مزگەفت
ژ وان تایبەتمەندییێن خۆ داینە ئوممەتا موحەممەدی ـ سلاڤ لـێ بن ـ ئەوە وی عەرد هەمی بۆ وان یێ پاقژ كری وبۆ وان دورست كریە كو هەر جهەكێ ئەو لـێ بن ودەمێ نڤێژێ بگەهتە وان ئەو نڤێژا خۆ لـێ بكەن ، ئیمامێ بوخاری ژ جابـرێ كوڕێ عەبدللاهی ڤەدگوهێزت ، دبێژت : پێغەمبەری ـ سلاڤ لـێ بن ـ گـۆت : [ أُعْطِيتُ خَمْسًا لَمْ يُعْطَهُنَّ أَحَدٌ قَبْلِي : نُصِرْتُ بِالرُّعْبِ مَسِيرَةَ شَهْرٍ ، وَجُعِلَتْ لِي الأَرْضُ مَسْجِدًا وَطَهُورًا، فَأَيُّمَا رَجُلٍ مِنْ أُمَّتِي أَدْرَكَتْهُ الصَّلاةُ فَلْيُصَلِّ ، وَأُحِلّتْ لِي الْمَغَانِمُ وَلَمْ تَحِلّ لأَحَدٍ قَبْلِي ، وَأُعْطِيتُ الشَّفَاعَةَ ، وَكَانَ النَّبِيُّ يُبْعَثُ إِلَى قَوْمِهِ خَاصَّةً وَبُعِثْتُ إِلَى النَّاسِ عَامَّةً ـ پێنج تشت بۆ من یێن هاتینە دان بۆ كەسێ بەری من نەهاتینە دان : ب ترسێ ئەزێ هاتیمە ب سەرئێخستن دویراتییا هەیڤەكێ(یەعنی: دویراتیا هەیڤەکێ نەیار ژمن دترست ) ، وعەرد بۆ من یێ بوویە مزگەفت وپاقژی ، ڤێجا كەسەكێ ژ ئوممەتا من نڤێژ بگەهتێ بلا نڤێژێ بكەت ، ودەسكەفتی بۆ من یێن هاتینە حەلالكرن وبەری من ئەو بۆ كەسێ د حەلال نەبوون ، ومەهدەر بۆ من یا هاتییە دان ، وهەر پێغەمبەرەك بۆ مللەتێ خۆ ب تایبەتی دهاتە هنارتن ، وئەز بۆ مرۆڤان هەمییان یێ هاتیمە هنارتن ] .
و ژ ڤێ حەدیسێ ئاشكەرا دبت كو هەر جهەكێ ئەم لـێ بین ودەمێ نڤێژێ هات ئەم دشێین نڤێژا خۆ ب تنێ یان ب جماعەت لـێ بكەین ، وئەڤ چەندا هە بەس ل نك موسلمانان هەیە .. بەلـێ د گەل هندێ ژی مە موسلمانان هندەك مالێن تایبەت بۆ كرنا نڤێژان هەنە ، یا ب خێرتر ئەوە مرۆڤ نڤێژێ ل وێرێ بكەت ، ئەگەر د شیان دا بت ، وئەو مال ئەون یێن ئەم دبێژینێ : مزگەفت .
و ژ بەر گرنگییا مزگەفتێ وپیرۆزییا وێ ، پشتی هاتنا ئیسلامێ هەر باژێڕەكێ هاتییە ئاڤاكرن مزگەفت بۆ دبوو سەنتەر ، وئاشكەرایە كو دەمێ پێغەمبەری ـ سلاڤ لـێ بن ـ ب مشـەخـتـی قەستا مەدینێ كری ودەولەتا خۆ ل وێرێ دانای هەر ژ گاڤا ئێكێ وی دەست ب ئاڤاكرنا مزگەفتێ كر ، بەری ئەو پسیارا جهەكی یان مالەكێ بۆ خۆ بكەت ، وهندی موسلمان خەمێ ژ ئاڤاكرن وپاقژكرنا مزگەفتان بخۆن ئەو نیشانا باوەرییا وانە .
