كهنگى دێ بهر ب خودێ ڤه چین؟
ههر كهسهكێ باوهرییا ب خودێ د دلى دا ههبت، حهز دكهت بهر ب خودێ ڤه بچت، یهعنى: حهز دكهت لایێ باشێ وى ب سهر لایێ خراب دا زال ببت، چونكى ئهو د دل دا دزانت كو خرابى ئهگهر چهند یا خۆش و شرین ژى بت، دویماهییێ -ژ بلى خهم و كۆڤانان- تشتهك پێڤه نائێت..
كهسهك ژ مه نینه د عهمرێ خۆ دا (گونهههكا خۆش!) نهكربت، ل وى دهمى ئهو ب تامهكا شرین حهسیا، هزر كر كهیف ئهوه یا هنگى ئهو تێدا، پاشى پشتى دهمهك ب سهر ڕا بۆرى، چ ژ وێ تاما شرین ما د دهڤى دا؟ چوننه!
و كهسهك ژ مه نینه سهرا عیبادهتهكى (وهكى ڕۆژییێ بۆ نموونه) وهستیان و نهخۆشى نهدیت بت، بهلێ پشتى بۆرینا دهمهكى، چ ژ تاما وێ نهخۆشییێ ما د دهڤى دا؟ چوننه!
خۆشییێن ب گونههـ دچن، باشییێن ب وهستیان دچن، و هۆسا عهمر ژى دچت، و ب تنێ تشتهك دمینت: ئهنجامێ وى كارێ ته كرى، ئهگهر باشى بت خێرا وى، و ئهگهر خرابى بت جزایێ وى، و دهمێ مرن دئێت، و پشتا ته دكـهفـتـه دنـیـایـێ ب خـۆشـى و نهخـۆشییێن وێ ڤــه، و بـهرێ ته دكهفته ئاخرهتێ ب ترس و سههما وێ ڤه، چ د گهل ته دمینت ژ وان خۆشى و نهخۆشییێن ته د دنیایێ دا دیتین؟ چوننه ب تنێ كول و كۆڤان!
من ل ڤێ مالێ نهظهركر یا كو دووماهى قهبر
پڕ كهسا دایێ دلێ خۆ و دهركهتن ژێ دل ب خوون
ئهز ل دنیایێ گهلهك گهرهام و خۆشى من نهبر
عاقیبهت هێلان و چوونه پویچه لێ مان و سوكوون
مه گۆت: ههر كهسهكێ باوهرییا ب خودێ د دلى دا ههبت، حهز دكهت بهر ب خودێ ڤه بچت، بهلێ ههر جار ئهو دهسپێكرنا ڤێ چوونێ پاشدا دبهت، چى گاڤا عهقلێ وى گۆتێ: بلا بهس بت، دهم هات ئێدى تو ل خودێ بزڤڕى، و قهستا وى بكهى.. دلێ وى دێ بێژتێ: هێشتا زوییه، حهتا تو دگههییه فلان وهختى ژى پاشى!! ئهو هزر دكهت كو عهمرێ وى دێ یێ درێژ بت، و ڕۆژ تێرا وى ههنه ئهو تێدا ل خۆ بزڤڕت.. بهلێ ئهو دێ هند بینت مرن، ئهو مێڤانێ گران، بێ ژڤان هات، هنگى ئهو دێ پهشێمان بت ل سهر ههر دهقیقهكا وى د نه د طاعهتێ خودێ دا بۆراندى، بهلێ پهشێمانییا چو پێڤه نهئێت یا ژ خۆیه!
ههر ڕۆژ ئهم مرنێ ب چاڤ دبینین دهستێ خۆ د ستویێ هندهك ژ مه دوهرینت، و وان ڤهدڕهڤینت، و مه نهڤێت بینینه بهرچاڤێن خۆ كو ئهو دێ ڕۆژهكێ مه ژى بهت، نڤێژێ ئهم ل سهر مرییان دكهین، و د نڤێژێ دا ئهم هزرا خۆ د دنیایێ دا دكهین كانێ چاوا دێ پترێ كۆم كهین؟ ئهم مرییان بن ئاخ دكهین و هـــزرا مــــه هـــــهمـــى یا ل هندێ كهنگى دێ زڤڕینه قهسرا خۆ و جارهكا دى بینه پالێن دنیایێ! و یا غهریب ئهوه ئهم ههمى دزانین كو قهسرا مه یا دورست نه ئهڤهیه یا نوكه ئهم لێ، بهلكى ئهوه یا نوكه مه ههڤالێ خۆ هاڤێتییه تێدا..
پێغهمبهر (سلاڤ لێ بن) دبێژت: جبریلى گۆته من: ( يَا مُحَمَّدُ، عِشْ مَا شِئْتَ فَإِنَّكَ مَيِّتٌ، وَأَحْبِبْ مَنْ أَحْبَبْتَ فَإِنَّكَ مَفَارِقُهُ، وَاعْمَلْ مَا شِئْتَ فَإِنَّكَ مَجْزِيٌّ بِهِ) (حاكم ڤهدگوهێزت) ئهى موحهممهد! هندى ته بڤێت بژى، ههر تو دێ مرى، و ههچییێ ته بڤێت حهز ژێ بكه، ههر تو دێ وى هێلى، و چى كارێ ته بڤێت بكه، جزایێ خۆ تو دێ وهرگرى..
و ئهگهر ته وهغهرهك ل بهر بت، و تو بزانى كو ههر تو دێ بۆ ئێیهبرن، و تو نهزانى دهمێ چوونێ كهنگییه، بهلكى پشتى بیست خهبهرهكێن دى بت، ما نه ژ عهقلییه ههر ژ نوكه تو خۆ حازر بكهى؟ بهلكى گهلهك ژ ههوه چووبنه فرۆكهخانێ، و ئهو گاڤ دیت بت دهمێ دئێته گازیكرن: ڕێڤنگێن وهغهرا ژماره هنده ئهوا دێ ب فلان فرۆكهیێ چن، بلا قهستا دهرگههێ ژماره هنده بكهن، دهمه فرۆكهیا وان بفڕت.. هنگى فایدێ ته ناكهت بێژى: كانێ خۆ ل من بگرن، من تشتهكێ خۆ یێ هێلایه ل مال دا بچم بینم. گاڤا ته وه گۆت، تو دێ ئێیه هێلان، و كهسهك خۆ ل ته ناگرت، و خوزى ملیاكهتێ مرنێ تو هێلاباى و چووبا، نه.. ئهو دێ ئێت و ته بهت، ته بڤێت نهڤێت، و خۆ نیڤ دهقیقێ ئهو خۆ ل ته ناگرت. و گرفتارییا مه یا مهزن ئهوه كهسهك ژ مه نزانت كهنگى ئهو دێ ئێت، دا ئهم كارێ خۆ بكهین!
ڤـێـجـا وهرن دا هــهر ژ ڤــێ گـاڤــێ كارێ خۆ بكهین، دا بهر ب خودێ ڤه بچین، بهرى ملیاكهتێ مرنێ بهر ب مه ڤه بێت، ڤێجا هنگى ژ نوى بێژین: ( رَبِّ ٱرۡجِعُونِ (99) لَعَلِّيٓ أَعۡمَلُ صَٰلِحٗا فِيمَا تَرَكۡتُۚ ) (المؤمنون: 99-100) یا رهببى من بزڤڕینن بهلكى ئهز باشییان بكهم، ڤێجا بۆ وى بێته گۆت: ( كَلَّآۚ إِنَّهَا كَلِمَةٌ هُوَ قَآئِلُهَاۖ ) نهخێر! ئهو هیڤییهكه ئهو بۆ خۆ دخوازت، و دهمێ هیڤییان نهما..
وهرن.. دا پێكڤه بهر ب خودێ ڤه بچین، بهرى دهم ژ دهست مه دهركهڤت، ئاخرى دهم خۆشێ دچت و ئهو خۆ ل مه ناگرت.
