بهایێ ته ئهو كاره یێ تو دكهى
1. بهایێ ته بهایێ وى كاریه یێ تو خۆ پێڤه موژیل دكهى، ڤێجا ئهگهر كارێ ته بهس دنیا بت، بهایێ ته ژى دێ هندى بهایێ دنیایێ بت.. وتو دزانى بهایێ دنیایێ ل نك خودێ چهنده؟ ئهو هندى پهڕێ پێشیهكێ ژى نینه، وهكى پێغهمبهر -سلاڤ لێ بن- دبێژت، ئهرێ ڤێجا ته دڤێت بهایێ ته ل نك خودێ ژ بهایێ پهڕێ پێشیهكێ كێمتر بت؟!
2. د ناڤ مرۆڤان دا هندهك ههنه وهكى كێزگلۆلكانه، ب دفنا خۆ پیساتى پال ددهن، وههر جارهكا بێنا گولان هاتێ دمرن! وئهوێ بڤێت قهستا خودێ بكهت، دڤێت هیممهتا وى ژ هندێ بلندتر بت كو وهكى حهیوانهتان بژیت دا بخوت، و د سیباقی دا چى ههسپێ قهلهوتر بت، ئهو دمینته ل دویماهیێ.. نهبته عاشقێ بێنا گونههێ؛ چونكى ئهوێ ل بێنا گونههێ عاشق ببت ئێدى بێنا خێران لێ نائێت، وخوارنا ته بلا بۆ هندێ بت كو پێ بژى، نه كو ژیانا ته بۆ هندێ بت دا بخۆى، گوندۆرهكى دههـ جاران دێ وهرگێڕى حهتا دلێ ته نهكهفتێ تو وى ڕاناكهى وتو دزانــى دویـمـاهیا وى دێ چته كیڤه!! وگاڤا تو دڕوینه خوارێ ل سهر سفرێ تو نزانى ژ سهر ڕابى، بهلێ بۆ نڤێژێ یا چاوا بت تو یێ پێ ڕازیى، وگاڤا ته دهست پێ كر تو نزانى كهنگى دێ ژێ خـلاص بى ژ لهزانان دا.. وخـۆ وى دهمێ كورتێ تو ب نڤێژێ ژى ڤه دبۆرینن دنیا یا ل سهر دلێ ته، خوزى مه هند خهم ژ نڤێژا خۆ خواربا، هندى ئهم ژ وى پارى یێ ئهم دخۆین ودهاڤێین!
3. باشترین تشت مرۆڤ ژ خودێ بخوازت ئهوه مرۆڤ د گهل وى یــێ ڕاســت بـت، ما نــه هــهر جـار د (فاتحێ) دا ئهم دبێژین: (اهْدِنَا الصِّرَاطَ الْمُسْتَقِيمَ)، ومــرۆڤ د چـوونا خۆ دا بهر ب خودێ ڤه، و ب دهستڤه ئینانا هیدایهتێ گهلهك ڕهنگن، هندهك وهكێ وینه یێ عهردى دكۆلت دا ل ئاڤێ بگهڕیێت، پـشـتـى ڤهكۆلین ووهستیانهكا درێژ دێ هند بینت كانیا ئاڤێ ل بن پیێن وى پهقى، وهندهك دێ بینن عهورهكێ تێر ئاڤ هـاتــه هــنـداڤ سهرى وبێ وهستیان تێرا وى ئاڤ لێ بارت: ( ذَٰلِكَ فَضْلُ اللَّهِ يُؤْتِيهِ مَنْ يَشَاءُ ).
4. مرۆڤ ژ رحێ ولهشى پێك دئێت، وههردو حهتا بژین ومرۆڤ ژێ دورسـت بـبـت هـنـدهك هــهوجــهیێن خـۆ ههنه، رح چونكى ژ نك خودێیه دخوازت تو گوهداریا وى بكهت ههرگاڤ، ولهش چونكى ژ ئاخا عهردییه دڤێت ههدهم تو یێ نزم بى، وههچیێ خزمهتا لهشى ب تنێ بكهت، وههر خۆشیهكا ئهو دخوازت بدهتێ، مهتهلا وى وهكى مهتهلا وى كهسییه یێ ئهژدههایهكى ل مالا خۆ خودان دكهت، چى گاڤا ژێ غافل بوو دێ وى داعویرت، وخودێ رح دا دا ببته دهلیل ل سهر لهشى، ولهش ژى دا داببته دهلیل ل سهر رحێ، ویێ هنگڤین بڤێت لازم تهحهممولا پێڤهدانا مێشێ بكهت:
جهورێ هندێ دێ كشینت ههر كهسێ طاووس دڤێت ، گهوههر ودوررا یهتیم بێ تهركێ سهر تێتن طهلهب؟
5. مهتهلا باوهریێ د دلى دا وهكى دارا كهسكه، چى گاڤا زیانێ گونههان ل دۆر ڕههێن وێ شین بوو، دارا كهسك دێ ل كێمیێ دهت، حهتا ڕۆژهك ب سهر دا دئێت وئهوا هشك وزوها، بهلێ دهم بۆ دهمى ئهگهر ته خپاره كر، دارا ته دێ مینته ل سهر هێزا خۆ، ڤێجا ئهگهر ته بڤێت واجبى بكهى خۆ ژ حهرامى بده پاش، وئهگهر ته ڤیا هاریكاریا ته ل سهر سوننهتێ بێتهكرن، مهكرووهى نهكه، وئهگهر ته ڤیا عهجێبیا تاما باوهریێ ببینى خۆ ژ گهلهك (موباحان) ژى بده پاش.. وتو تام ناكهیه خۆشیا گۆتنا حهلال، ئهگهر ڤیانا گوهدانا گۆتنا حهرام د دلێ ته دا ههبت، وخۆشترین وسڤكترین عیبادهت ل بهر مرۆڤى ئهوه یێ د گها ههوایێ نهفسا مرۆڤى ڕێك بكهڤت. ئهگهر بێژنه ته: وان پارێن تو ل حـهجـهكا سوننهت صهرف دكهى بده فهقیرهكى ل بهر ته دێ یا گران بت، بۆچى؟ چونكى حهج دئێته دیتن، ونهفسا ته پشك وبار د خۆشیا وێ دا ههیه، نه وهكى خێرێ ئهوا دئێتهدان ونهفس ژ بیر دكهت.. یا رهببى تو وى عیبادهتى ب رزقێ مه بكه یێ تو ژێ رازى وبۆ نهفسا مه خۆش!
6. دل وهكى قۆدیكێیه، ونهفس وهكى نهفهسێیه، گاڤا ته ل بهر قۆدیكێ نهفهسا خۆ ئینا وبر، قۆدیك شێلى دبت، ودویماهیێ ژهنگى ژى دبت، ودلێ خودان باوهرى وهكى قۆدیكا بویكێیه هــهر ڕۆژ پـاقـژ دكهت، ودلێ فاجرى وهكى قۆدیكا پیرهژنێیه ب پشت گوهـ ڤه لێ ددهت حهتا ژهنگ دگرت، ودل ب چار تشتان دئێته جهلیكرن: كو تو گهلهك تێكهلیا خهلكى نهكهى، وكێم باخڤى، وگهلهك زكرى بكهى، وههمى گاڤا یێ تێر نهبى.
7. غافلان بـهرێ وان یـێ ل مـالێ وان، وزاهـدان بــهرێ وان یێ ل حالێ وان، و ژ زاهدان ژى بهرێ نهزانان یێ ل پتریا كارى، وزانایان خهما وان دورستكرنا حالییه، هندى ئهو ب دورستیا ئنیهتێ ڤه موژیل دبن، وان ئاگههـ ژ گهلهكیا كارى نامینت، وتشتێ دلێ وان خۆش دكهت ئهوه خودێ دبێژت: ( لِيَبْلُوَكُمْ أَيُّكُمْ أَحْسَنُ عَمَلًا ) ونابێژت: ( أكثر عَمَلًا).
