ناڤبرا هەژدێ
دهمێ شهڤێ چهنگێت خۆ ب سهر دنیایێ دا بهرداین، گرتیێت زیندانا (47)ێ ل گرتیخانهیا حهربى ڕوینشتن، شێخ عهبدلحهمیدێ نهجار بهتهنیێ خۆ یێ قڕێژى وكهڤن دخۆ ئالاند وگۆت:
ــ هوین دزانن بۆچى ئهز بوومه ئیخوان؟
مهعرووفێ ئهفسهر تهماشه كرێ، لێڤهك ل یا دى نهدا، بهلێ رزق ئیبراهیمى پسیار ژێ كر:
ــ بۆچى؟
ــ چونكى من وه زانى كو ئهون هیڤى بۆ ڕزگاركرنا فلسطینــێ.
یووسفێ شاعر خۆ كره د ناڤ ڕا وگۆت:
ــ ئارمانجا مهزن ئهوه قورئان وشریعهت بێنه ب كار ئینان.
رزق ل یووسفى زڤڕى وگۆت:
ــ چو جودایى د ناڤبهرا ههردووان دا نینه..
یووسفى لێ ڤهگێرا:
ــ ئــهز ل ســهر گـۆتنا خۆ یێ مجدم، ئهگهر دادیا خودێ ل عهردى دهسههلات بت زۆردارى دێ شكێت وئازادى بۆ ههمیان دێ پهیدا بت..
مهعرووفێ ئهفسهر ب گرنگى ڤه گوهێ خۆ ددا وان، ئهو ب خۆ یێ كێم ئاخفتن بوو وگهلهك هزرێت خۆ دكرن، وى ههردهم شیرهت ل برادهرێت خۆ دكر كو ئهو خۆ ب كیتابا خودێ ڤه بگرن وهزرا خۆ د ڕامانێت وێ دا بـكـهن.. داخـواز ژ وان دكر كو ئهو دهمێ خۆ ب عیبادهتى وزكرێ خودێ ڤه ببۆرینن، وئهو ل وێ باوهرێ بوو كو ههر كهسهكێ هزرا خۆ د كیتابا خـودێ دا بـكـهت دێ ژ گـرفتاریان خلاس بت وڕێ ل بهر سنگى دێ ئاشكهرا بت، وتارى وبهرزهیى دێ دیار بن، مـانــێ بـاوهریــهكــا بــێ حــهد وى ههیه كو موسلمانێ ڕاست ب ڕۆناهیا خودێ دبینت، وڕاستى وهێز هیڤیێ زێندى دكهتهڤه، وئارمانجا داخوازكهرى ب جهــ دئینت..
مهعرووف ژ بێ دهنگیا خۆ دهركهف وگۆت:
ــ گهلى برایان! جیهانێ ههمیێ ئازادى لێ نینه.. ئهڤهیه ئهو بیر وباوهریا من یا نههژیێت.
قوتابیێ حقووقێ رزق ئیبراهیمى گۆتنا وى ڤهبڕى وگۆت:
ــ پێتڤیه ل سهرى ئهم ئازادیێ دهسنیشان بكهین..
ــ ب كورتترین پهیڤ ئهز دبێژم: ئازادى ئهوه یا ته بڤێت بكهى وبێژى بێى تو پێ ل توخویبێت خودێ بدانى..
دهمهكى ئهو بێ دهنگ بوون پاشى مهعروفى گۆت:
ــ ل سهر ڤێ ڕێكێ تو دشێى ڕێ بكهڤى.. داهێنان وبهرههمى ببهخشى دا كهیفێ بۆ خۆ وبۆ خهلكێ ههمى ڕهنگ وههمى ئایینان چێ بكهى.. پشتى ڤێ چهندێ تو دێ گههیه ئارمانجا بلند، كو رازیبوونا خودێ یه..
كهسێ جابا وى نهدا، بهلێ گرتیێ نساخ مهحموود صهقرى گۆت:
ــ ما ئهڤه كارهكێ ب ساناهیه؟
ــ ل ههر دهمهكى بارهكێ گران ههیه پێتڤى ب قوربانێت مهزنه.
رزقى ڤیا دویراتیا مهسهلێ ئاشكهرا بكهت لهو گۆت:
ــ ڕۆژههلاتا شیووعى گهفان ل مرۆڤینیا مرۆڤى دكهت وتاوانێت كرێت دكهت وخوینێ بۆ ههژاران دكهته پارى.. وڕۆژئاڤا د گهل ئهمریكا ئازادیێ بۆ خۆ دخوازن وبۆ وان خهم نینه ئهگهر ئهو مللهتان داگیر بكهن وان بێخنه بن دهستێ خۆ، وخێر وخێراتێت وان بۆ خۆ ببهن.. ئهڤ توخم پهرێسیه ژ جوینهكێ كرێته، خۆ ئازادى ل وهلاتێت وان ژى یا كهفتیه د دهستێ خودانێت پاره وكاران دا، لهو ئازادى بهس یا مایه د گۆتنێت پیس وگڕدارى ودهركهفتنا ژ چاكیێ ودینى ڕا.. تو ب خودێ كهیه بێژه من ڕۆژنامه وكۆڤار وئێزگه وتشتێت وان یێت دى د دهستێت كێ دانه؟ ئهز ئعترافێ دكهم كو وان دادیا كۆمهلایهتى وسهربهستیا هزر وزانینێ یا ب كارئیناى، ووان ڕێبهرێت مهزن یێت ههین.. بهلێ ئازادیا ڕاست ئهوه یا مرۆڤ پێ كهیفخۆش وقورتال دبت ژ قهیدێت ههوجهیى ومایتێكرنا هێزێت سیاسى وئابۆرى وهزرى.
دان وستاندن ل سهر ڤان مهسهلان د ناڤبهرا وان دا یا بهردهوام بوو.. رزقی هندهك دهقێت قانوونا وهلاتینیێ یا نهتهوێت ئێكگرتى ل سهر ڕاستیا ئاخفتنێت خۆ ئینان، یووسفى ژى دهم بۆ دهمى دا ئایهتهكا قورئانێ یان گۆتنهكا دورست ژ گۆتنێت پێغهمبهرى یان گۆتنهكا فقهزانهكێ موسلمان بێژت.. دوباره گۆتنا وان زڤڕى سهر مهسهلا فلسگینــێ، مهعرووفى دهست دا بهحسێ سهروبهرى، ژ بهر كو ئهمریكا وئهورۆپا پشتهڤانێت صههیۆنیانه، ئهوێت كارتێكرنهكا مهزن ل سهر ژینا وان یا سیاسى وهزرى ههى، ههر وهسا ڕووس ژى هاریكاریا ئسرائیلى دكهن، وحاكم ومهزنێت جیهانا ئیسلامى ژ بهر لاوازا خۆ نهشێن بهرانبهر ڤێ پێلا پڕ هێز ڕاوهستن، ژبلى كو دپاشكهفتى وژێك دویرن.. د گهل هندێ ژى مللهتهكێ وهكى مللهتێ مصرى ــ د گهل سهنگێ خۆ ژى ــ نهشێت ب واجبێ خۆ ڕاببت، وقامچى پشتێ لێ شین دكهت وزۆردارى لڤینا وى شل دكهت..
عهبدلحهمیدێ نهجار ل وى دهمى گۆت:
ــ ژ بهر هندێ ههردهم من دگۆت: ئومێد ب ئیخوانان ڤه یا گرێدایه، چونكى بهس ئهون یێت لاگریا كهسێ نهكرى، نه یا ڕۆژههلاتێ ونه یا ڕۆژئاڤایێ، ووان خۆ نهئێخستیه بن فهرمانا چو میر وحاكمان.. ئهون خهباتێ د ڕێكا خودێ دا دكهن.. ئهزێ گههشتیمه وێ ئهگهرا گرنگ یا د پشت وێ تێكچوونێ ڕا ههى یا كو حهتا نوكه ئهم تهعلیا وێ دادكهین، ئهو ژى ئهو تبلێت نهێنینه یێت بزاڤێ دژى مه دكهن.. تبلێت وێ ئێكگرتنا پیس یا د ناڤبهرا شیوعى وصههیۆنى وداگیركهرێ ئهنگلۆئهمریكى دا ههى.. ئهو ههمى دوژمنێت ئیسلامێنه، ئهو ئیسلاما ئهگهر ڕابوو سهر پیان وئالایێ وێ سیبهر ل خهلكى كر دێ مهصلحهتێت وان تێك چن..
عهبدلحهمیدى نهشیا گۆتنا خۆ تمام بكهت، چونكى دهنگێ لهشكهرێ نۆبهدار هاتێ دهمێ ل نیڤا شهڤێ خوڕى:
ــ گـرتـى عـهبـدلـحـهمـیـدێ نهجار.. گرتى عهبدلحهمیدێ نهجار.. كوڕێ صهى دهستێ خۆ ل دهرگههى بده..
عهبدلحهمید ب ترس ڤه ڕابوو، و ب لایێ دهرگههێ زیندانێ ڤه چوو، ودهستێ خۆ ل دهرى دا وگۆت:
ــ زیندانا چل وحهفتێ ئهز بهنى!
ب ترس ڤه ههمى بێ هنگ بوون، چاڤ مانه ل سهمتا دهرگههێ گرتى، عهبدلحهمیدى هێدى ل پشت دهرگههى گۆت: (خێر بت یا رهببى) یووسفى د بن لێڤان ڕا گۆت: (ڕۆژێت شهرمزاریێ دبێ دویماهینه) ورزقى گۆت: (وهى بۆ بهرزهبوونا مافێت مرۆڤى ل ڤێ جههنهمێ) بهلێ مهحموود صهقرى ب دهنگهكێ لاواز ڤه گۆت:
ــ داخوازا سلامهتیێ وموكمیێ بۆ برایێ خۆ بكهن..
مهعرووفێ ئهفسهر بێ دهنگ ما وبهرێ وى ــ د سهر تاریێ ڕا ــ ما ل دهرگههێ قائیم و ب هێز، دهرگههــ ڤهبوو، گرتى ڕابوون وتهمهنا لهشكهرى ڤهدان وگۆتن: (تمامه ئهز بهنى) مهعرووف ما ل جهێ خۆ ڕوینشتى وتهماشهكره ڤى دیمهنى، ل ڤى دهمى لهشكهرى ب كهرب ڤه سهحكرێ، وبهرێ ئهلمتریكا خۆ یا هلكرى دایێ ولێ خوڕى:
ــ حهیوان.. بۆچى تو ڕانابى؟
بێى مهعرووف ژ جهێ خۆ بلڤیت گۆت:
ــ هش به.. ئهزمان بڕى!
ههمیان هزر كر ئهو لهشكهر دێ قامچیان ل وى باریت، بهلێ تشتێ چێبووى ئهو ههمى زێده زێده حێبهتى كرن، چونكى چو جاران وان ئهڤ تشته نهدیت بوو، ب ترسهكا نه یا كێم ڤه ئهو لهشكهر پاشڤه چوو، پاشى ل عهبدلحهمیدى خوڕى:
ــ تو عهبدلحهمیدى؟
ــ بهلێ..
ــ یهللا..
پاشى دهرگهه هاته گرتن.. پشتى بێنهكێ وان گوهــ لێ بوو لهشكهرى (سریعا مارش) ب عهبدلحهمیدى كر، ووان شیا گوه ل دهنگێ قامچیان ژى ببن دهمێ ب سهر لهشێ وى دا دبارین، ولێمشتا خهبهر وگۆتنێت كرێت ژ دهڤێ وى لهشكهرى دهردكهفت..
مهعرووفى گۆت:
ــ وهرن دا هندهكێ ژ قورئانێ بخوینین ودوعایان بۆ وى ژ خودێ بكهین..
وان دهست ب خـواندنێ كر، وتاریێ هژمارهكا ڕۆندكان ل سهر ڕویێت پێتى ڤهشارت، عهبدلحهمید هاته سهر هزرا ههمیان دلێت وان ب هێز خۆ قوتان، ههر وهكى پرتهكا لهشێ وان هاتیه ژێڤهكرن، پرتهك ژ وان یا ل وێرا هه.. د گهل وى، وپرتا دى یا د گهل وان.. لهشهكه ب دلڕهقى دئێته بژكاندن.. پشتى ژ خواندنێ خلاس بووین یووسفى دهستێت خۆ بلندكرن و ژ دل دوعا بۆ عهبدلحهمیدى كرن وههمیان گۆت: (ئامین).
مهعرووفى خۆ بۆ نڤستنێ ئاماده كر وگۆت:
ــ تشتێ ئهزێ ژێ عهجێبگرتى ئهوه مرۆڤ چو جاران پێڤه ناچت..
چو دهنگ ژ كهسێ نههاتن، پشتى بێنهكێ یووسفى گۆت:
ــ ما ئهم دێ شێین نڤین؟
رزقى گۆت:
ــ ئهم دێ مینینه ل هیڤیا وى حهتا ئهو دزڤڕت..
مهحموود صهقرى ب دهنگهكێ لاواز گۆت:
ــ بهلكى پشتى ڕۆژهكا دى یان دووێت دى یان سیێت دى ژ نوى بزڤڕت..
یووسفى گۆت:
ــ وهندهك ههما ههر نهزڤڕینه..
مهعرووفى خۆ د خهو ڕا بر وگۆت:
ــ ب ناڤێ ته خودێ من تهنشتا خۆ دانا و ب ناڤێ ته ئهز دێ وێ ڕاكهم.. ئهگهر ته ڕحا من ستاند تو ل من ببۆره، وئهگهر ته ئهز هێلامه ساخ تو من بپارێزه وهكى كو تو بهنیێت خۆ یێت چاك دپارێزى..
* * *
هندى عهبدلحهمید هاتێ وى تشتى بینته بیرا خۆ یێ بوویه ئهگهرا برنا وى چو تشت نههاته بیرێ، ب ڕهنگهكێ زوى شلیتا ژینا خۆ دوباره كر، ژ لایێ فێربوون وجڤاكى وسیاسى وحهتا ئهڤینداریێ ژى ڤه.. بهلێ یا بێ مفا بوو.. هزار جاران بۆ مرۆڤى باشتره ئهو سهرا كارهكێ وى كرى پسیار ژێ بێنهكرن، بهلێ ئهگهر ئهو سهرا كارهكێ وى نهكرى بۆ دادگههێ بێته ڕاكێشان.. ئهها ئهوه كوشتن!
د جهنگێت خوینهلۆ دا عهبدلحهمیدى ب دلهكێ وهكى ئاسنى بهرگریا جوهیان دكر، وهسا دهات ودچوو تو دا بێژى وى كارهكێ عهدهتى یێ ژینا خۆ یا ڕۆژانه دكر، بهلێ ئهڤه ئێكهمین جاره ئهو ب دلهكێ ب ترس ڤه و ب هزرهكا هژهژۆك ڤه قهستا تهحقیقێ دكهت، جوهى دوژمنن دوژمنن ئهڤه تشتهكێ خویا وئاشكهرایه، وئهو تشتهكه د هزرا وى دا یێ بنهجه بووى، ئهو داگیركهر وزۆردار وستهمكارن چو دهلیڤه بۆ دودلیێ د ڤێ چهندێ دا نهمایه، بهلێ ئهڤرۆ ئهو یێ ل بهرانبهر هندهك برادهرێت خۆ، كارێ وان د دوژمنى وزۆردارى ودلڕهقیێ دا وهكى كارێ جوهیانه، لهو ئهڤ چهنده ل به وى ژ جهنگێت گران ئهوێت ڕح تێدا دئێنه كێشان نهخۆشتره.. دهمێ ئهو گههشتیه مهیدانا سۆر جهێ قهصابخانا بهردهوام، (موحهققى) بهرێ خۆ دایێ وگۆت:
ــ بكه د گهل كۆما مهسهلا سووریێ.. مهخسهدا من بهلاڤۆكێت سووریێ.
عهبدلحهمید د گۆتنا ئهفسهرى نـهگههشت، مـهخــســهد ب بهلاڤۆكێت سووریێ چیه؟ ووى چ ژێ یه؟ عهبدلحهمیدى خۆ د ناڤ هندهك زهلامێت نهنیاس دا دیت، ل سهر ملێ خۆ زڤڕى دا ئهوێ ب ڕهخ خۆ ڤه ببینت، ههر زوى لهشكهركى قامچیهك تێ وهراند وگۆتێ:
ــ سنگێ ته بۆ دیوارى.. ودهستێت خۆ بلد بكه..
ئهو ب قامچیان گهلهك دئێشا، لهشكهرى نه ژ دل فهرمان ب جه دئینا، دوباره عهبدلحهمیدى هزرێت خۆ د ئاخفتنا موحهققى دا كر (بهلاڤۆكێت سووریێ) بێ گومان ئهو بهلاڤۆك هژمارهكا چاپكریانه هێڕشێ دهكهنه سهر دهسههلاتا مصرى وبهڕهڤانیێ ژ ههژار وگرتیان دكهن.. عهبدلحهمید نهشێت هزرهكا دى بكهت ژبلى ڤێ چهندێ.. ئهگهر نه ما بۆچى ئهو دا وى كێشنه ڤى جهى ولهشێ وى یێ نیڤ ڕویس خوینهلۆ كهن؟ بهلێ وى گوه ل ڤێ چهندێ نهبوویه ونابت وى ب خۆ دهست د گهل ههبت، ب خافلهتى ڤه ــ بێى ئهو وى لهشكهرى ببینت یێ ل پشت وى ڕاوهستیاى ــ ل سهر ملێ خۆ زڤڕى، چ دیت؟ وهى خودێ! كچهك ل نێزیكى وى بوو.. چهند حێبهتیێ ئهو گرت دهمێ دیتى لهشكهرهك ب نك وێ ڤه چوو جههكێ حهسساس ژ لهشێ وێ گرتى، ژنكێ ههوار ڕادهێلان، و ل وان دخوڕى: (ههى پیسه مرۆڤـ)، وى دشیا ببینت وگوه لێ ببت دهمێ قامچى ب لهشێ وێ دكهفتن وقێژى وههوار ژێ ڕادكرن.. هندهك خهبهرێت پیس یێت عهقل باوهر نهكهت دهاتنه گوهێت وى، مهسهله پتر ل بهر ئالۆز بوو، عهبدلحهمیدى نهزانى كانێ ئهو پیچهكێ ما یان گهلهكێ، چونكى ئهو یێ موژیل بوو گوهێ خۆ ددا گرى وههوار وپسیار وبهرسڤان، دا بهلكى تشتهكى ژ مهسهلێ بزانت، دویماهیێ ئهفسهر ب نك وى ڤه هات وگۆت:
ــ عهبدلحهمید..
ــ ئهلێ ئهفهندى.
ــ ئهز حهز ژ چهپ وچویڕان ناكهم.
ــ بهلێ..
ــ عهبدلحهمید! كێ بهلاڤۆكێت سوورى ڕهڤاندینه؟
ــ بهلاڤۆكێت چ؟ ئهز چو ژێ نزانم..
ــ من دزانى تو ئهزههریهكێ ڕهقى، وتو زوى ئعترافێ ناكهى.
ــ سویند ب خودێ ئهز چو ژێ نزانم.
ــ ڤهشارتن مفایێ ته نادهت.
ــ ب خودێ هندى ئهز ههمه من سوورى نهدیتیه.
ــ عـهبـدلـحـهمــیـد.. كــوڕێ مــن د مــن بگههه.. ته بهلاڤۆك ل ئهزههرێ یێت بهلاڤ كرین..
عهبدلحهمیدى گۆت:
ــ بهگێ من، ب دههان هزار كهس ل ئهزههرێ ههنه..
ــ بهلێ عهبدلحهمیدهك ب تنێ یێ ل وێرێ..
ــ ڤێجا بۆچى ژ ههمیان دێ ئهز ئهو بم؟
ــ دویچوونا مه هندێ دگههینت كو ته دهست د گهل ڤێ گونههباریێ ههیه..
ــ دهلیلێ وه چیه؟
ئهفسهرى شهقهك لێ دا وگۆتێ:
ــ تو پسیارا دهلیلى ژ من دكهى، كوڕێ..!
ب خهم ڤه عهبدحهمیدى بهرێخۆدایێ وگۆت:
ــ چونكى ب ڕاستى ئهز چو ژ ڤێ مهسهلێ نزانم..
پسیاركهرى تفا خۆ داعیرا.. بێنا خۆ ب فرههى ڤه هلكێشا وگۆت:
ــ دێ بـاشــه.. كــچــكــا دبـێـژت: مــن گــوه ل دو قوتابیێت ئهزههرێ بوو د پاصێ دا بهحسێ بهلاڤۆكان دكر..
ــ ئهو ههردو كینه؟
ــ سهیدایێ عهبدلحهمید ئهم نزانین.. ئهگهر مه زانیبا دا مهسهله ب دویماهى ئێت.
پاشى ئهفسهر ل سهر ملێ خۆ یێ ڕاستێ زڤڕى وگۆت:
ــ وهفاو وهره..
كچك هات.. دڤهلهرزى، ئهسهرى گۆتێ:
ــ نهترسه كچا من! ب تنێ مه ڕاستى دڤێت، تو ڤى زهلامى دنیاسى یان نه؟
وێ سهرێ خۆ هژاند وگۆت:
ــ ئهى بهگ درهو حهرامه، ئهز وى نانیاسم..
ئهفسهرى دهستێ خۆ هژاند.. پتر ژ پازده كهسان ژ وان یێت ب ڕهخ عهبدلحهمیدى ڤه دڕێزكرى وبهرێ وان ل دیواى ودهستێت وان دبلند ئینان و د بهرعهبدلحهمیدى ڕا بۆراندن بهلكى ئێك ژ وان وى بنیاست، بهلێ كهسێ ئهو نهنیاسى..
ئهفسهرى هێدى گۆت:
ــ ل ڤێرێ ب ئاخفتنا نهرم ناچته سهرى.. وچو مهسهله ئاشكهرا نابن، بهس قامچى مهسهلێ بنبڕ دكهن.
د گاڤێ دا قامچى ل وێ كۆما مرۆڤان هاتنه باراندن، ووهفاو ژى ئهوا ب قێژیێت خۆ دل دحهلاندن ئێك ژ وان بوو، عهبدلحهمیێ نهجار ب ڤێ چهندێ گهلهك نهخۆش بوو، بیرا وى ل خویشكا وى هات ئهوا ل زانكۆیا بهیرووتێ دخوینت، ئهو ژى د عهمرێ وهفائێ دایه، كى دزانت؟ نهدویره وان دل ب وهفائێ ڤه نهبت، ونهدویره ژ لهشكهرێ ڕهش بخوازن نامویسا وێ پویچ بكهن، ڤێجا هندى ئهوا ساخ بت یا دلكول وبێ هیڤى بت.. مانێ جوهیان ژى هندهك جاران ئهڤ كاره كربوو، ل ڤێرێ ژى ــ وهكى وى گوهــ لێ دبت ــ لهشكهرێت نهزان وێ چهندێ دكهن.. حێنجیا زۆرداریێ چو توخویب بوو نینن، عهبدلحهمیدى ل ڕۆژهكێ ژیانا خۆ گۆرى وهلاتى كربوو، وگیانێ خۆ بۆ خودێ پێشكێش كربوو، نێزیك بوو ئهو بێته كوشتن دهمێ ل سهر ئاخا خۆ وى بهرگریا پێلێت داگیركهرێ صههیوونى یێ غهدرهچى دكر، دهمێ وى باوهرى ب (مهبادئێت ئیسلامێ) ئیناى وخۆ دایه د گهل ڕێزێت ئیخوانان وى دزانى كو دژواریا جهنگێ وى د ڕێیا مهبادئێت وى دا یێ كێمتر نابت ژ دژواریا چهنگێ وى د ڕێیا وهلاتێ وى دا.. ئهرێ بۆچى ئهو كارهكى ناكهت حهتا ڤێ كۆما گرتیان خلاس بكهت نهخاسم نامویس وپاشهڕۆژا ڤێ كچكێ؟ عهبدلحهمید ب دهنگهكێ بلند خوڕى:
ــ بهسه.. ئهز دێ ڕاستیێ بێژم..
ئهفسهرى كره غار و نك وى ڤه چوو، دهستێ خۆ درێژكره قامچى هلگران دا كو ژ لێدانێ ڕاوهستن..
ئهفسهر ب ڕهنگهكێ كرێت گڕنژى:
ــ بێژه عهبدلحهمید.. تو زهلامهكێ زیرهك وڕاستگۆیى.. زیرهكى ئهوه تو ڕاستیێ بێژى نه كو خۆ ل بهر تهعزیبێ بگرى.. چونكى تهعزیب یا ژ ههژى بێ عهقل وحهیوانانه.. وتو زهلامهكێ دیندار وخودێناسى..
عهبدلحهمید ما.. تێ فوكرى.. ب تهعلى گڕنژى.
ئهفسهر خوڕى:
ــ باخڤه..
عهبدلحهمیدى گۆت:
ــ من بهلاڤۆك یێت ڕهڤــانــدیــــن.. ڕاسته ئهز نهچوویمه سووریێ بهلێ (وهلید عهبدررهحیمى) بۆ من دهنارتن..
ئهفسهرى ب گرنگى ڤه گۆت:
ــ وهلید كیه؟ ل كیڤهیه؟ وته ئهو ل كیڤه دیتیه؟
ــ ولید ههڤالهكێ من بوو د شهڕێ دژى جوهیان دا.. ئهو یێ سووریه و ژ ئیخوانه، خهلكێ حهلهبێ یه وهكى ل بیرا من ماى.. وى بهلاڤۆك ب پۆستهى بۆ من دهنارتن..
ئهفسهرى نه ژ دل سهرێ خۆ هژاند وگۆت:
ــ ب پۆستهى؟!
ــ بهلێ..
ــ كانێ بهلاڤۆك؟
ــ من ئهو ههمى یێت بهلاڤكرین
ــ ل كیڤه؟
عهبدلحهمیدى بێنهكێ خۆ بێ دهنگ كر پاشى گۆت:
ــ ل جادهیان، و د تۆرمبێل وپاصان دا، ل پهیمانگههێت ئهزههرێ..
ــ ما تو هژمارا بهلاڤۆكان نزانى؟
ــ نێزیكى سهدان بوو یان پتر..
ــ تو ناڤێ وان نزانى یێت ته بهلاڤۆك داینێ؟
ــ نهخێر..
ــ ته چو نهداینه ههڤالێت خۆ ل ئهزههرێ؟
ــ من ئهو هزر كر، بهلێ من وه نهكر..
ــ بۆچى؟
ــ ئهز ترسیام ئێك ژ وان بێته گرتن ومن ئاشكهرا بكهت..
ئهفسهرى هێدى گۆت:
ــ شهیتان! ترسكارێ مهزن تویى..
دویماهیێ ئهفسهرى گۆت:
ــ ته چو بهلاڤۆك ل نك خۆ نههێلاینه؟
عهبدلحهمیدى خۆ كرێت كر وگۆت:
ــ نه تشتهكێ بهرعهقله تشتێ ئهز پێ بێمه گونههباركرن ئهز وى ل نك خۆ بهێلم..
د گهل هندێ ئهفسهرى ههر زوى گازى ههڤالهكێ خۆ كر وداخواز ژێ كر كو ئهو ب لهز برووسكهكێ بۆ وهزارهتا ناڤخۆیى لێبدهت بۆ خاترا تهفتێشكرنا مالا عهبدلحهمیدى وههڤالێت وى ب ڕهنگهكێ باش..
پاشى ئهفسهر ل عهبدلحهمیدى زڤڕى وگۆتێ:
ــ هیڤیدارم تو دهقێ بهلاڤۆكێ ب دورستى بۆ مه بێژى..
عهبدلحهمیدى ب یارى ڤه گۆت:
ــ ب دورستى..
ــ بهلێ.
دهمهكى عهبدلحهمید بێ دهنگ بوو، مانێ چیرۆك ههمى یا چێكریه، وى ئهو یا ژ بنێ پێ خۆ چێكرى، مهخسهدا وى پێ ئهو بوو ئهو ڤان ههژاران خلاس كهت، دا ئهو بزڤڕنه نك كهس وكارێت خۆ، دیسا دا ئهو وهفائێ وێ كچا ههژار ژ ناڤ لهپێت گورگێت بێ دل ونامویس ودادى بینته دهر، خۆ ناڤێ وى ههڤالێ سوورى ژى وى ژ نك خۆ چێكر بوو وچو ڕاستى بۆ نهبوون، ڤێجا مادهم چیرۆكا بهلاڤۆكان ههمى درهو بت ویا چێكرى بت چاوا ئهو دێ دهقا بهلاڤۆكان بێژت؟ كارهكێ گرانه بهلێ یا ل سهر وى ئهوه ئهو وى ببهته سهرى وخۆ گۆریكرنێ ب دویماهى بینت.. ئهو دزانت ئهڤه درهون ئهو دكهت، بهلێ درهوێت مرۆڤێت شهریفن یێت قوربانیان د ڕێكا قورتالكرنا ههژاران دا ددهن، زۆرى ل عهبدلحهمیدى ب تنێ بێتهكرن سڤكتره ژ هندێ كو ئهڤ ههمى بێ گونههه بۆ تهعزیبێ یان مرنێ بێنه ڕاكێشان، چونكى پسیاركهران دڤێت ئهو ههر بگههنه ئهنجامهكى ئهگهر خۆ ل سهر حسێبا نامــیــس وپـاكــیـا ژیــانــێ بت.. بهلێ ما بهلاڤۆك دێ بهحسێ چ كهن؟
ئهفسهر خوڕى:
عهبدلحهمید باخڤه.. باخڤه دا ڤان ههژاران خلاس بكه..
ــ ئهفسهرێ هێژا، تو مسۆگهر بزانه كو ئهڤ ههمیه دبێ گونههن ووان چو دهست د گهل ڤێ چهندێ نینه..
ــ ئهز دزانم.. ئهز دزانم..
عهبدلحهمیدى دهنگێ خۆ خۆش كر وگۆت:
ــ بهلاڤۆك بهحسێ دسهردا چوونا شۆڕهشێ دكهت ووێ زۆرداریا ئهو ل بێ گونههان دكهت، ولاگریا وێ بۆ هێزێت داگیركهر وخاچپهرێسێت دژى ئیسلامێ، دیسا ئهو بهحسێ نهمانا ئازادیێت گشتى وپێلێدانا دهستورى دكهت، وكوشتنا هژمارهكا مهزن ژ ئیخوانان بێى گونهه، وبهحسێ وێ پیسیێ دكهت یا ههمى لایێت ژینێ ل مصرێ ڤهگرتى، وجاسووسیا مللهتى ههمیێ، وێ ستهما ل سهیدایێت زانینگههان دئێتهكرن، ودهرێخستنا وان ژ كارێت وان، وترساندنا بارا پتر ژ ڕۆناكبیر ونڤیسهرێت ئازاد، دیسا ب كارئینانا پیسترین ڕێكان د گهل خودانێت هزرا ئیسلامى، یان بیرهكا ئازاد، وتژیكرنا مزگهفت وپهیمانگههێت علمى وسهندیگایان ب زهلامێت ئاسایش وموخابهراتێ..
عهبدلحهمید دهمهكى ڤهما، ئینا ئهفسهرى گۆت:
ــ و چ بهحسێ دادگهها (الشعب) ژى نهكریه؟
دوباره عهبدلحهمید گڕنژى وگۆت:
ــ گۆت: ئهو وهكى حوكمێ (قهراقووشى) یه، ونه یا دستووریه، وقازیێت وێ هژمارهكا سهرداچووى ونهزانانه..
ئهفسهرى گۆت:
ــ ئهلاه ئهلاه!! و چ ددى؟
ــ وحوكمێت وان بهرى مهحكهمهكرنێ دداناینه..
ــ خۆش! ووان بیژیان چاوا زانیه؟!
ــ وڕۆژنامه وكۆڤار مهسهلێ ب دادى ناداننه بهرچاڤـ، بهلكى وان ئارمانجا خۆ یا كریه كرێتكرنا ناڤێ ئیخوانان، وخهباتا وان ژ قهستا، ووان ل سهر بهرپهڕێت خۆ یێت پیس گهلهك درهو یێت ب وان ڕاداین..
ڕویێ ئهفسهرى سۆر بوو.. ب كهرب ڤه گۆت:
ــ پاشى چ ؟
ــ پاشى داخواز ژ مللهتى كربوو كو ئهو ب شۆڕهشێ ڕاببن دژى زۆردارى ونهچاكیێ، دا كو دهرسهكا بنبڕ نیشا دهسههلاتێ بدهن.. وگۆت بوو: بێ گومان سهركهفتن ههر دێ ئێت، ودهولهتا خرابیێ سهعهتهكه بهلێ دهولهتا حهقیێ حهتا قیامهتێ یه..
ئهفسهى ددانێت خۆ ل سهرێك شداندن و ب كهرب ڤه گۆت:
ــ تشتهكێ دى مایه؟
ــ نه..
ئهفسهرى گوهێ عهبدلحهمیدى گرت وحێل كێشا وگۆت:
ــ ما تو دوێرى ئاخفتنهكا هۆسا د ناڤ خهلكى دا بهلاڤ كهى، كوڕێ صهى؟
ــ ئهڤه بوو یا چێبووى..
ــ قنارهكرن بۆ ته یا كێمه..
ــ كار ب دهستێ خودێ یه.. یا وى بڤێت ئهو دكهت.
ــ بهحسێ خودێ نهكه..
ــ من ژبلى وى كهسێ دى نینه..
ــ هوین (ئیخوانێت شهیتانینه)..
ئهفسهر بێنهكێ بێ دهنگ بوو، پاشى گۆت:
ــ تاوانبارێت مهسهلا بهلاڤۆكێت سوورى ههمى بلا بێنه نك من..
تاوانبار ههمى ــ د گهل وهفائێ ژى ــ ل نك وى كۆم بوون، ئهفسهرى گۆته وان:
ــ ببۆرن.. ل مه نهگرن ژ بهر وێ نهخۆشیا بۆ ههوه چێبووى.. بهلێ گونهه نه یا مهیه ونه یا حوكمهتێ ژى یه، ئهڤ چو نهمرۆڤه ئهوێ دبێژنێ: عهبدلحهمیدێ نهجار ئهگهرا ههمى گرفتارینه، ههوه گوه لێ بوو چاوا وى ئعتراف ب كارێ بهلاڤكرنا بهلاڤۆكان د ناڤ خهلكى دا كر؟ یهعنى: گونههبارى بهرانبهر وى ئاشكهرا بوو، وگونههبار ژى ئهڤهیه د ناڤ ههو دا یێ ڕاوهستیایه، ڤێجا یا ل سهر ههوه ئهوه هوین دهرسهكێ نیشا وى بدهن ئهو چو جاران ژ بیر نهكهت..
پاشى قامچى ژ لهشكهران وهرگتن وههر ئێك ژ وان قامچیهك دا ڤێ، وعهبدلحهمید كره د ناڤ وان دا وئهو لێ كۆمكرن وگۆته وان:
ــ دێ هوین ههمى داننێ..
گاڤا دیتى كهس ژ وان نهلڤى.. ل وان خوڕى:
ــ ئهگهر هوین نهداننێ ئهم دێ دانینه ههوه.. یهللا.
وان ههمیان قامچـى ڕاكــــرن ودانــــانــــه عهبدلحهمیدى.. د سهر ئێشانێ ڕا ئهو دگڕنژى.. ئهفسهر خوڕى:
ــ ئهڤه لێدان نینه..
پاشى دهست هاڤێته قامچیهكێ وقیت كره عهبدلحهمیدى ب دلڕهقى.. پاشى ل گونههباران زڤڕى ووهكى دینان قامچى د وان وهركرن دا كو ئهو ژ دل قامچیان بداننه عهبدلحهمیدى.. ئینا ئهو مهجبوور بوون یا ئهفسهرى دڤێت ئهو بكهن.
عهبدلحهمیدى ب بێ دهنگى و ب دهست بهردایى خۆ دا بهر لێدانێت وان.. وهفائێ قامچیا خۆ هاڤێت وقدقدكا عهبدلحهمیدى گرت وگۆتێ:
ــ بۆچى ته وه كر؟ حهرامه بۆ ته.. ما ته پێ خۆشه ئهوا ب سهرێ مه هاتى ژ بهر ته؟ تو نزانى ل ڤان سهعهتێت بۆرى من چهند نهخۆشى دیتن.. نێزیك بوو عهقلێ من بچت.. خودێ د گهل ته بكهت.
ڕۆندكهك ژ ناڤ موژیلانكێت عهبدلحهمیدى دهركهفت وگۆت:
ــ ببۆره وهفاء خانم.. من چو ل سهر خۆ نههێلا دا كو ئهز ته قورتال بكهم.. مهخسهدا من ئهوه.
ــ ما ته وژدان نینه؟ پا چاوا ته قرئان ژ بهر كریه؟
ــ وهفاو خانم.. مرۆڤ ههمى خهلهت دبن، بهلێ خودێ حهز ژ وى دكهت یێ ل خهلهتیا خۆ لێڤه ببت.
ــ مهلا.. خودێ د گهل ته بكهت!
ئهفسهرى دهستێ خۆ بلند كر دا ئهو لێدانێ ب دویماهى بینن پشتى دیتى عهبدلحهمید دلگرتى كهفته عهردى.. پاشى وى گۆته لهشكهرهكى:
ــ هلگرن وببهن بكهنه د ئاڤێ دا حهتا ئهو هشیار ببت، دا تهحقیقا وى تمام بكهین.
پشتى وان عهبدلحهمید ڕاكرى ئهفسهرى خوها خۆ ڤهمالى وگۆت:
ــ باشه.. ئهم دێ ههوه بهردهین.. دویچونێت مه بۆ مه مسۆگهر كر كو ههوه چو د گهل ئیخوانان نینه، وگونههكارێ دورست عهبدلحهمیدێ نهجاره، بێ گومان ئهو یێ د ناڤـ كۆمهكا ب ترس دا، وئارمانجا وان ئهوه سهر وبهرێ دهسههلاتێ ل وهلاتى بگوهۆڕن، وبێ گومان تبلێت مـوخـابـهراتـا ئـهمـریـكـى وان دلـڤـلڤینت.. هوین دێ چهندێ ب بهرفرههى د ڕۆژنامهیان دا خوینن دهمێ هوین دئێنه بهردان.
ڕۆندكێت كهیفێ ژ چاڤێت وهفائێ هاتن، وگۆت:
ــ ئهرێ ئهز دێ ئێمه بهردان؟
ــ مسۆگهره..
ــ ئهڤرۆ؟
ــ نه.. نه ئهڤرۆ..
ــ بۆچى؟
پێلهكا كهیفخۆشیێ ب سهر ئهفسهرى دا هات وگۆت:
ــ دڤێت عهبدلحهمید ئعترافێ ب وان ههمى تشتان بكهت یێت من گۆتینه ههوه، پاشى دهرگههێ تهحقیقێ بێته گرتن، و ژ بیر نهكهن هندى شوینێت قوتانێ ل سهر لهشێت ههوه مابن هوین نائێنه بهردان، پاشى خهلك دێ چاوا بهحسێ مه كهن؟ دڤێت برینێت ههوه خۆ لێك بدهن وچو شوینێت وان نهمینن..
وهفائێ ب هیڤى ورجا ڤه گۆت:
ــ ئهز ژ مال دهرناكهڤم، وكهس من نابینت.. وئاخفتنهك بۆ كهسێ ژ دهڤێ من دهرناكهڤت..
ئهفسهر گڕنژى وگۆت:
ــ بهلێ.. مانێ یێ گۆتنهكێ بكهت دوباره دێ زڤڕته ڤى جهى..
وهفاء ب دیناتى ڤه خوڕى:
ــ نابت.. نابت.. من نهڤێت بزڤڕمه ڤێرێ.. ئهگهر ئهز زڤڕیمهڤه دێ مرم..
ــ خانما من، پشت ڕاست به، وپهیوهندى د ناڤبهرا مه وته دا دێ یا موكم بت، تو دێ چاڤهك بى ژ چاڤێت مه.. ئهڤه ئهگهر ته بڤێت تو بێیه بهردان..
ــ مهخسهدا ته چیه؟
پشتا خۆ دایێ وگۆت:
ــ ههر تشتهكى دێ ل دهمێ وى زانى..
پشتى ئهفسهرى چهند گاڤهك هاڤێتین لێ زڤڕى وگۆت:
ــ ئهم دێ ته بهینه گرتیخانا (القناطر الخیریه) وهك دهسپێك بۆ بهردانا ته، چونگى گرتیخانا ژنكان یا ل وێرێ، وههڤالێت ته دێ بهینه كهلێ وهك ئامادهكرن بۆ بهردانا وان..
ههمى چوونه سهر وستویێت ئێك، وهفائێ خۆ ژبیر كر ووهكى وان كر.. ل وى دهمى كهیفێ ئهو ژ بیرڤهكرین لهشكهرهكێ ژ پیان ڤه هاته وان:
ــ كــوڕێ صــهى! تــو ویـــێ دى ویــا دى بــهرێخۆ بدهنه دیوارى..
ههر زوى بهرێ وان ڕك وڕك ما ل دیوارێ كهڕ وتارى.. دوباره لهشكهرى گۆت:
ــ دهستێت خۆ بلند بكهن..
دهستێت وان یێت سپى تاله سهرئهڤراز بوون.
لهشكهرهكى هێدى گۆته ههڤالێ خۆ:
ــ ته دیت چاوا دیار بوو كو ئهو جاسووسن؟
ههڤالێ وى لێ ڤهگێڕا:
ــ ب هــزرا مــن ئـــهو كـــوڕ عــهبــدلحهمید جوهیه.. سهر وسیمایێت وى وه دبێژن، من كربوو دلـێ خۆ بیرا ئهفسهرى ل هندێ بینم.. ئهز ب خودایێ كهعبێ كهمه ئهو ههمى شهیتانن.. خودایێ مه هاریكارێ ته بت ل سهر وان ئهى جهمال ئهى عهبدنناصر..
وهفائێ د دلێ خۆ دا گۆت:
ــ ئهز ژینا خۆ ههمیێ دێ بۆرینم بێى تشتهكى ببینم یان گوه لێ ببم، دێ دهڤێ خۆ دوریم.. من د پاصێ دا گوه ل دو قوتابیان بوو بهحسێ بهلاڤۆكێت سوورى دكر، ئینا من ئهو بۆ ئهفسهرهكێ مرۆڤێ خۆ كر.. یا ژ م ڤه دێ ئێمه خهلاتكرن، بهلێ مخابن ژبلى قامچى وخهبهر ویاریپێكرنێ تشتهك من ژ وان نهدیت.. من پسیارا وى ئهفسهرێ مرۆڤێ خۆ كر، وان خهبهر گۆتنه وى ودهیبابێت وى، من هند خۆ دیت وان ئهز ب كهزیان ڤه هلاویستم وقامچى ل من باراندن، ئهز ئهوا من دنیا هژاندى دهمێ ل قوتابخانا سهرهتایى مامۆستایا من شهقهكا هێدى دانایه من.. دهیك وبابێ من كهفتنه ڕكێ و ل وهزارهتا پهروهردهیێ شكایێت لێ كر.. خوزى من خۆ بێ دهنگ كربا.. ما چێ نابت خودانێت بهلاڤۆكان دڕاست بن؟ بێ گونههى وڤیان وزیرهكى ژ چاڤێت عهبدلحهمیدى ددیار بوون.. مهعنایهك د گڕنژینا وى دا ههبوو، بهلێ ئهز تێ نه دگههشتم.. دلێ من دبێژت ئهڤى زهلامى تشتهكێ ڤهشارتى یێ ل نك ههى.. ئهو جیهانهكا تژى بهرزهیى وهێزه، خۆ دهمێ وى ئعتراف ژى ل سهر خۆ كرى، ئهو ب باوهرى دئاخــفــت.. ل ڤــێــرێ هـــهمـــى كـــهس ب لاوازى ڤه ئعترافێ دكهن ئهو ب تنێ تێ نهبت، دهستێت من بشكێن چاوا من ئهو قوتا، دهمێ دلێ وى بۆرى من دڤیا وى بدهمه بهر سنگێ خۆ، دا برینێت وى بۆ دهرمان بكهم وئاڤێ بدهمێ.. یێ دیار بوو كو ئهو یێ تێنى بوو، بهلێ یێ بێنفرهه بوو، خۆ ل بهر دگرت، دهمێ ئهو كهفتى من نه نیشانێت ئێشێ ل نك دیتن نه یێت ترسێ.. بهلێ بۆچى وى وه كر؟ ما فایدێ بهلاڤۆكان ل بهرانبهر هێزا دژوار وزۆردار چیه؟ كاغهز بهرانبهر تۆپ وقامچیان نهشێت چ بكهت..
وهفاء ژ بهر وى دهنگێ ل پشت وێ هاتى ژ خهونێت خۆ هشیار بوو:
ــ وهفاء خانم..
ــ بهلێ..
ــ وهره..
ــ بۆ كیڤه؟
ــ پاشى دێ زانى..
ل مهزهلكا عهطوهى وێ مرۆڤێ خۆ یێ ئهفسهر دیت.. وى گۆت:
ــ خودێ مالا ته وێران كهت عهطوه.. تو دێوى! ئهڤه ته چ ل كچكێ كریه؟
عهطوهى ب فێلبازى ڤه گۆت:
ــ پێتڤیێت كارینه..
ــ ما رهحم د دلێ ته دا نینه؟
ــ رهحم مهسهلهكا دیه.. مانێ ئهڤهیه یا زێندیه ل پێش چاڤێت ته..
وههر دووان بهردا كهنیێ..
زهلامى خۆ نێزیكى وهفائێ كر وگۆتێ:
ــ ب خهم نهكهڤه.. كارێت ئهمنێ پیچهكێ دتهمسارن.. بهلێ ته باوهر بت كو كارهكێ وهلاتینیێ یێ مهزن ته بۆ دادیێ پێشكێش كر.. مسۆگهر ل سهر هندێ تو دێ ئێیه خهلاتكرن..
وهفائێ ب گرى ڤه گۆت:
ــ بهس بهلایا خۆ ژ من ڤهكهن..
مرۆڤێ وێ گۆتێ:
ــ دو حهفتیان تو دێ مینیه د گرتیخانا (القناطر) یا ژنان ڤه، پاشى دێ ئێیه بهردان..
عهطوهى ب تهمسارى ڤه گۆت:
ــ دو حهفتیان.. ئهڤه دهمهكێ درێژه.. وه دیاره ژڤانهكێ گرنگ ته یێ ههى؟!
وێ بهرێ خۆ دا ڕویێ وى یێ كرێت وگڕنژینا وى یا پیس، پاشى موژیلانكێت خۆ دانانه سهرێك، و ب دهنگهكێ ڤهشارتى ڤه گازى خودێ كر:
ــ خودێ! بهس تو دزانى ئهزا د چ حالى دا..
بهرێ خۆ دا كونجهكێ ل مهزلێ، دیت عهبدلحهمید یێ ڕوینشتیه ونهشێت خۆ ل سهر پیێت خۆ بگرت، ژ بهر وان نهخۆشیێت وى دیتین، دلێ وێ چوویێ خۆ تێ وهركهت وماچى كهت، وڕۆندكان ل بهر دهستێ وى ببارینت، بهلێ وهكى مرۆڤهكێ شهلهى ڕاوهستیا.. گوهــ ل ئهفسهرى بوو گۆت:
ــ نوكه دێ زڤڕیه زیندانا خۆ دا كو بێنا خۆ چهند سهعهتهكان ڤهدهى و بخۆى وڤهخۆى.. پاشى دێ تهحقیقێ ب دویماهى ئینین..
عهبدلحهمیدى گۆت: ما هێشتا هندهك مایه؟
بوو حیلحیلا ئهفسهرى وگۆت: گهلهك، یا تیرا دبنى ماى!
