بشرێ كوڕێ حارثى

admin95

 


 


بشرێ كوڕێ حارثى


(بشر الحافی) د دیرۆكا مرۆڤێن خودێ دا ناڤه‌كه‌ گه‌له‌ك ژ وێ ڕۆژێ گه‌شتره‌ یا هوین ل عه‌سمانى دبینن، خودێناسى وزوهد ل سه‌رده‌مێ وى گه‌هشتبوو نك وى، و ژ وى ده‌رباس نه‌بووبوو، وڕۆژا ئه‌و مرى ئیمامێ (ئه‌هلێ سوننه‌ت وجه‌ماعه‌تێ) ئه‌حمه‌دێ كوڕێ حه‌نبه‌لى گۆت: ((كه‌سه‌كێ وه‌كى خۆ وى ل پـشـت خـۆ نه‌هێـلایه‌..))! پشتى نڤێژا سپێدێ جه‌نازێ وى ژ مزگه‌فتا به‌غدا ده‌رێخست وبه‌ر ب زیاره‌تان ڤه‌ هاته‌ برن، ودبێژن: پشتى نڤێژا عه‌یشا ژ ڤه‌شارتنا وى خلاس بوون، هندى هند ئزدحام وقه‌ره‌بالغا مرۆڤـان چێبووبـوو، زانایێ حه‌دیسێ یێ مه‌زن (عه‌لیێ مه‌دائنى) ئه‌وێ هنگى ل وێرێ حازر، ب هه‌مى ده‌نگێ خۆ گازى كر: ((ب خودێ ئه‌ڤه‌ شه‌ره‌فا دنیایێیه‌ گه‌هشتیه‌ وى، به‌رى شه‌ره‌فا ئاخره‌تێ)).


ئه‌ڤ مرۆڤێ هه‌، یێ ل سه‌ر ده‌ستێ سه‌ییدێ زاهدێن زه‌مانێ خۆ (فوضەیلێ كوڕێ عیاضى) فێرى زوهدێ بووى، و ب سه‌ر سه‌رێ جونه‌یدێ به‌غدادى ویێن ل مه‌رته‌به‌یا وى كه‌فتى، وبوویه‌ ئێك ژ وان خودێناسان یێن هندى دنیا هه‌بت، ئوممه‌تا مه‌ د ناڤ ئوممه‌تێن دى دا دێ شانازیێ پێ به‌ت وخۆ پێ سه‌ربلند بینت.. 


زه‌لامه‌ك بوو باش عه‌ره‌بى نه‌دزانى، و ل ده‌سپێكا خۆ مرۆڤه‌كێ وه‌كى هه‌ر ئێكێ دى بوو، به‌لكى ژ گه‌له‌كان خرابـتـر ژى بوو، پاشى كه‌ره‌ما خودێ ڤێڕا گه‌هشت، وئه‌و ژ وێ نزمیێ یا ئه‌و تێدا به‌ر ب بلندیه‌كا وه‌سا ڤه‌ بر، كێم كه‌س دشێن بیننه‌ سه‌ر هزرا خـۆ.. وكه‌ره‌م یا وه‌سایه‌ د گه‌ل وان مرۆڤان یێن ژ هه‌ژى بن! ڤێجا (بشرێ حافى) یـه‌عنى: یێ پێخواس! كى بوو، وسه‌رهاتیا وى د گه‌ل زوهدێ وخودێناسیێ چ بوو؟


كه‌ره‌م كه‌ن دا به‌ر ب جیهانا وى ڤه‌ بچین، حه‌تا ڤێ چه‌ندێ بزانین..


بابێ نه‌صرى، بشرێ كوڕێ حارثى، ئه‌وێ زانایێ مه‌زن (ئیمامێ ذه‌هه‌بى) دبێژتێ: (العالم المحدث، الزاهد الربانی، القدوه‌، شیخ الاسلام) خه‌لكێ گونده‌كى ژ گوندێن (مه‌رۆیێ) بوو، دگۆتنێ: (مابه‌رسام)، وبابێ وى یێ شه‌شێ ل سه‌ر ده‌ستێ ئیمام عه‌لى هاتبوو د ئیسلامێ دا، وناڤێ خۆ كربوو (عه‌بدوللاهـ).. بشر ل سالا (150) مشه‌ختى، ل گوندێ خۆ ئه‌وێ دكه‌فته‌ ده‌ڤه‌را مه‌رۆیێ ل وه‌لاتێ خه‌راسانێ، یان ل باژێڕێ به‌غدایێ ل دویڤ گۆتنه‌كێ، هاتبوو سه‌ر دنیایێ.


ل ده‌سپێكا ژیێ خۆ، وچه‌نده‌كێ ژ جحێلینیا خۆ ژى، ئه‌و ژ دینداریێ ومرۆڤێن دیندار یێ دویر بوو، نه‌دهاته‌ سه‌ر هزرا وى ژى كو ئه‌و ڕۆژه‌كێ به‌ر ب خودێ ڤه‌ بچت، وببته‌ ژ زه‌لامـێـن شه‌ڤێ یێن كو شه‌ڤ ونیڤ شه‌ڤان ب موناجاتا خودێ وركووع وسجوودان ڤه‌ دبه‌نه‌ سه‌رى..


به‌لێ ئه‌و ژ زه‌لامـێـن شـه‌ڤێ بوو، وگه‌له‌ك جاران وى شه‌ڤ وڕۆژ دكرنه‌ ئێك، وخه‌و ب چاڤان نه‌دكه‌فت، به‌لێ.. نه‌ ژ به‌ر عیباده‌تى وته‌هه‌جودان، نه‌.. به‌لكى بۆ هندێ دا ئه‌و ب سه‌ر ماله‌كێ یان كاروانه‌كى دا بگرت، ووان بشه‌لینت!! 


به‌لێ.. كـى ژ هـه‌وه‌ ئه‌وێن هه‌وه‌ ناڤێ زاهدێ مه‌زن بشرێ حافى گوهـ لێ بووى، باوه‌ر دكه‌ت كو ئه‌و ڕۆژه‌كێ ئێك ژ مه‌زنترین دزێن ده‌ڤه‌را خۆ بوو، یێ ناڤێ وى ترس د دلێن خه‌لكى دا په‌یدا دكر؟! بشر.. ئه‌وێ شه‌ڤه‌كێ هاتیه‌ مال، وحه‌تا سپێدێ ل به‌ر ده‌رى مایه‌ ژ پێیان ڤه‌ وهزرێن خۆ كرین، وده‌مێ سپێدێ هنده‌كان ژ خه‌لكێ مالا وى گۆتیێ: ئه‌و ته‌ خێر بوو شڤێدى هه‌میێ تو ل به‌ر ده‌رى یێ ڕاوه‌ستیاى بووى وته‌ هزرێن خۆ دكرن؟ وى گۆت: من هزرا خۆ د خۆ دا دكر، ئه‌رێ ئه‌ز چمه‌ حه‌تا خودێ ئه‌ڤ نعمه‌ته‌ د گه‌ل من كرى، وبه‌رێ من دایه‌ هیدایه‌تێ.. ئه‌گه‌ر ئه‌ز ژى وه‌كى فـلان وفـلانـى (ونـاڤـێـن وان ژى بشر بوون) مرۆڤه‌كێ كافر بامه‌، ئه‌ز دا چ كه‌م.


ئه‌ڤ بشره‌، دزیكه‌ره‌كێ ناڤدار بوو، پاشى ڕۆژه‌ك ب سه‌ر دا هات (فه‌ضــلێ خودێ) ژێ گرت، ووى ڕێكا خۆ گوهاڕت، وئه‌و بوو سه‌روه‌رێ زاهدێن سه‌رده‌مێ خۆ، یێن هه‌ر جاره‌كا به‌حسێ زوهدێ بێته‌كرن، ناڤێ وى ژى دئێته‌ گۆتن.. دا گوهێ خۆ بده‌ینه‌ بشرى چاوا بۆ مه‌ به‌حسێ ده‌سپێكا خۆ د گه‌ل زوهدێ دكه‌ت، ووى سه‌به‌بى دبێژت یێ به‌رێ وى ژ ڕێكه‌كێ بۆ ئێكا دى وه‌رگێڕاى..


هه‌ڤالێ وى ئه‌ییووبێ عه‌طار دبێژت: جاره‌كێ ئه‌ز وبشرێ حافى پێكڤه‌ ل جهه‌كى دچووبن، دو زه‌لام د به‌ر مه‌ ڕا بۆرین، ئێكى گۆته‌ یێ دى:

ـ به‌رێ خۆ بدێ، وێ هه‌ بشره‌، هه‌ر شه‌ڤ هزار ركاعه‌تێن سوننه‌ت دكه‌ت، وسێ ڕۆژان پێكڤه‌ ڕۆژیێ دگرت، وتشته‌كى ناخوت.


گۆت: بشر ل من زڤڕى وگۆت:

ـ به‌رێ خۆ بدێ.. چاوا تشتێ جوان به‌لاڤ دكه‌ت، وقبحه‌تێن مرۆڤى ڤه‌دشێرت! ئه‌ییووب، ئه‌ز ب خودێ كه‌مه‌ شه‌ڤه‌كا ب تنێ ژى من هزار ركاعه‌ت نه‌كرینه‌، وجاره‌كا ب تنێ ژى من سێ ڕۆژى پێكڤه‌ نه‌گرتینه‌، به‌لێ ئه‌ز دێ بۆ ته‌ به‌حسێ ده‌سپێكا خۆ كه‌م..


پاشى وى بۆ من به‌حسێ جحێلینیا خۆ كر، وكانێ چاوا به‌رێ وى كه‌فته‌ زوهدێ.. كارێ وى ئه‌و بوو گه‌له‌ك جاران ئه‌و ژ باژێڕى ده‌ردكه‌فت، ل سه‌رێن ڕێكا كه‌مینا خۆ ڤه‌دنا، بۆ هندێ دا بێ تالعه‌ك بكه‌فتێ، وئه‌و ب شه‌لینت،  جاره‌كێ ژ ڤان جاران، هه‌ڤاله‌كێ وى ژ ڤان دایێ كو هـه‌ردو پـێـكـڤــه‌ ده‌ركـه‌ڤـن، ب ڕێڤه‌، و ل نك حه‌مامه‌كێ، وى كاغزه‌ك ل عــه‌ردى دیــت خـه‌لكى پــێ لێ ددانا، وپیس بووبوو، وى ئه‌و كاغه‌ز ژ عه‌ردى ڕاكر وبه‌رێ خۆ دایێ دیت ناڤێ خودێ یێ ل سه‌ر، ئینا وى به‌رێ خۆ سه‌رئه‌ڤراز دا وگۆت:

ـ ئه‌ى سه‌ییدێ من! ناڤێ ته‌ ل ڤێرێ یێ هاڤێتیه‌، وخه‌لك پێ لێ ددانت!

پاشى وى ئه‌و كاغه‌ز داقوتا، وپاقژ كر، بشر دبێژت:

ـ من ل سه‌ر دارێ دنیایێ ده‌رهه‌مه‌كێ ب تنێ هه‌بوو، ئینا ئه‌ز ب نك دكانا عه‌تاره‌كى ڤه‌ چووم، ومن ب هنده‌ك بێنا خۆش ب وى ده‌رهه‌مى كڕى و ب وى جهى دا كر یێ ناڤێ خودێ ل سه‌ر، پاشى من ئه‌و كاغه‌ز بر دانا جهه‌كێ پاقژ.. پاشى ئه‌ز چوومه‌ نك هه‌ڤالێ خۆ.


وڕۆژا د دویڤ دا، ده‌مێ لێ بوویه‌ سپێده‌، ئه‌و چوو نك هه‌ڤاله‌كێ خۆ یێ شۆلێ شیشێ دكر، گاڤا هه‌ڤالێ وى ئه‌و دیتى، گۆتێ:

ـ برا، ب خودێ شڤێدى من خه‌ونه‌كا وه‌سا خۆش یا ب ته‌ڤه‌ دیتى، چو خه‌ونێن ژ خودێ خۆشتر من نه‌دیتینه‌.. وئه‌ز نابێژمه‌ ته‌ ئه‌و خه‌ون چیه‌ حه‌تا تو نه‌بێژیه‌ من كانێ ته‌ چ كارێ باش ڤان ڕۆژان كریه‌.


بشرى گۆتێ:

ـ مانێ تو من دنیاسى، ب خودێ تشته‌كێ باش من نه‌كریه‌.. كاره‌ك تێ نه‌بت، حال ومه‌سه‌لێن من وكاغزه‌كێ ئه‌ڤه‌نه‌..


ووى سه‌رهاتیا خۆ یا وێ ئێڤارا چووى بۆ ڤه‌گێڕا، ئینا ڤه‌هالێ وى سه‌رێ خۆ هژاند وگۆت:

ـ هه‌ما ئه‌وه‌ وچو ددى نه‌! شڤێدى من د خه‌ونێ دا دیت، هه‌ر وه‌كى ده‌نگه‌ك دهاته‌ من، ودگۆته‌ من: بێژه‌ بشرى، ئه‌و ناڤێ مه‌ ژ عه‌ردى ڕادكه‌ت دا كه‌س پێ لێ نه‌دانت، ئه‌م ل دنیایێ وئاخره‌تێ ناڤێ وى دێ بلند كه‌ین، ودلێ وى وه‌سا دێ پاقژ كه‌ین كانێ چاوا وى ناڤێ مه‌ پاقژ كر.


وئه‌ڤ خه‌ونه‌ یا هه‌ڤالێ وى ب وى ڤه‌ دیتى، و د هنده‌ك گۆتنان دا هاتیه‌ كو وى ب خۆ ئه‌ڤ خه‌ونه‌ ل وێ شه‌ڤێ ب خۆ ڤه‌ دیت، بوو ئه‌گه‌را هندێ ڕێكا بشرى بێته‌ ڤه‌گوهاستن، وبه‌رێ وى بێته‌ ڤه‌گێڕان.. و ژ وێرێ ڕۆژێ پێڤه‌تر، خه‌لكى بشرێ دزیكه‌ر ژ بیركر، ووان بشره‌كێ دى نیاسى، ئه‌و بشرێ بوویه‌ سه‌روه‌رێ زاهدێن به‌غدا ل سه‌ر ده‌مێ خۆ.


پشتى بشرى ڕێكا خۆ وه‌رگێڕاى، ئێكه‌مین تشت وى كرى ئه‌و بوو وى بارێ خـۆ ژ زانینا عـلـمـێ شـه‌رعى زێده‌ كر، وى قه‌ستا (حه‌له‌قێن علمى) ل مزگه‌فتان كر، و ل سه‌ر ده‌ستێ زانا وزاهدێن مه‌زنێن سه‌رده‌مێ خۆ، خۆ فێرى (علمى) و(عه‌مه‌لى) كر، و ژ وان زانا وزاهدێن مه‌زن یێن وى ڤێڕا گه‌هاندى: فوچهیلێ كوڕێ عیاچى، وعه‌بدللاهێ كوڕێ موباره‌كى، وگه‌له‌كێن دى.


 به‌لێ تـشـتـێ (بشر) ژ ڤان جوداكرى ئه‌و بوو بشرى خۆ ب بـه‌لاڤكرنا علمى، ودانا ده‌رسان، وریوایه‌تێ ڤه‌ موژیل نه‌دكر، چونكى وى ژ به‌ر زهدێ وترسا وى یا زێده‌ ژ خودێ خۆ ل وى مسته‌وایى نه‌ددیت (سه‌یدا) بت، وهزر دكر (سه‌یداینیا مرۆڤى) ئه‌گه‌ر مرۆڤ ئه‌و نه‌بت یێ خودێ خێرا وى ڤیاى، ئێكا هـنـد ژێ چـێ بكه‌ت ئـه‌و زێـده‌ د خۆ بگه‌هت، وڕه‌نگه‌كێ خۆمه‌زنكرنێ د دلی دا په‌یدا ببت، مرۆڤه‌كى جاره‌كێ پسیارا حه‌دیسه‌كێ ژێ كر، ئینا وى گۆته‌ من:

ـ ئه‌گه‌ر پسیاركرنا ته‌ بۆ دنیایێ بت، پسیار نه‌كه‌، وئه‌گه‌ر بۆ ئاخره‌تێ بت، مه‌ ریوایه‌ت كریه‌ كو ((ملیاكه‌ت عه‌مه‌لێ وى مرۆڤى یێ ب كارێ خۆ موعجب بت، بلند دكه‌ت، حه‌تا ئه‌و وى دبه‌ته‌ نك خودێ، وخودێ دبێژت: وى بهاڤێنه‌ د (سججینێ) دا، چونكى ئه‌و كاره‌كه‌ وى نه‌ بۆ من كریه‌)).


ل سه‌ر ڤى بناخـه‌یـى وى خۆ ژ حه‌دیسێ وریوایه‌تێ ددا پاش، ونه‌خاسم ل وى ده‌مـى هـنـده‌ك (طەلـه‌بـێـن علمى) پـه‌یـدا بووبوون، مه‌دحه‌ بۆ خۆ ب زێده‌كرنا ریوایه‌تان دكر، ئه‌گه‌ر نه‌.. بشرى گه‌له‌ك جاران دگۆت: ئه‌ز تشته‌كى باشتر نابینم ژ داخوازكرنا علمى، ئه‌گه‌ر ئه‌و بۆ خودێ بت.


ئه‌و ڕێبازا بشرى د زوهدێ دا بۆ خۆ داناى، یا ئاڤاكرى بوو ل سه‌ر چه‌ند بناخه‌یه‌كان، ئێك ژ وان ئه‌و بوو تشتێ دلێ وى چووبایێ، وئه‌و پێ حه‌سیابا كو نه‌فسا وى پێ كه‌یفخۆش دبت، وى خۆ ژێ ددا باش.. دگۆت: نه‌فس گاڤا تێر بوو وخۆشیێن خۆ هه‌مى دیتن، به‌گران دبت، وهه‌ر گاڤه‌كا نه‌فس به‌گران بوو، به‌رێ خودانێ خۆ دێ ده‌ته‌ هیلاكێ. ئه‌و چه‌ند سال بوو وى هند خوارن نه‌خوار بوو كو تێر ببت، وپاریه‌كێ زێده‌تر ژ هندێ كو ئه‌و خۆ پێ بگرت، نه‌چوو بوو ده‌ڤێ وى، ڕۆژه‌كێ هنده‌ك مرۆڤان گۆته‌ ئیمامێ مه‌زن ئه‌حمه‌دێ كوڕێ حه‌نبه‌لى: بۆ مه‌ به‌حسێ ته‌قوایێ بكه‌..


ئیمامى گۆت: (أستغفر الله) ئێكێ وه‌كى من یێ هندێ نینه‌ به‌حسێ ته‌قوایێ بكه‌ت، ئه‌ز ژ فێقیێ بیستانێن به‌غدایێ دخوم، ئه‌گه‌ر بشر با ئه‌و دا ب كێر ئێت بۆ هه‌وه‌ به‌حسێ ته‌قوایێ بكه‌ت؛ چونكى وى ئه‌و نه‌دخوارن..


هه‌ڤالێ وى حه‌مزه‌یێ به‌زاز دگۆت: چى زاهدێ من دیتى دهاڤێته‌ دنیایێ وژێ دخوار، بشرێ كوڕێ حارپى تێ نه‌بت، وى دهاڤێتێ وژێ دڕه‌ڤى.


وخۆ د مه‌سه‌لا علمى ژى دا، جاره‌كێ هنده‌كان گۆتێ: تو حه‌دیسان ریوایه‌ت ناكه‌ى؟ وى گۆت: دلێ من دچتێ هنده‌ك جاران ئه‌ز وان ریوایه‌ت كه‌م، به‌لێ گاڤا دلێ من چوویێ، ئه‌ز خۆ بێ ده‌نگ دكه‌م.


بناخه‌یێ دووێ یێ بشرى ڕێبازا خۆ یا زوهدێ ل سه‌ر ئاڤاكرى ئه‌و بوو چو جاران وى دلێ خۆ نه‌دبره‌ تشته‌كى یێ د ده‌ستێ خه‌لكى دا هه‌ى، له‌و هه‌ر گاڤ ئه‌و ژ وان یێ بێ منه‌ت بوو، خه‌لك یێ موحتاجى دینێ وى بوو، وئه‌و یێ موحتاجى دنیایا وان نه‌بوو، له‌و ئه‌و ب سه‌ر سه‌رێن وان كه‌فتبوو، ڕۆژه‌كێ زه‌لامه‌كى گۆتێ:

ـ بابێ نه‌صرى، خه‌لك چه‌ند حه‌ز ژ ته‌ دكه‌ن!

هه‌ر وه‌كى وى ب ڤێ چه‌ندێ خۆش نه‌بوو، له‌و گۆتێ:

ـ حه‌ز ژ ته‌ ژى دكه‌ن، ئه‌گه‌ر ته‌ بڤێت..

گۆت: چاوا؟

وى گۆتێ: ئه‌و تشتێ د ده‌ستێن وان دا هه‌ى بۆ وان بهێله‌، ئه‌و دێ حه‌ز ژ ته‌ كه‌ن..

مرۆڤه‌ك ل وێرێ یێ ڕوینشتى بوو، گۆت: من گوهـ ل ئسماعیلێ كوڕێ عه‌بدللاهى بوویه‌، دگۆت: من گوهــ ل نافعى بوویه‌، وى ژ عه‌بدللاهێ كوڕێ عومه‌رى گوهـ لێ بوویه‌، دبێژت: زه‌لامه‌كى گۆته‌ پێغه‌مبه‌رى ـ سلاڤ لێ بن ـ كاره‌كى نیشا من بده‌، ئه‌گه‌ر ئه‌ز وى بكه‌م، خودێ ل عه‌سمانى حه‌ز ژ من بكه‌ت وخه‌لك ل عه‌ردى.. گۆت: پێغه‌مبه‌رى ـ سلاڤ لێ بن ـ گۆتێ: ((دلێ خۆ نه‌به‌ دنیایێ خودێ دێ حـه‌ز ژ ته‌ كه‌ت، ودلێ خۆ نه‌به‌ وى تشتێ د ده‌ستێ خه‌لكى دا خه‌لك دێ حه‌ز ژ ته‌ كه‌ن)). گۆت: گاڤا من ئه‌ڤ حه‌دیسه‌ بۆ وى گۆتى، كه‌یفا وى گه‌له‌ك هات، كو گۆتنا وى وه‌كى گۆتنا پێغه‌مبه‌رى ده‌ركه‌فتى.


بناخه‌یێ سیێ د زوهدا بشرى دا ئه‌و بوو تشته‌ك وى ژ به‌ر خه‌لكى نه‌دكر، وكانێ ئه‌و ل نك خه‌لكى یێ چاوا بوو، ده‌مێ ئه‌و یێ ب تنێ ژى، ئه‌و هه‌ر یێ وه‌سا بوو، هه‌ڤاله‌كێ وى دبێژت: جاره‌كێ ئه‌ز چوومه‌ مزگه‌فتێ، ومن دیت ئه‌و ب تنێ ل وێرێ بوو، نڤێژ دكر وسه‌رێ وى د سوجدێ دا بوو، من خۆ نێزیكى وى كر دا بزانم كانێ ئه‌و چ دبێژت، من گوهـ لێ بوو وى دوعایه‌ك دكر ودگۆت: ((یا ره‌ببى تو دزانى وتو یێ ل سه‌ر عه‌رشێ خۆ كو فه‌قیرى ژ زه‌نگینیێ خۆشتڤیتره‌ ل نك من، وتو دزانى وتو یێ ل سه‌ر عه‌رشێ خۆ كو بێ ناڤى ژ ناڤداریێ خۆشتڤیتره‌ ل نك من، وتو دزانى وتو یێ ل سه‌ر عه‌رشێ خۆ كو ئه‌ز حه‌ژێكرنا ئێكێ دى ب سه‌ر حه‌ژێكرنا ته‌ نائێخم)) گۆت: هنگى ئه‌ز گریم.. وگاڤا ده‌نگێ من چوویێ وئه‌و ب من حه‌سیاى، وى گۆت: ((وتو دزانى وتو یێ ل سه‌ر عه‌رشێ خۆ كو ئه‌گه‌ر من زانیبا ئه‌ڤه‌ یێ ل ڤێڕێ من وه‌ نه‌دگۆت)).


وهه‌ڤاله‌كێ وى دبێژت: جاره‌كێ نیڤرۆ ئه‌و هاته‌ نك من ل دكانێ، فێقیه‌كێ خۆش ورگاب ل به‌ر سنگێ من بوون، وى به‌رێ خۆ دایێ، من زانى كو دلێ وى یێ دچتێ، من گۆتێ: ئه‌گه‌ر تو حه‌ز بكه‌ى هنده‌كێ ژێ بخۆ.. وى گـۆت: ب خودێ تشته‌كێ خه‌لكى ژ من زانى كو ئه‌ز ناكه‌م، ئه‌ز وى د پشت وان ڕا ناكه‌م!    


بناخه‌یێ چارێ ئه‌و بوو بشر چو جاران ژ (مه‌كرا) خودێ یێ پشت ڕاست نه‌بوو، و ژ نه‌فسا خۆ یێ ئه‌مین نه‌بوو، وغوروور بۆ وى ب وان ناڤ وده‌نـگـان چــێ دبــوو یـێــن وى د ناڤ خــه‌لكى دا هه‌ین، ڕۆژه‌كێ بشر ل كۆلانه‌كێ دچوو، مرۆڤه‌كێ سه‌كران ئه‌و دیت، یێ سه‌كران ب نك وى ڤه‌ چوو وكه‌یفا خۆ پێ ئینا وخۆ تێ وه‌ركر وماچى، وگۆت: سه‌ییدێ من، بابێ نه‌صرى، بشر! وبشرى ئه‌و ژ خۆ نه‌دا پاش، حه‌تا ئه‌و ب خۆ چووى، بشر لێ زڤڕى وچاڤێن وى تژى ڕۆندك بوون، وگۆت: زه‌لامه‌ك حه‌ز ژ ئێكى دكه‌ت، ژ به‌ر خێره‌كێ یا ئه‌و هزر دكه‌ت كو ل نك وى هه‌یه‌، به‌لكى ئه‌و خلاس ببت ویی ئه‌و حه‌ز ژێ دكه‌ت خلاس نه‌بت، چونكى ئه‌و نزانت كانێ حالێ وى چیه‌.

وئێك ژ دوعایێن گه‌له‌ك جاران وى دكر ئه‌ڤه‌ بوو: ((یا ره‌ببى، ئه‌گه‌ر ته‌ د دنیایێ ناڤ وده‌نگێن من به‌لاڤ كربن، دا ل ئاخره‌تێ شه‌رما من ببه‌ى، تو وان ناڤ وده‌نگان ژ من بستینه‌)).

هنده‌ك گۆتنێن وى: ئه‌گه‌ر ڕۆم هه‌مى بێن حه‌تا بگه‌هنه‌ به‌ر ده‌رێ به‌غدا، وزه‌لام ب شیرێ خۆ به‌ر سنگێ وان بگرت، وئه‌و ب تنێ وان بزڤڕینته‌ وى جهى یێ ئه‌و ژێ هاتین، فایدێ وى ناكه‌ت ئه‌گه‌ر ئه‌و هندى سه‌رێ ده‌رزیكێ صه‌حابیه‌كێ پێغه‌مبه‌رى -سلاڤ لێ بن- بێ بها بكه‌ت.


مه‌عنا: بـشــر ل وێ بــاوه‌رێ بوو كو كارێ چاك، خۆ ئه‌گه‌ر جیهادا د ڕێكا خودێ ژى دا بت، چو مفایى ناگه‌هینته‌ خودانێ خۆ، ئه‌گه‌ر هات وعه‌قیده‌یه‌كا پیس وى هه‌بت.. وصه‌حابى ئه‌ون یێن دین د ڕێكا وان ڕا گه‌هشتیه‌ مه‌، وهه‌ر كه‌سه‌كێ د باوه‌رى وعه‌داله‌تا وان دا بكه‌فته‌ شكێ، یان بهایێ وان كێم بكه‌ت، مه‌عنا ئه‌و یێ شكێ بۆ مه‌ د دینى دا چێ دكه‌ت، وئه‌ڤه‌ مه‌زنترین تاوانه‌ ئه‌و دكه‌ت.


وموحه‌ممه‌دێ كوڕێ نوعه‌یمى دبێژت: جاره‌كێ ئه‌ز چوومه‌ نك بـشــرى ده‌مێ ئه‌و یێ نساخ ومن گۆتێ: شیره‌ته‌كێ ل من بكه‌، وى گۆت: ل ڤى خانى مێریه‌كا هه‌ى دندكان ل هاڤینێ كۆم دكه‌ت، دا ل زڤستانێ بخوت، ڕۆژه‌كێ ده‌مێ دندكه‌ك د ده‌ڤى دا، چیچكه‌ك هات خۆ لێ دا وئه‌و ب دندك ڤه‌ بر، ڤێجا ئه‌و نه‌گه‌هشت نه‌ وان دندكان بخوت یێن وێ كۆم كرین، ونه‌ ئه‌و هیڤى ب ده‌ست خۆ ڤه‌ ئینا یا وێ ڕادهێلا.. من گۆتێ: هێشتا، وى گۆت: تو چ دبێژى بۆ وى یێ مالا وى قه‌بر بت، وڕێكا وى پرا صیراگێ بت، ولێ زڤڕینا وى قیامه‌ت بت، وپسیاركه‌رێ وى خودێ بت، ڤێجا ئه‌و نه‌زانت دویماهیا وى دێ به‌حه‌شت بت دا كه‌یفا وى بێت، یان دێ جه‌هنه‌م بت دا ئه‌و ب خه‌م بكه‌ڤت، ڤێجا خه‌ما وى چه‌ند دێ یا درێژ بت، وموصیبه‌تا وى چه‌ند دێ یا مه‌زن بت.


وجاره‌كێ وى ده‌ستێ خۆ ب نك خه‌لیفه‌ى ڤه‌ درێژ كر وگۆت: چى گاڤا ئه‌ڤه‌ فتنه‌ نه‌بت، خه‌لك چو فتنان نابینن.


وئه‌و دگۆتنه‌كا خۆ دا به‌حسێ زانا وقورئانخوینان دكه‌ت، ودبێژت: ئه‌و ب دو سالۆخه‌تان یێن چووینه‌ هیلاكێ: ب غه‌یبه‌تێ، و ب خۆ موعجبیێ.


و د شعره‌كا خۆ دا ئه‌و به‌حسێ خه‌لكێ زه‌مانێ خۆ دكه‌ت، ئه‌وێن حه‌ز ژ تێكه‌لیا خه‌لكى دكه‌ن، ودبێژت:


يا مــن يسر بــرؤيــة الإخـــوان

مـهــلا أمـنـت مكـائـد الشـيطان


خـلت القلــوب من المعاد وذكـره

وتــشـاغـلوا بالحرص والخـسـران


صارت مجالس من ترى وحديـثـهم

فـي هــتـك مـسـتـور وخلق قران


و د گۆتنه‌كا دى دا دبێژت: هنده‌ك مرۆڤ هه‌نه‌ پشتى مرنا خۆ ژى حه‌ز ژ ریمه‌تیێ دكه‌ن، ده‌مێ حه‌ز دكه‌ن گه‌له‌ك مرۆڤ ل سه‌ر جه‌نازه‌یێ وان حازر ببن.


ل سالا (227) ل باژێڕێ به‌غدا زاهدێ مه‌زن بشرێ حافى مربوو. وگاڤا خه‌به‌رێ مرنا وى گه‌هشتیه‌ ئیمام ئه‌حمه‌دى، وى گۆت: ئه‌و ژ وان بوو یێن صه‌برا مرۆڤى پێ دهات.. و د گه‌ل جه‌نازێ وى چوو سه‌ر زیاره‌تان.


ویا ماى بێژین: دبێژنه‌ بشرى (الحافى)، چونكى ل جحێلینیا خۆ ده‌مێ ئه‌و د چوو علم وه‌ردگرت، ژ به‌ر زوهدا خۆ یێ پێخواس بوو.. ودبێژن: جاره‌كێ ئیمام ئه‌حمه‌دى گۆت: ئه‌گه‌ر وى پێلاڤه‌ك كربایێ، وحالێ خۆ ل به‌ر خه‌لكى ڤه‌شارتبا بۆ وى چێتر بوو!