(4) مهرتهبه وپێكێن عبوودییهتێ
مرۆڤ د ناڤبهرا ئێك ژ سێ تشتان دایه، كو خودێ ل سهر وى نڤیسینه: ئهمرهكه لێ كرى دا ئهو ب جهـ بینت، وقهدهرهكه بۆ نڤیسى دا ب سهر وى دا بێت، ونعمهتهكه لێ كرى دا ئهو خۆشیێ پێ ببهت.
و د ڤان ههر سێ حالهتان دا، خودێ ل سهر عهبدى ههیه ئهو عهبدینیا وى بكهت، وعهبدێ ژ ههمیان خۆشتڤیتر ل نك خودێ ونێزیكتر بۆ وى ئهوه یێ ل ڤان ههمى حال ومهرتهبهیان عهبدینیا خۆ بۆ خودێ ژ بیر نهكهت، و ب دورستى ب حهقێ ڤێ عهبدینیێ ڕاببت. ویێ ژ ههمیان دویرتر ژ خودێ ئهوه یێ د ڤان مهرتهبهیان دا عهبدینیا وى نهنیاست.
وعهبدینیا مرۆڤى بۆ خودێ د ئهمرێ وى دا ئهوه: ئهو پێگیریێ ب ئهمر وفهرمانێن وى بكهت، ژ دلهكێ صافى وخوڕى، وهكى پێغهمبهرى -سلاڤ لێ بن- نیشا داى، وئـهو ژ تـرسـێـن خودێ دا وڤیان وقهدرگرتن بۆ وى خۆ ژ وان ههمى تشتان ژى بدهته پاش یێن وى ئهو ژێ دایه پاش.
وئهو قهدهرا خودێ بۆ مرۆڤى نڤیسى ئێك ژ دووانه:
یان ئهو موصیبهته یا مرۆڤ پێ دئێشت، وبارێ مرۆڤى پێ گران دبت، وعهبدینیا مرۆڤى بۆ خودێ د ڤى ڕهنـگــێ قــهدهرێ دا ئــهوه: ئـهو صهبرێ ل سهر قهدهرا خودێ بكێشت، پاشى پێ رازى بت (وئهڤه ژ صهبرێ بلندتره)، پاشى شوكرا وى سهرا بكهت (وئهڤه ژ رازیبوونێ بلندتره). وبهس ئهو دشێت ب ڤێ چهندێ ڕاببت یێ ڤیانا خودێ دلێ وى تژى كرى، و ژ دل باوهرى ئیناى وزانى كو ههر تشتهكێ خودێ بۆ وى هلبژارتى ئهو بۆ وى چێتره.
وڕهنگێ دووێ یێ قهدهرێ ئهو عهیب وكێماسینه یێن ل نك مرۆڤى ههین، وئهو گونههن یێن ئهو ب نك ڤه دچت وپێ ڕادبت، وعهبدینیا وى بۆ خودێ د ڤى ڕهنگێ قهدهرێ دا ب هندێ دبت ئهو زوى ژێ تۆبه بكهت، وپهشێمان ببت، و ب شكهستن ڤه ل خودایێ خۆ بزڤڕت، وداخوازا لێبۆرینێ ژێ بكهت.
وبهس ئهو دشێت ڤێ چهندێ بكهت یێ باوهریهكا باوهرى ههى كو گونههـ وى ژ خودێ دویر دكهت، وزیانێ ل دنیایێ وئاخرهتێ دگههینتێ، وئهگهر خودێ نهبت كهسهك نینه بشێت ڤێ زیانێ ژ وى دویر بكهت.
وعهبدینیا مرۆڤى بۆ خودێ د نعمهتان دا ب هندێ بت ئهو وان نعمهتان بنیاست، وئعترافێ پێ بكهت، پاشى ئهو خۆ ژ هندێ بپارێزت كو ئهو هندهك ژ ڤان نعمهتان بۆ ئێكێ دى ژ بلى خودێ پال بدهت، ئهگهر خۆ ئهو ئێك ئهگهرهك بت ژ ئهگهرێن گههشتنا وێ نعمهتێ بۆ وى، پاشى ئهو شوكرا خودێ بكهت سهرا وان نعمهتان، وشوكرا دورست ئهوه ئهو وان نعمهتان د بێ ئهمریا خودێ دا ب كارنهئینت.
و ژ عهبدینیا تمام بۆ خودێ سهرا نـعـمـهتـێـن وى ئـهوه: نعمهتێن خودێ ل سهر مرۆڤى چهند دكێم ژى بن، ئهو وان ببینت گهلهك، وشوكرا وى سهرا وان نعمهتان چهند گهلهك بت ئهو وێ ببینت كێم، وئهو بزانت كو ئهڤ نعمهته خـودێ یـێـن د گـهل وى كـریـن نـه چونكى ئهو یێ ژ ههژیه، بهلكى ژ بهر هندێ چونكى خودێ یێ ب رهحمه د گهل وى.. ئهگهر وى ئهڤ چهنده زانى چهند نعمهتێن خودێ ل سهر وى زێده ببن، خۆشكاندنا وى ژى بۆ خـودێ دێ پـتـر لێ ئـێـت، ب زێـدهبــوونــا نـعـمـهتـان ئـهو دفـن بلند نابت، و ب كێمبوونا نعمهتان ژى رازیبوونا وى كێم نابت.. چهند خودێ نعمهتێن خۆ ل سهر وی زێده بكهت، ڤیان وخۆشكاندنا وى بۆ خودێ زێدهتر لێ دئێت، وچهند خودێ نعمهتێن خۆ ل سهر وى كێم بكهت، رازیبوونا وى كێم نابت، وچهند ئهو گونهههكێ بكهت، ئهو ب خۆشكاندن ڤه تۆبه دكهت، وئهڤهیه مرۆڤێ ب دورستى عهبدینیا خودێ دكهت.. ئهوێ ل ههمى مهرتهبهیێن عبوودییهتێ حهقێ عبوودییهتێ ژ سهر خۆ ڕاكرى.
