی هـــو حب الهوى
فـــشــغــلـی بـذكرك عمن سواكا
وأمــــا الـــــذی أنـــــت أهــــل لـــه
فكشفك لی الحجب حتى أراكا
بێ دهنگیهكا پاك بهلاڤ بوو، خهمهكا غهریب ب سهر وان دا هات، زهلامهكێ باش هێدى گۆت: ((شێخ یێ د حال چووى)) مرۆڤێت حازر ههمى د ڤێ گۆتنێ گههشتن كانێ چهند مهعنایێت پاك ونێزیكیا خودێ ژێ دچن..
قهبانچى هێدى گۆت:
ــ ئهزدترسم شێخ یێ دین بووى، ئاتافهكا مهزنه، منێ زانى كو ههر كهسهكێ ل حهربیێ بێته كوشتن، ئهو دبێژن یێ ڕهڤى، یا رهببى تو مه ژ بهلایێت ڤى زهمانى بپارێزه، فتنهیهكا مهزنه، بهس خودێ دزانت یا چهنده..
خهلك حێبهتى ڕاوهستیان، كهسێ نهزانى چ بكهت؟ ئهرێ بچنه بههیێ؟ چاوا؟ چو بهحس وخهبهرێت مسۆگهر نههاتینه.. ڤهڕهڤن؟ بهلێ ئهو زهلامێ ژار یێ كو ل درێژیا شێست سالان ئهو فێرى چاكیێ كرین، نوكه یێ د كراسهكێ خراب دا، ڤێجا چاوا ئهو بچن ووى هۆسا بهێلن؟
دهنگێ مهزنێ نۆبهداران ئهو ژ حێبهتیێ ئینانهدهر، دهمێ وى فهرمان داى، پشتى كریه غار و ب نك وان ڤه هاتى، وگۆتى:
ــ هــهر ئــێـك بـچـتـه مـالا خـۆ، ب خودێ ئهگهر حوكمهت ب ههوه بحهسیێت دێ ئاگرى ب گوندى ڤه نت، خهلكێ (منیه البندره) شهرم ژ خۆ بكهن، وخۆ ب عهقل بێخن!
پشتى وى دیتى كهسێ گوهێ خۆ نهدایێ، جارهكا دى ئهو ل وان خوڕى:
ــ ئهگهر ههوه مهلا ئهحمهد بڤێت، وهوین حهز بكهن مهحموود بێته بهردان، گوهێ خۆ بدهنه من، ب چى ڕهنگێ ههبت زیان ههر دێ گههته وى..
وان ههمیان بهرێ خۆ دا مهزنێ نۆبهداران، ئـهو ژى ئێك ژ وانه، نیشانێت دلپێڤهبوونێ ل سهر دێمێ وى دئاشكهرانه ووان دزانى كو ئهو ژى یێ د گهل وان، ههر چهنده تڤهنگا حوكمهتێ یا ب ملى ڤه، وئهو بڕیارێت حوكمهتێ یێت دژوار ب جه دئینت ژى، خهلك كت كته وجۆت جۆته ڤهڕهڤین، خانى ڤالا بوو، بێ دهنگیهكا ب ترس د مالێ وهربوو..
شێخ ژ گۆتنا شعران ڕاوهستیا، ڕۆندكێت خۆ هشك كرن، وكهفته دهردێ (لاحهیللوهلایێ) وئستغفار كێشان.. ب ههردو چاڤێت خۆ یێت وهستیاى ڤه بهرێ خۆ دا ژنكا خۆ وگۆت:
ــ یێ مرى..
ڤهجنقى وكره قێڕى:
ــ كوڕێ من؟؟
وى ب لهز گۆتێ:
ــ نه.. كوڕێ ته نامرت.. حاكم مر..
قورچا خۆ داعویرا وگۆت:
ــ ئهوێ خوینێ بڕێژت، وپێ ل نامویسێ بدانت، و د گهل خودێ بكهفتهڕكێ، ئهو ژ مریان حسێبه.. بلا یێ زێندى ژى بـت، و ل سـهر عــهردى ب ڕێڤه بچت، وبخۆت وڤهخۆت.. بلا ل سهر جهێت بلند بۆ خهلكى باخڤت، ودهست بۆ بێنه قوتان.
ژنكێ ب كهرب ڤه گۆت:
ــ بلا بچته كانیكا قێڕى.. من چو ژێ نینه، ئهزا بهحسێ كوڕێ خۆ دكهم..
ــ ئهو یێ ساخه دخۆت وڤهدخۆت..
ــ خودێ مزگینیا خێرێ بدهته ته، شێخ..
شێخى دهست ب خواندنا قورئانێ كر: (ولا تحسبن الذین قتلوا في سبیل الله أمواتاً بل أحیاء عند ربهم یرزقون).
ژنك نهشیا تێ بگههت، مهسهله ئێكجار ل بهر چاڤان تارى بوو، دهیكا مهحموودى ب وهستیانێ حهسیا، لهو وێ خۆ ل سهر حێسیلكێ درێژ كر، هاته بیرێ كو زهلامێ وێ حهتا نوكه تشتهك نهخواریه، لهو ب دهنگهكێ نزم ڤه گۆتێ:
ــ ما تو تشتهكى ناخۆى؟
ــ قورچهكا ئاڤێ تێرا من ههیه..
ــ ما وان تشتهكێ خوارنێ ل وێرێ دایه ته؟
ــ تشتهكێ خوارنێ؟ بهلێ.. من سێنیك یێت ئالستین! حورمهت، تهقوا باشترین زاده (خیر الزاد التقوى)..
گوندێ بچویك ل بهر تاڤه ههیڤێ نڤست، ئهو وهكى پنهیكا ڕهش بوو ل سهر عهردهكێ كهسك.. دهنگێ بومان بێ دهنگى كهردكر، دیكل ژ بانگدانێ ڕاوهستیان، تژى عهسمانى چهكچهكیله بوون.. لویرێنا گورگێت برسى ژ ناڤ زهڤیێت بهرفرهه دهات، هۆڕٍێنا شهمهندهفرێ ل دهمێت دهسنیشانكرى بـلـنـد دبــوو.. بــهرى سـپـێـدێ صووفیێ ژار ب ڕهنگهكێ تهڕ ونازك ل كۆلانان بلند بوو:
یا نائما كیف المنام یطیب
الموت حق والفراق عصیب
وهكى ههر چار شێخ دهركهفت دا نڤێژا سپێدێ ل بهرا گوندیان بكهت.. بهلێ تشتێ عنتیكه یێ ڤێ جارێ قهومى یێ چو جاران گوندى ژ بیر ناكهن، ئهو بوو شێخى ئنیهتا خۆ ئینا ودهست ب نڤێژێ كر، فاتحه خواند، پاشى ئایهتا شههیدان ژى خواند.. وبێ دهنگ بوو، بێ دهنگى درێژ بوو، ئهوێت ل ڕێزا ئێكێ شێخ دیت بێى بچته روكووعێ ڕوینشت وكهته سهر تهنشتا ڕاستێ.. هندهكان خۆ نێزیك كر، سهح كره دێمێ وى، وئێك ژ وان گۆت:
ــ (لا حول ولا قوة إلا بالله).. د نڤێژێ دا چوو نك خودێ.
ل بهر ڕۆناهیهكا كێم، د مزگهفتێ ڤه بوو قهرهبالغ، (الله أكبر) تێكهل بوون، ههمى حێبهتى مان، قهبانچى گۆت:
ــ شێخى ل جههكێ پاك خاترا خۆ ژ دنیایا مه یا پیس خواست، دهمێ ئهو مێڤان ل مالا خودێ.. گهلى خهلكێ (منیه البندره) گۆڕهكێ مهزن بۆ ڤى چاكى چێ بكهن، و ل سهر كێلیێت وى بنڤیسن: ((ئهڤه بهرمایێ پێشیێت چاك بوو)).
گوندى ههمى هشیار بوون، ومزگهفت ب وان تژى بوو، ههر ئێكى دڤیا بۆ تبهڕك شێخى ماچى بكهت، وبۆ جارا دویماهیێ وى ببینت، خهبهر گههشته گوندێت دهور وبهران، خهلكێ وان ژى قهستا گوندى كر، دا بێژى ئهو یێت قهستا حهجێ دكهن، كۆمێت صووفیان ب شاشكێت خۆ یێت كهسك ڤه هاتن، دهف لێ ددا وشعر دگۆتن، ئهڤه گوند چێبووى حهتا ڤێ گاڤێ هنده مرۆڤ لێ كۆم نهبووینه، خهلكى قهستا جهێ ژ ههمیان جوانتر د ناڤ باغچهكى دا كر، وقهزمێت خۆ برن دا مهزارێ شێخى بكۆلن.. وان نهدزانى كو دورستكرنا مــهزاران ب ڤى ڕهنگى كارهكێ دورست نینه، یا ژ وان ڤه ئهڤه نیشانا ڤیانا وان یا زێدهیه بۆ ڤى زهلامێ خۆشتڤى ل بهر وان، ئهو زهلامێ ل ڕۆژهكا ب تنێ مهزن وزهنگین نهبووى، ئهو زهلامێ ژیاى ڕێنجبهر، ومرى ڕێنجبهر..
خهلكى هند دیت تهقه ل گوندى چێبوو.. ئهو ل خۆ زڤڕین هژمارهكا مهزن ژ لهشكهرى دیتن، دهاتن و ب قامچى ڤه كهفتنه ناڤ خهلكى.. هندهك گرتن وكرنه د تورمبێلێت خۆ دا، لهو خهلك ههر زوى ڤهڕهڤین، وههر ئێكى قهستا بیستانێ خۆ كر، دوباره بێ دهنگى وكهب د دلان دا زڤڕى ڤه، چار نۆبهداران تابویتا وى ڕاكر و ل بهر چاڤێت لهشكهرى وان ئهو بره گۆڕستانێ ومهلا ئهحمهد ل وێرێ ڤهشارت.. ولهشكهر ب تنێ ل وێرێ یێ ئاماده بوو..
گۆتن ل دۆر كرامهتێت شێخى بهلاڤـ بوون، وئێكى ئهو بۆ ئێكى ڤهگێڕان، سووفیێ ژار ب مسۆگهرى ڤه دگۆت: من مهحموود صهقرێ گرتى دیت هارى وان بابێ خۆ ڤهدشارت، وهندهكان دگۆت: مه هندهك مرۆڤێت نهنیاس دیتن ل دۆر مرى كۆم بووبوون، دهمێ وان ئهو دبره گۆڕستانێ، ووان دگۆت: ئهو ملیاكهت بوون.. ههمى ئێڤاریان خهلك دچوونه سهر گۆڕێ وى وئاخا وى ماچى دكر وڕۆندك دئینانه خوارێ، ئینا حوكمهت نهچار بوو زێرهڤانیێ ل گۆڕا وى بكهت، دا ههر كهسهكێ بچته سهر بگرن ببهنه مهركهزى جزا بدهن پاشى بهردهن..
ئێدى كهسێ ناڤێ شێخ ئهحمهد صهقرى نهدئینا بێى بێژت: وهلیێ خودێ بوو..
